قرارداد ۳.۵ میلیون یورویی حق پخش فوتبال
پولی که هست، اما سهم باشگاهها نیست!
در سیو سومین مجمع عمومی فدراسیون فوتبال که چهارشنبه برگزار شد، مهمترین خروجی نه ترکیب حاضران و نه رأیگیریهای تشریفاتی، بلکه اعدادی بود که برای نخستینبار بهصورت شفاف روی میز آمد. اعدادی که دوباره یک پرسش قدیمی را زنده کرد؛ سهم فوتبال ایران از حق پخش واقعی چقدر است و این پول به جیب چه کسانی میرود؟
در جریان این مجمع، آییننامه شفافیت مالی و انضباطی باشگاهها تصویب شد، مصوبهای که در ظاهر گامی رو به جلو برای نظم مالی فوتبال ایران محسوب میشود. اما در دل گزارش مالی خزانهدار فدراسیون، نکتهای وجود داشت که اهمیتش از همه بندهای آییننامه بیشتر بود؛ قرارداد حق پخش و حق سیگنال مسابقات به ارزش ۳.۵میلیون یورو که در صورتهای مالی فدراسیون ثبت شده است.
این عدد، اگرچه برای فوتبال ایران قابل توجه به نظر میرسد، اما بلافاصله یک سؤال اساسی را ایجاد میکند؛ از این ۳.۵میلیون یورو، چه سهمی به باشگاهها میرسد؟
پاسخ کوتاه و صریح، فعلاً «هیچ» است یا دستکم چیزی شبیه به هیچ. در ساختار فعلی فوتبال ایران، قرارداد حق پخش میان فدراسیون فوتبال و صداوسیما منعقد میشود و باشگاهها عملاً طرف قرارداد نیستند. این در حالی است که تولید محتوا، جذابیت مسابقات و اصل محصول فوتبال، توسط باشگاهها ایجاد میشود اما سهم آنها از درآمد پخش تلویزیونی، نه شفاف است و نه تضمینشده.
برای درک بهتر ماجرا، مقایسه کوتاه با فوتبال دنیا کافی است. در لیگ برتر انگلیس، بیش از ۸۰درصد درآمد حق پخش مستقیماً بین باشگاهها توزیع میشود و همین منبع، ستون فقرات اقتصاد لیگ را میسازد. حتی در لیگهای منطقهای مانند ترکیه یا عربستان، باشگاهها دریافتکننده اصلی حق پخش هستند و فدراسیون نقشی مدیریتی و نظارتی دارد، نه مالک درآمد.
در ایران اما، عدد ۳.۵میلیون یورو بیشتر شبیه یک «ثبت حسابداری» است تا موتور محرک فوتبال. رقمی که نه پاسخگوی هزینههای باشگاههاست و نه مشخص است چه میزان از آن به توسعه فوتبال حرفهای اختصاص پیدا میکند.
تصویب آییننامه شفافیت، اگر قرار است معنا داشته باشد باید از همین نقطه آغاز شود؛ شفافسازی مسیر پول حق پخش. بدون مشخص شدن سهم باشگاهها، فوتبال ایران همچنان وابسته به کمکهای دولتی، اسپانسرهای مقطعی و تصمیمهای سلیقهای باقی میماند.
انتهای پیام/
در جریان این مجمع، آییننامه شفافیت مالی و انضباطی باشگاهها تصویب شد، مصوبهای که در ظاهر گامی رو به جلو برای نظم مالی فوتبال ایران محسوب میشود. اما در دل گزارش مالی خزانهدار فدراسیون، نکتهای وجود داشت که اهمیتش از همه بندهای آییننامه بیشتر بود؛ قرارداد حق پخش و حق سیگنال مسابقات به ارزش ۳.۵میلیون یورو که در صورتهای مالی فدراسیون ثبت شده است.
این عدد، اگرچه برای فوتبال ایران قابل توجه به نظر میرسد، اما بلافاصله یک سؤال اساسی را ایجاد میکند؛ از این ۳.۵میلیون یورو، چه سهمی به باشگاهها میرسد؟
پاسخ کوتاه و صریح، فعلاً «هیچ» است یا دستکم چیزی شبیه به هیچ. در ساختار فعلی فوتبال ایران، قرارداد حق پخش میان فدراسیون فوتبال و صداوسیما منعقد میشود و باشگاهها عملاً طرف قرارداد نیستند. این در حالی است که تولید محتوا، جذابیت مسابقات و اصل محصول فوتبال، توسط باشگاهها ایجاد میشود اما سهم آنها از درآمد پخش تلویزیونی، نه شفاف است و نه تضمینشده.
برای درک بهتر ماجرا، مقایسه کوتاه با فوتبال دنیا کافی است. در لیگ برتر انگلیس، بیش از ۸۰درصد درآمد حق پخش مستقیماً بین باشگاهها توزیع میشود و همین منبع، ستون فقرات اقتصاد لیگ را میسازد. حتی در لیگهای منطقهای مانند ترکیه یا عربستان، باشگاهها دریافتکننده اصلی حق پخش هستند و فدراسیون نقشی مدیریتی و نظارتی دارد، نه مالک درآمد.
در ایران اما، عدد ۳.۵میلیون یورو بیشتر شبیه یک «ثبت حسابداری» است تا موتور محرک فوتبال. رقمی که نه پاسخگوی هزینههای باشگاههاست و نه مشخص است چه میزان از آن به توسعه فوتبال حرفهای اختصاص پیدا میکند.
تصویب آییننامه شفافیت، اگر قرار است معنا داشته باشد باید از همین نقطه آغاز شود؛ شفافسازی مسیر پول حق پخش. بدون مشخص شدن سهم باشگاهها، فوتبال ایران همچنان وابسته به کمکهای دولتی، اسپانسرهای مقطعی و تصمیمهای سلیقهای باقی میماند.
انتهای پیام/