بررسی زمانبندی اعلام تیمهای آسیایی
فدراسیون فوتبال در پیچ زمانی و حقوقی
به خاطر معرفی نمایندگان ایران به آسیا با فاصله کمتر از ۳۵ روز تا ضربالاجل رسمی کنفدراسیون فوتبال آسیا (AFC) در تاریخ ۱۰ خرداد ۱۴۰۵، فوتبال ایران در یکی از پیچیدهترین و بیسابقهترین شرایط سالهای اخیر قرار گرفته است. لیگ برتر نیمهتمام مانده، باشگاهها بر سر نحوه انتخاب نمایندگان اختلاف نظر دارند و فدراسیون فوتبال هنوز به جمعبندی نهایی نرسیده است. در این میان، سؤال کلیدی این است: آیا ایران میتواند از AFC مهلت بگیرد؟ و اساساً چه سرنوشتی در انتظار سهمیه باشگاهی ایران است؟
بر اساس آییننامه رسمی AFC Champions League Elite 2026–27، فدراسیونها موظفند نمایندگان خود را حداکثر تا ۳۱ مه ۲۰۲۶ (۱۰ خرداد ۱۴۰۵) معرفی کنند. در صورت تأخیر، AFC میتواند سهمیه را لغو یا تیم جایگزین معرفی کند. تنها راه نجات، توسل به «بند قوه قهریه» (Force Majeure) است؛ شرایطی غیرقابل پیشبینی و خارج از کنترل فدراسیون.
اما تجربه نشان داده است در بحران کرونا، AFC انعطاف کامل نشان داد. در کشورهایی با لیگ ناتمام (مانند لبنان و عراق)، معمولاً تمدید کوتاهمدت فرصت یا روش جایگزین (مانند میانگین امتیاز) اعمال شده و به نظر میرسد درخواست دریافت مهلت برای تمدید معرفی نماینده ایران، گزینهای مناسب باشد.
حجت کریمی، عضو هیأت رئیسه فدراسیون فوتبال، در روزهای اخیر تأکید کرده است: «هنوز هیچ تصمیمی درباره نمایندگان آسیایی گرفته نشده و باشگاهها بشدت معترض هستند. موضوع در هیأت رئیسه و سازمان لیگ در حال بررسی است و برگزاری جلسه رسمی الزامی است.» این اظهارات نشان میدهد فدراسیون هنوز توانایی اتخاذ تصمیم نهایی را ندارد.
از نظر قانونی میتوان یکی از سه راه زیر را در پیش گرفت:
اول، انتخاب بر اساس جدول فعلی: سریع اما غیرعادلانه برای تیمهای دارای بازی معوقه.
دوم، استفاده از سیستم میانگین امتیاز (PPG): عادلانهترین روش در شرایط بازیهای ناقص، مورد تأیید AFC در بحرانهای مشابه.
سوم، انتظار برای تکمیل لیگ: عادلانه از نظر ورزشی اما به دلیل محدودیت زمانی کمترین شانس اجرایی را دارد.
چرا ایده «جدول فعلی برای آسیا و ادامه لیگ برای قهرمان» شکست میخورد؟
برخی پیشنهاد کردهاند نمایندگان از جدول فعلی معرفی شوند و لیگ بعداً فقط برای تعیین قهرمان ادامه یابد. این ایده در نگاه اول ساده به نظر میرسد، اما از نظر حقوقی غیرقابل دفاع است.
از نظر AFC، آییننامه میگوید نماینده باید بر اساس «نتیجه نهایی معتبر» مسابقات تعیین شود. جدول ناقص، نتیجه غیرقطعی محسوب میشود. همچنین یک لیگ نمیتواند دو نتیجه متفاوت داشته باشد (یکی برای سهمیه، یکی برای قهرمان). این خلاف اصل رقابت منصفانه (Fair Play) است.
در تاریخ فوتبال آسیا، حتی در بحران کرونا، هیچ لیگ معتبری این کار را نکرد. یا لیگ کامل لغو شد یا پس از پایان کامل، سهمیه اعلام شد. از سوی دیگر، این تصمیم در داخل ایران قطعاً با اعتراض رسمی باشگاهها و شکایت به دیوان داوری ورزش (CAS) مواجه خواهد شد.
فدراسیون فوتبال ایران با سه گزینه محتمل روبهروست: معرفی نمایندگان از جدول فعلی (به عنوان نتیجه نهایی و لغو بقیه لیگ)، استفاده از سیستم PPG برای تعیین رتبه نهایی، یا درخواست تمدید کوتاهمدت از AFC و برگزاری فشرده بازیهای معوقه.
در هر صورت، تمدید بلندمدت وجود ندارد، سناریوی دوپاره کردن لیگ مردود است و AFC در نهایت ایران را مجبور به تصمیمگیری قاطع خواهد کرد. دبیرخانه فدراسیون باید هرچه سریعتر با ارسال مستندات محکم، مسیر قابل دفاعی را انتخاب کند؛ در غیر این صورت، خطر از دست دادن سهمیه یا کاهش حیثیت بینالمللی باشگاههای ایرانی بسیار جدی است. زمان رو به پایان است و کمبود فرصت را باید جدی انگاشت.
انتهای پیام/