احترام به ایران و دیگر هیچ

در فاصله حدود یک ماه تا آغاز رقابت‌های جام جهانی ۲۰۲۶، موضوع حضور تیم ملی ایران در خاک آمریکا بار دیگر به یکی از بحث‌های مهم فوتبال کشور تبدیل شده است. این بار اما ماجرا فقط به مسائل فنی و آمادگی تیم ملی مربوط نمی‌شود؛ بلکه دغدغه‌های سیاسی، امنیتی و رسانه‌ای نیز در صدر اخبار قرار گرفته‌اند.

مهدی تاج، رئیس فدراسیون فوتبال، در گفت‌وگویی تلویزیونی اعلام کرد که فدراسیون برای حضور در جام جهانی ۱۰شرط تعیین کرده و از فیفا خواسته است تضمین‌های لازم را از کشورهای میزبان بویژه آمریکا دریافت کند. جام جهانی ۲۰۲۶ قرار است از ۲۱خرداد به میزبانی مشترک آمریکا، کانادا و مکزیک آغاز شود و تیم ملی ایران در گروهG باید در شهرهای لس‌آنجلس و سیاتل به‌مصاف بلژیک، مصر و نیوزیلند برود. باتوجه به برگزاری مسابقات ایران در خاک آمریکا، نگرانی‌هایی درباره ورود اعضای کاروان، امنیت تیم و رفتارهای سیاسی احتمالی وجود دارد؛ نگرانی‌هایی که حالا به‌صورت رسمی از سوی فدراسیون فوتبال مطرح شده‌اند.
مهم‌ترین شرط ایران مربوط به صدور ویزا برای تمامی اعضای کاروان است. فدراسیون ایران تأکید کرده بازیکنان و اعضای کادرفنی، بویژه افرادی که سابقه خدمت در سپاه داشته‌اند، باید بدون مشکل ویزا دریافت کنند. نام‌هایی مثل مهدی طارمی و احسان حاج‌صفی در این میان مطرح شده‌اند. این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که در سال‌های اخیر برخی قوانین مهاجرتی آمریکا درباره شهروندان ایرانی و همچنین افرادی با سوابق خاص، حساسیت‌هایی ایجاد کرده است. فدراسیون فوتبال همچنین خواهان آن شده که پس از صدور ویزا، اعضای تیم ملی هنگام ورود به آمریکا با بازجویی‌ها و سؤالات اضافی پلیس مهاجرت مواجه نشوند. مسئولان فوتبال ایران معتقدند تیم ملی باید همانند سایر تیم‌های حاضر در جام جهانی، بدون تنش و حاشیه وارد کشور میزبان شود و تمرکز کامل روی مسابقات داشته باشد؛ برخلاف اتفاقی که در آخرین سفر تیم ملی به آمریکا در سال‌های پایانی دهه۷۰ برای برگزاری یک بازی تدارکاتی رخ داد.
موضوع خبرنگاران و هواداران ایرانی نیز یکی دیگر از شروط مهم اعلام‌ شده است. تاج گفته باید وضعیت صدور ویزای خبرنگاران اعزامی و تماشاگران ایرانی مشخص شود تا مشکلی برای حضور آنها در آمریکا وجود نداشته باشد. این مسأله بویژه برای رسانه‌های ایرانی اهمیت زیادی دارد، زیرا پوشش جام جهانی بدون حضور خبرنگاران در محل مسابقات عملاً ناقص خواهد بود. در بخش دیگری از شروط، فدراسیون فوتبال روی تأمین امنیت کامل کاروان ایران تأکید کرده است. فدراسیون فوتبال خواهان حفظ بالاترین سطح پروتکل‌های حفاظتی و امنیتی در فرودگاه‌ها، هتل‌ها، مسیرهای تردد و ورزشگاه‌ها شده تا اتفاقات حاشیه‌ای گذشته تکرار نشود. اشاره او به برخی اتفاقات رخ‌ داده در جام ملت‌های آسیای زنان در استرالیا و همچنین تنش‌های سیاسی سال‌های اخیر بود؛ مسائلی که نگرانی‌هایی درباره امنیت روانی و فیزیکی تیم ملی ایجاد کرده‌اند.
یکی از بحث‌برانگیزترین شروط مطرح‌شده، موضوع پرچم‌ها در ورزشگاه‌هاست. فدراسیون فوتبال اعلام کرده تنها پرچم رسمی جمهوری اسلامی ایران باید اجازه ورود به ورزشگاه را داشته باشد و از ورود هرگونه پرچم دیگری جلوگیری شود. پخش صحیح و بدون اختلال سرود جمهوری اسلامی ایران نیز از دیگر موارد مورد تأکید فدراسیون است. مسئولان فوتبال ایران معتقدند در رقابت‌هایی با ابعاد جام جهانی، کوچک‌ترین اتفاق در زمان پخش سرود ملی می‌تواند به یک حاشیه بزرگ رسانه‌ای تبدیل شود و به همین دلیل خواهان تضمین رسمی فیفا شده‌اند. فدراسیون فوتبال همچنین درخواست کرده سؤالات خبرنگاران در نشست‌های خبری صرفاً حول محور مسائل فنی مسابقات باشد و موضوعات سیاسی وارد کنفرانس‌های خبری نشود. این شرط در حالی مطرح شده که در جام جهانی ۲۰۲۲ قطر، بازیکنان و اعضای کادرفنی ایران بارها با پرسش‌های سیاسی خبرنگاران خارجی مواجه شدند و فضای تیم ملی تحت تأثیر قرار گرفت. اکنون باید دید فیفا و کشورهای میزبان چه واکنشی به این شروط خواهند داشت.