چراغپور: مقصر اشتباهات تیم ملی فقط مدافعان نبودند

جلال چراغپور معتقد است مقصر اشتباهات مقابل نیوزیلند را نباید فقط در خط دفاع جست‌وجو کرد. این کارشناس فوتبال با انتقاد از ضعف ساختار دفاع تیمی، نقش بازیکنان میانی و مهاجمان در وظایف دفاعی را پررنگ دانست و تأکید کرد که مشکلات تیم ملی فراتر از اشتباهات مدافعان است. او همچنین با انتقاد به روند انتخاب و تعویض بازیکنان، شانس ایران مقابل بلژیک را پایین می‌داند و معتقد است مقابل مصر هم کار سختی در پیش است.

*می توان مدافعان تیم ملی را مقصر اصلی تساوی مقابل نیوزیلند دانست یا نبود فاکتورهای دیگر هم در این موضوع دخیل بودند؟
اشتباهی در فوتبال مصطلح شده که اکثر کارشناسان را دچار سوتفاهم می‌کند؛ آن هم این است که دفاع تیم را با همان چهار نفر خط دفاعی تعریف می‌کنند و اگر اشتباهی در دفاع صورت گیرد معمولاً می‌گویند اشتباه از لاین دفاعی بوده است اما در واقعیت استایل تیمی، دونکته وجود دارد؛ دفاع و حمله تیمی. وقتی دفاع را تیمی تعریف می‌کنند یعنی هر بازیکنی در هر پستی، مسئول ایجاد 3 امتیاز در تیم است که یک‌ونیم امتیاز شامل فاکتورهای دفاعی و یک‌ونیم امتیاز صرف فاکتورهای حمله می‌شود. در نتیجه وقتی 10 نفر در زمین هستند، 10 سه امتیاز، مساوی با 30 امتیاز می‌شود. حالا اگر می‌گویند دفاع یک تیم ضعیف است، همه تقصیرها گردن مدافعان نیست. مشکل تیم ملی ما این است که آن 15 امتیاز دفاعی که هر بازیکن یک‌ونیم امتیاز در آن نقش دارد، ناقص است. مسأله‌ای که در تیم‌های دیگر جام، به درستی به آن پرداخته می‌شود. برای مثال هالند علاوه بر مسئولیت در خط حمله، سهم یک‌ونیم امتیاز دفاعی خود را هم به خوبی مقابل عراق اجرا کرد اما سانترفورواردهای ما فقط توان خود را روی حمله گذاشته‌اند و هیچ کمکی در حیطه دفاع نمی‌کند.

*در چنین شرایطی می‌توان باعث و بانی بخش زیادی از اشتباهات دفاعی تیم را خط میانی و در رأس آن عزت‌اللهی دانست؟
مهاجمی مثل کریس وود درون یک فضا یا گپ خالی به راحتی توپ را می‌گیرد و می‌چرخد. در چنین شرایطی سؤال این است که دفاع وسط‌ها مقصرند یا هافبک دفاعی پتانسیل دفاعی خود را در دفاع تیمی تزریق نکرده است که اینقدر فضای خالی در اختیار مهاجم حریف قرار گرفته است؟ سعید عزت‌اللهی به عنوان هافبک وسط از 3 امتیازی که در تیم ایفا می‌کند، باید 2 امتیاز در دفاع و 1 امتیاز در حمله ایجاد کند اما سؤالم این است که او در صحنه گل اول، کجا بود که کریس وود اینقدر راحت توانست توپ را بگیرد، استپ کند و بچرخد؟ مدافعان تیم ملی از نظر تخصص، پیش‌بینی، ساخت تصمیم و چابکی فقط بیست و پنج صدم، نمره کمتری نسبت به باقی تیم می‌گیرند. کریس وود شماره 9 دروغین یا کاذب بود که در اصل مهار او کار دو دفاع وسط نبود و این هافبک وسط بود که باید او را پوشش می‌داد.

*به نظر می‌رسد تعویض‌های قلعه‌نویی هم برای بازکردن گره بازی چاره‌ساز نبود.
از زمانی که امیر قلعه‌نویی سرمربی تیم ملی شده، یک گلوگاهی درست شده که هر کسی از آن رد شود، بازیکن تیم ملی می‌شود. قلعه‌نویی و الهویی از این گلوگاه بازیکن صید می‌کنند اما صیدشان فاکتورهایی کم دارد. در نتیجه 30 بازیکن تیم ملی شبیه یکدیگر هستند و فقط اسامی و تیپ‌هایشان فرق می‌کند. در این تیم فقط قایدی است که فرق می‌کند. از لحاظ فیزیک، خصوصیات بدنی، چابکی، سرعت، هوش دویدن، پیدا کردن نقاط خالی و آیتم‌های دیگر همگی مشابه‌اند. برای انتخاب بازیکنان 30 فاکتور وجود دارد و وقتی فقط 6 فاکتور در نظر گرفته می‌شود، انتخاب‌ها مشابه می‌شوند. در عالم مربیگری وقتی دو نفر 5-4 سال با یکدیگر کار کنند، یک نظر ادغام‌شده خواهند داشت و از طرفی وقتی کمک‌ها جرأت نکنند نظراتشان را بگویند یا نظری تولید نشود، نتیجه‌اش این می‌شود که هرکسی تعویض می‌شود، شبیه شخص قبلی است و عملاً تعویض‌ها کارساز نخواهد بود و نیمکت مهره کلیدی نخواهد داشت.

* با این شرایط و پتانسیل موجود، باید باخت مقابل بلژیک را حتمی بدانیم؟
یک بحثی به نام استراتژی جدول وجود دارد. در یک جدول چهار تیمی با مصر، نیوزیلند و بلژیک قرار داریم. در این میان، دو تیم ایران و نیوزیلند با بلژیک و مصر فرق داشته و آنها کیفیت بهتری دارند. مصر و بلژیک احتیاط کردند که به یکدیگر نبازند. عده‌ای از کارشناسان معتقد بودند که بلژیک تیم همیشگی نیست ولی هیچ‌کسی به این فکر نکرد که تیم‌های رده پایین احتمالاً بعد از 3 بازی به خانه برمی‌گردند اما تیم‌هایی مثل بلژیک، آلمان یا فرانسه احتمالاً قرار است 6 بازی انجام دهند و به همین خاطر سعی در ذخیره انرژی دارند و پلن B خود را به راحتی رو نمی‌کنند. بنابراین من فکر می‌کنم دوتیم بلژیک و مصر کاملاً به اهدافشان برای بازی رودررو رسیدند. ما در مقابل بلژیک 30 درصد شانس برد داریم. از آن طرف نیوزیلند در بازی دوم مقابل مصر 40 درصد احتمال برد دارد. در نتیجه معادله جدول حل می‌شود. شانس ما برای برد مقابل بلژیک به مراتب به نسبت نیوزیلند کمتر است و دلیل انتقادات نسبت به تساوی تیم ملی هم، همین موضوع است.

*مصر چطور؛ به نظر می‌رسد تیمی به مراتب زهردار‌تر است؟
فوتبال مصر به دلیل تولید بازیکن برای فوتبال دنیا، از لحاظ تکنولوژی و ساخت بازیکن از ما جلوتر است. با چشم غیرمصلح هم فوتبال مصر نسبت به ما برتری دارد. باید بهای بلژیک را به جان بخریم چرا که احتمالاً اخراجی و مصدوم مقابل آنها خواهیم داشت و بدن‌ها بیشتر تخلیه می‌شود. هرچه جلوتر می‌رویم بازی‌های تیم ملی سخت‌تر می‌شود به همین دلیل استدلال منتقدان نسبت به تساوی مقابل نیوزیلند، کاملاً درست است.