نشست خبری سخنگوی وزارتخارجه؛
ادعای درخواست ایران برای مذاکره، خبرسازی است/ مذاکرات ایران و عمان هیچ ارتباطی با آمریکا ندارد
سخنگوی وزارت امور خارجه با محکوم کردن حمله اوکراین به یک شناور ایرانی، حامیان کییف را در قبال این اقدام مسئول دانست و تأکید کرد: حمله به شناور ایرانی اقدامی غیرقانونی، خلاف منشور ملل متحد و یک ماجراجویی خطرناک بود که از سوی جمهوری اسلامی ایران بیپاسخ نخواهد ماند.
«اسماعیل بقائی» سخنگوی وزارت امور خارجه روز دوشنبه ۵ مرداد ماه نشست خبری خود را با یادآوری مراسم تشییع بازمانده پیکرهای کودکان میناب که در تجاوز نظامی رژیم صهیونیستی و ایالات متحدهن شهید شدند، آغاز کرد.
پرسش بقائی از کایا کالاس: آیا قربانیان ایرانی، مشمول حقوق بشر نیستند؟
سخنگوی وزارت خارجه با اشاره به اینکه هفته گذشته باز هم ایران، میناب شد، گفت: هفته گذشته، بار دیگر ایران صحنهای را به خود دید که تاریخ کمتر نظیر آن را به خاطر دارد؛ تشییع دوباره فرشتگان این سرزمین. پارههای پیکر دخترکان و پسران ایران، دستها، پاها، انگشتها و قطعههای بدن بچههایمان را با چه زجری به خاک سپردیم و بار دیگر با تمام وجود، کمکهای آمریکایی را لمس کردیم. تصویر مادر سپیدمویی که از درد و اندوه به خود میپیچید و حاضر نبود این آخرین بازمانده از بدن کودکش را از دست بدهد، برای همیشه در حافظه ایرانیان ثبت شد. دیدید چگونه بازوی کوچکِ قطعشده فرزندش را میبویید، بر پیشانی و صورت خود میمالید و چگونه آن را به قبر سپرد و باز هم طلب کرد. چگونه میتوان فرزند را از مادر جدا کرد و به خاک سپرد، حتی اگر تنها تکهای کوچک از انگشت یا دستی لهشده باشد؟
بقائی ادامه داد: من از همینجا از خانم کایا کالاس که نگران حقوق بشر مردم ایران بودند و هر از چند گاهی به بهانه حقوق بشر، بیانیهای علیه ایران صادر میکنند و افرادی را در فهرست تحریمهای حقوق بشر قرار میدهند، سؤال میکنم: آیا اینها ایرانی نیستند؟ آیا اینها انسانهای بیگناه نبودند؟ از دولت فرانسه نیز سؤال میکنم؛ دولتی که همین هفته گذشته، به بهانه اقدام ایران برای پاسخگو کردن دو دیپلمات خود که در ایران تحت پوشش دیپلمات، به اقدامات مداخلهجویانه علیه ایران دست میزدند، ادعای حمایت از ایرانیان و جامعه مدنی ایران را مطرح کرد.
وی خاطر نشان کرد: این سؤال را مطرح میکنم: از کدام جامعه مدنی ایران صحبت میکنید؟ چگونه است که درد و رنج ایرانیانی که در معرض جنایت و تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی قرار گرفتند، حس بشردوستی و انساندوستی شما را برنینگیخت؛ اما هنگامی که با مقابله ایران با اقدامات مداخلهجویانه خود مواجه میشوید، صرفاً پشت شعارهای زیبایی همچون حقوق بشر و جامعه مدنی، خود را پنهان میکنید؟
بزرگترهای زلنسکی باید او را کنترل کنند/ هیچ مداخلهای در منازعه اوکراین و روسیه نداریم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش ایرنا که «اخیرا شاهد حمله اوکراین به یک شناور ایرانی بودیم که منجر به شهادت و زخمی شدن چند تن از شهروندان ایرانی شد. در این باره شاهد صدور بیانیه وزارت خارجه و احضار کاردار اوکراین هم بودیم. در تحولی در همین رابطه، وزیر خارجه تماس تلفنی با کایا کالاس مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا داشتند. می دانیم که در پرونده جنگ روسیه با اوکراین و ادعاهای مطرح شده از سوی رئیس جمهور اوکراین درباره نقش ایران، اروپا با کی یف همنوایی در مواضع و همراهی در گام ها را داشته، اکنون با توجه به طرح ادعاهای تازه از سوی اوکراین و تلاش رئیس جمهور این کشور برای ایجاد ارتباط میان جنگ اوکراین با تحولات تنگه هرمز، مسئولیت اروپا در قبال این تنش افرینی جدید کی یف چیست؟ فکر می کنید این اقدام زلسنکی تا چه اندازه با همراهی و چراغ سبز اروپا انجام شده است؟» گفت: حتماً همه طرفهایی که خودشان را به نوعی حامی و پشتیبان رژیم اوکراین میدانند، باید در این زمینه پاسخگو باشند. اساساً رفتار رئیسجمهور اوکراین یادآور رفتار آنارشیستهایی است که در آستانه جنگ جهانی اول اقدامات نمایشی و بسیار خطرناکی انجام دادند که تبعات آن دامنگیر همه اروپا شد.
بقائی افزود: مطمئن باشید که شما نمیتوانید یک اقدام نمایشی، برای جلب توجه و نشان دادن وزن نهچندان بالای خود در معادلات بینالمللی، صرفاً در همان حد باقی بماند. حتماً تبعات آن برای خودتان غیرقابل پیشبینی خواهد بود و پیامدهایش کل منطقهای را که درگیر کردهاید، تحت تأثیر قرار خواهد داد. رژیم اوکراین از چهار سال پیش کشورش را به عنوان ابزار دعوای ژئوپلیتیکی میان قدرتها پایین آورد. در این مدت نیز به جای آنکه بر حل مشکل و نجات کشور و منطقه از جنگی که بر شرق اروپا و به نوعی بر کل دنیا تحمیل کرده متمرکز باشد، کشورهای مختلف را متهم و دیگران را شماتت کرده است.
وی افزود: ما از ابتدا گفتهایم که هیچ مداخلهای در منازعه اوکراین و روسیه نداریم. این اقدام اوکراین نیز اقدامی مطلقاً غیرقانونی، ناموجه، خلاف منشور ملل متحد و یک ماجراجویی خطرناک بود که قطعاً از طرف ما بیپاسخ نخواهد ماند. حتماً بزرگترهای زلنسکی باید در این زمینه هم او را کنترل کنند و هم مراقب باشند، زیرا اقدامات رژیم اوکراین میتواند پیامدهایی برای بخشهای مختلف جهان به همراه داشته باشد. ما اطلاع داریم که کشورهای ساحلی دریای خزر بهشدت از این اقدام نگران و ناراضی هستند و رژیم اوکراین حتماً باید بابت این اقدام پاسخگو باشد.
آمریکا تعیینکننده زمان جنگ و صلح نخواهد بود/ تا هر زمان که مصالح و منافع ملی اقتضا کند، دفاع میکنیم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره «ادعای برخی رسانهها مبنی بر پاسخ ایران و آمریکا به طرح پیشنهادی مشترک اسلامآباد و دوحه برای آتشبس و بازگشت به مذاکره و نیز تداوم انتقال تسلیحات آمریکا به منطقه» گفت: من نمیدانم چطور شما فکر میکنید دارند جنگ را مدیریت میکنند. جنگی که قرار بود ظرف سه روز ایران را فرو بپاشاند و ایران را به تسلیم وادارد، اکنون بعد از پنج ماه، خودشان در باتلاقی که ساختهاند گیر کردهاند. این مدیریت جنگ نیست. اینکه هر از مدتی یکبار مرتکب جنایات جنگی شوند و به آن افتخار کنند، صرفاً دستوپا زدن در فضاحتی است که با دست خودشان و با وسوسه رژیم صهیونیستی ایجاد کردهاند و قاعدتاً باید تاوان آن را هم پس بدهند.
بقائی افزود: به عنوان یک اصل، ما نه نگران نفت هستیم و نه نگران نگرانیهای آمریکا. آنچه برای ما اصل است، مصالح و منافع ملی است. تصمیمگیری درباره مصالح و منافع ملی یک کشور، یک معادله تکمجهولی نیست؛ متغیرهای زیادی دارد و در نهایت، آنچه برای ما تعیینکننده است، امنیت ملی و منافع ملی است. تصمیمگیری درباره آن نیز در یک روند کاملاً شفاف و مشخص، با مشارکت همه دستگاههای تصمیمگیر در جمهوری اسلامی ایران صورت میگیرد و وزارت امور خارجه هم یکی از آنهاست.
وی خاطرنشان کرد: قطعاً ما هیچوقت اجازه ندادهایم و اجازه نخواهیم داد که آمریکا تعیینکننده زمان جنگ و صلح باشد. ما تا هر زمان که منافعمان اقتضا کند و مصالحمان اقتضا کند، دفاع میکنیم. هر وقت احساس کنیم که میتوانیم از ابزار دیپلماسی برای حفظ منافع ملی استفاده کنیم، حتماً به عنوان یک ابزار از آن استفاده خواهیم کرد.
بیانیه مشترک آمریکا و شورای همکاری خلیج فارس بسیار مخرب بود/ به هیچ عنوان هیچ خصومتی با هیچیک از کشورهای منطقه نداریم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره «بیانیه مشترک وزیر امور خارجه آمریکا و وزرای خارجه شورای همکاری خلیج فارس و نقش برخی کشورهای منطقه در از سرگیری تجاوز نظامی علیه ایران» گفت: ما آمریکا را مسئول تجاوز نظامی علیه ایران میدانیم؛ تجاوز نظامیای که از ۹ اسفند ۱۴۰۴ شروع شد. البته نمیتوانیم مشارکت برخی کشورهای منطقه در این تجاوز نظامی را نادیده بگیریم. بارها بیان کردهایم که ما با کشورهای منطقه طالب روابط خوب هستیم و به هیچ عنوان هیچ خصومتی با هیچیک از کشورهای منطقه نداریم. برعکس، پیوندها و علقههای فراوانی بین ایران و کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس وجود دارد که میتواند مبنای اعتماد و همکاری متقابل بین مجموعه این کشورها باشد.
وی ادامه داد: در عین حال، متأسفانه این کشورها، برخلاف همه موازین حقوق بینالملل و مغایر با اصل حسن همجواری، قلمرو خود را در اختیار طرفهای متجاوز علیه ایران قرار دادند و در مواردی ما اطلاع داریم که مستقلاً در تجاوز نظامی علیه ایران مشارکت داشتند.
بقائی خاطرنشان کرد: آن بیانیهای که به آن اشاره کردید، بیانیه بسیار مخربی بود. کشورهای منطقه، با علم به اینکه مفاد یادداشت تفاهم به چه شکلی است و با علم به اینکه ایران هیچگاه و تحت هیچ شرایطی درباره امکانات دفاعی خود مذاکره یا مصالحه نخواهد کرد، با وزیر امور خارجه آمریکا همزبان شدند و این موضوع را بیان کردند. از نظر ما، این مغایر با ادعایی بود که از طرف این کشورها میشنیدیم؛ مبنی بر اینکه از روند گفتوگوهایی که منجر به یادداشت تفاهم ۲۸ خرداد شد، حمایت میکنند. این موضوعی است که کماکان باید درباره آن توضیح داده شود. در طول این مدت و در این دو هفته نیز شاهد تداوم همکاری و مشارکت برخی کشورهای منطقه با آمریکا در ارتکاب جنایت جنگی و تجاوز نظامی علیه ایران بودیم. همه این موارد را ما صراحتاً اعلام کردهایم و انتظار روشن ما از این کشورها این است که به چنین همکاری و همدستی با آمریکا علیه ایران ادامه ندهند.
استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای، طبق معاهده منع اشاعه، حق همه کشورهاست/تناقضهای رفتاری آمریکا را به قضاوت افکار عمومی جهان واگذار میکنیم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «اخیراً اخباری را در رسانهها دیدیم مبنی بر اینکه آمریکا در ازای پیوستن عربستان به پیمان ابراهیم، اجازه توسعه برنامه هستهای غیرنظامی این کشور را میدهد. با توجه به رفتار آمریکا در قبال برنامه صلحآمیز هستهای ایران، این موضوع نوعی تناقض به نظر میرسد. نظر ایران در این رابطه چیست؟ همچنین، آیا اسرائیل میتواند با چنین موضوعی کنار بیاید؟» گفت: من در مورد موضع خودمان میتوانم اعلام نظر کنم. اینکه رژیم صهیونیستی اساساً با هرگونه انتقال فناوری و هرگونه پیشرفت درونزا در کشورهای منطقه مشکل داشته، تردیدی نیست. در این زمینه نیز حتماً از هیچ اقدامی برای جلوگیری از انتقال فناوری به منطقه کوتاهی نخواهد کرد.
وی ادامه داد: در مورد اصل موضوع، خودتان شاهد بودید که آنچه ما از رسانهها شنیدیم، طبق معمول عادت رفتاری آمریکا، ظاهراً بیش از ۲۴ ساعت دوام نیاورد و پس از آن شرط و شروطی را مطرح کردند. اما فارغ از این موضوع، استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای، طبق معاهده منع اشاعه، حق همه کشورهاست. دلیل یا بهانه اقدامات آمریکا و همپیمانانش علیه ایران نیز همین اصرار ایران بر استفاده از حق خود، طبق معاهده منع اشاعه، بوده است.
بقائی گفت: تناقضها را به قضاوت افکار عمومی جهان واگذار میکنیم تا ببینند که اساساً رفتار آمریکا مبتنی بر قانونشکنی و برخوردهای گزینشی است. با این حال، این اقدامات هیچ تأثیری بر موضع اصولی ما نخواهد داشت؛ موضعی که بر اساس آن، هر کشور عضو معاهده منع اشاعه باید بتواند از حقوق خود، از جمله بهرهگیری صلحآمیز از انرژی هستهای، برخوردار باشد.
تصمیمگیران بلغارستان باید در قبال تصمیم خطرناک استقرار هواپیمای سوخترسان آمریکا در پایگاههای خود پاسخگو باشند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره تصویب استقرار هواپیمای سوخترسان نیروی هوایی آمریکا در پایگاه هوایی در بلغارستان از سوی پارلمان این کشور گفت: ما مواضع خود را پیش از این اعلام کردهایم. اطلاع داریم که بلغارستان پیشتر نیز اجازه استفاده از فرودگاه صوفیه را برای استقرار و بهرهگیری هواپیماهای آمریکایی، بهمنظور پشتیبانی از تجاوز نظامی این کشور علیه ایران، صادر کرده بود. این اقدام مغایر با اصول بنیادین منشور ملل متحد و مبانی حقوق بینالملل است و میتواند، طبق قطعنامه ۳۳۱۴ مجمع عمومی سازمان ملل متحد، بهعنوان مصداق عمل تجاوزکارانه تلقی شود. ما این موضوع را صراحتاً اعلام کردهایم.
بقائی افزود: همچنین اطلاع داریم که مردم بلغارستان، افکار عمومی این کشور و بخش قابلتوجهی از نمایندگان پارلمان بلغارستان با این تصمیم مخالف هستند؛ زیرا هر انسان آزادهای میداند که تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران اقدامی غیرقانونی بوده و آنان مرتکب جنایات جنگی متعددی شدهاند. مردم بلغارستان بهخوبی آگاه هستند که مردم ایران هیچ مسئلهای با این کشور نداشتهاند. ما طی دههها روابطی مبتنی بر احترام متقابل با بلغارستان داشتهایم. از این رو، تصمیمگیران بلغارستان باید در قبال این تصمیم ناموجه و خطرناک، که عملاً میتواند کشورشان را در جایگاه همدست و همراه آمریکا و رژیم صهیونیستی در یک تجاوز نظامی علیه ایران تقلیل دهد، پاسخگو باشند
فعالیت سفارتخانههای خارجی در تهران بهطور معمول ادامه دارد/ سفیر فرانسه به وزارت امور خارجه احضار شد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره گزارشهای منتشرشده پیرامون فعالیت سفارتخانههای خارجی، بهویژه سفارتخانههای کشورهای اروپایی در تهران، گفت: حالا من نمیدانم چقدر این سؤال اهمیت دارد. ببینید، الان ماه اوت هستیم و خیلیها در این ماه برای تعطیلات ممکن است رفتوآمد داشته باشند. کموبیش سفارتخانهها فعالیت خودشان را دارند.
وی در ادامه گفت: در یک مورد، فضایی راه افتاد که ما فکر میکنیم عامدانه بود و بخشی از جنگ روانی آمریکا و برخی از متحدانش بود. در مورد انگلیس شایعاتی مطرح شد و درباره برخی دیگر از سفارتخانهها نیز مطالبی عنوان شد که خودشان آن را تکذیب کردند؛ از جمله در مورد فرانسه که، همانطور که عرض کردم، دیروز سفیر فرانسه برای احضار در وزارت امور خارجه حضور داشت. بخش عمده این گزارشها را شما به حساب جنگ روانی بگذارید که آمریکا در آن استاد است و بارها آن را انجام داده است. خیلی به آنها نپردازید.
دیپلماتهای فرانسوی به بهانه ارتباط با جامعه مدنی، مرتکب مداخله در امور داخلی ایران شدند/ فرار رو به جلو از سوی مقامات پاریس سابقه دارد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره ماجرای دو دیپلمات فرانسوی در ایران و ادعاهای مطرح شده از سوی فرانسه در این زمینه گفت: این موضوع واقعاً جالب است. این نوع فرار رو به جلو یا دست پیش گرفتن از سوی مقامات فرانسوی، البته سابقه دارد. طرفی که باید از ایران عذرخواهی کند، طرف فرانسوی است؛ زیرا تحت پوشش مأموریت دیپلماتیک و سفارتخانه، مبادرت به اقداماتی کردهاند که طبق کنوانسیون ۱۹۶۱ درباره روابط دیپلماتیک، به هیچوجه موجه نبوده است.
بقائی افزود: آنها به بهانه ارتباط با جامعه مدنی، مرتکب مداخله در امور داخلی ایران شدند و برای خود مأموریتهایی تعریف کردند که اساساً، طبق همه تفاسیر معتبر از کنوانسیون روابط دیپلماتیک، مصداق دخالت در امور داخلی یک کشور محسوب میشود. ما مواضع خود را بهصراحت بیان کردهایم. روز گذشته نیز سفیر فرانسه در تهران به وزارت امور خارجه احضار شد و تأکید شد که دولت فرانسه باید از چنین اقدامات و مداخلاتی در امور داخلی ایران، تحت عناوین فریبندهای مانند «ارتقای حقوق بشر» یا «حمایت از جامعه مدنی»، دست بردارد.
تلاش میکنیم مرزهای ایران و عراق امن و به دور از هرگونه تحرکات گروههای تروریستی باشد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «هفته گذشته شاهد حضور نخستوزیر عراق در کشورمان بودیم و رایزنیهایی نیز با رئیسجمهور محترم انجام شد. رسانههای آمریکایی ادعاهایی را مطرح کردند مبنی بر اینکه پیامی از جانب آمریکا منتقل شده است؛ موضوعی که دفتر نخستوزیری عراق آن را تکذیب کرد. میخواستم بدانم آیا خود عراق در این سفر تمایلی داشت که در این خصوص گفتوگو کند یا پیشنهاداتی ارائه داده بود یا خیر؟ همچنین، در خصوص مسائل امنیتی، چه رایزنیهایی میان ایران و عراق انجام شده است؟» گفت: درباره بخش اول سؤال، موضع ما همان است که نخستوزیر محترم عراق و دفتر ایشان اعلام کردند. آنها بهصراحت در این خصوص پاسخ دادهاند و موضع ما نیز همان است.
بقائی ادامه داد: درباره موضوعات امنیتی، بله؛ در جریان این سفر درباره همکاریهای ایران و عراق در زمینه تقویت امنیت مرزها، مقابله با تروریسم و گروههای تروریستی، بر اساس توافقنامهای که از چند سال قبل میان دو کشور وجود دارد، گفتوگو شد. تلاش ما این است که با همکاری دولت عراق و همچنین مراجع ذیربط در اقلیم کردستان عراق، مرزهای مشترک دو کشور، مرزهایی امن و به دور از هرگونه تحرکات گروههای تروریستی باشد.
اظهارات مقامهای کویت باید در میدان اثبات شود/ در عمل آمریکا از پایگاههای نظامی مستقر در کویت علیه ایران استفاده میکند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اظهارات سفیر کویت در آمریکا مبنی بر عدم مشارکت این کشور در عملیات نظامی علیه ایران و در اختیار نگذاشتن خاک خود به نظامیان آمریکایی، گفت: این اظهارات خوب است، اگر در عمل به منصه ظهور برسد. متأسفانه در عمل اینطور نیست. در عمل، آمریکا بهصورت مستمر از پایگاههای نظامی مستقر در کویت استفاده میکند و از امکانات مستقر در کویت برای تداوم جنایات جنگی خود علیه ایران بهرهکشی میکند.
بقائی خاطرنشان کرد: آنچه بهعنوان موضع اعلامی کشورهای منطقه مطرح میشود، عمدتاً متمرکز بر شماتت ایران به خاطر پاسخ دادن به اقدامات نظامی آمریکا است و البته در مواردی نیز همین مواردی که بیان کردید مطرح میشود. اینها را ما باید در عمل ببینیم. در عمل، نباید اجازه بدهند که آمریکا از حاکمیت و سیادت آنها سوءاستفاده کند و آن را برای حمله به یک کشور همسایه مسلمان نقض کند.
در جریان تجاوز نظامی به ایران، آمریکا از پایگاههای نظامی انگلیس برای پشتیبانی از عملیات خود علیه ایران استفاده کرد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «نخستوزیر جدید انگلیس با استفاده آمریکا از خاک این کشور برای انجام حملات علیه ایران موافقت کرده است. همچنین قرار است آمریکا و بریتانیا درباره تنگه هرمز و تشکیل یک ائتلاف بینالمللی برای حفاظت از کشتیرانی در این تنگه نشستی برگزار کنند. موضع وزارت امور خارجه نسبت به این اظهارات و اقدامات چیست؟» گفت: ما انتظار داشتیم که دولت جدید انگلیس عاقلانهتر از دولت قبلی رفتار کند، اما متأسفانه دیدیم که عملاً همان مسیر را پیمود، شاید هم بدتر. ما اطلاع داشتیم و داریم که در جریان تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، طی 40 روز، آمریکا از پایگاههای نظامی انگلیس برای پشتیبانی از عملیات تجاوزکارانه خود علیه ایران استفاده کرده است. این اقدام، با هر معیاری که در نظر بگیریم و اتفاقاً خود انگلیس و دیگر کشورهای اروپایی نیز مدعی پایبندی به آن هستند، مغایر با موازین حقوق بینالملل، ناقض بند ۴ ماده ۲ منشور ملل متحد و به هیچ عنوان قابل پذیرش نیست.بیان صریح این موضوع از سوی نخستوزیر جدید انگلیس، در واقع اعتراف و اذعان به همدستی در ارتکاب یک عمل متخلفانه بینالمللی است. دولت انگلیس باید در قبال این اقدام پاسخگو باشد.
بقائی ادامه داد: تجربه نشان داده است که مماشات در برابر طرف متجاوز و تلاش برای خشنودسازی طرفی که صراحتاً قوانین بینالمللی را زیر پا میگذارد، به هیچ عنوان تأمینکننده صلح و امنیت بینالمللی نخواهد بود و صرفاً اعتبار طرفهای حامی این روند را بیش از پیش مخدوش خواهد کرد. در رابطه با موضوع تنگه هرمز نیز، طرفهای انگلیسی حتماً میدانند که هرگونه مداخله در این موضوع صرفاً باعث پیچیدهتر شدن اوضاع خواهد شد و هیچ کمکی به حل مسئله نخواهد کرد.
وی گفت: اگر انگلیس و دیگر طرفهایی که مدعی نگرانی درباره وضعیت تنگه هرمز هستند، صداقت دارند، باید به ریشه اصلی مسئله مراجعه کنند. من پیشنهاد میکنم مقامات انگلیسی سخنان وزیر امور خارجه لوکزامبورگ در اجلاس اخیر آسهآن را که چند روز پیش برگزار شد، مرور کنند و برای یکبار هم که شده صادقانه اعتراف کنند که عامل و بانی وضعیت فعلی در تنگه هرمز، طرفی جز آمریکا و تجاوز نظامی آن علیه جمهوری اسلامی ایران نیست. تنگه هرمز پیش از ۹ اسفند باز بود و وضعیت کنونی هیچ دلیل و علتی جز اقدام تجاوزکارانه آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه جمهوری اسلامی ایران ندارد.
مذاکرات ایران و عمان سازنده بود، ادامه دارد و هیچ ارتباطی با آمریکا ندارد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «گفتوگوهای دوجانبه بین ایران و عمان که تاکنون در چند دور و چند جلسه برگزار شده، به کجا رسیده است؟ همچنین، آیا آمریکا بر عمان فشار میآورد تا توافقی میان ایران و عمان حاصل نشود؟» گفت: این مذاکرات، گفتوگوهای دوجانبه میان ایران و عمان است. چند دور مذاکره نیز روزهای جمعه و شنبه برگزار شد که مذاکرات مفید و سازندهای بود. این گفتوگوها درباره نحوه مدیریت تردد کشتیرانی در تنگه هرمز انجام شده است.
بقائی افزود: هدف این است که ایران و عمان، بهعنوان دو دولت ساحلی، سازوکارهایی را برای اطمینان از کشتیرانی ایمن در تنگه هرمز، با رعایت حقوق حاکمیتی دو دولت ساحلی و همچنین حفظ امنیت و منافع ملی ایران، تدوین کنند. درباره وضعیت تنگه هرمز نیز تأکید میکنم که هیچ تغییری ایجاد نشده است. کماکان، به دلیل اقدامات تجاوزکارانه آمریکا و ناامنیای که این کشور بر منطقه تحمیل کرده، تنگه هرمز بسته است. این مذاکرات هیچ ارتباطی با آمریکا ندارد. موضوعی دوجانبه میان ایران و عمان است و گفتوگوها نیز همچنان ادامه دارد.
ادعای درخواست ایران برای مذاکره، خبرسازی است/ دیپلماسی را ابزاری برای صیانت از منافع ملی میدانیم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره تبادل پیام میان ایران و آمریکا و ادعاهای مطرحشده درباره درخواست ایران برای مذاکرات مستقیم، گفت: چنین چیزی اصلاً با ژن ما همخوانی ندارد. درخواست مذاکره از سوی ایران، خبرسازی است که طرفهای مقابل هر از مدتی یکبار انجام میدهند. ما، در عین اینکه همیشه گفتهایم هیچگاه از استفاده از ابزار دیپلماسی برای صیانت از منافع ملیمان فرار نکردهایم، دیپلماسی را یک ابزار برای حفاظت از منافع ملی میدانیم. همزمان، به هیچ عنوان هیچ اقدامی را انجام نخواهیم داد که طرف مقابل برداشت ناصحیحی از آن بکند؛ چرا که، همانطور که عرض کردم، در زمانی که طرف مقابل مشغول اقدامات ایذایی و تجاوز علیه ایران است، تمرکز ما بر دفاع است. این مواردی که گفته شده، بله، میانجیها ممکن است پیامهایی را از طرف آمریکایی به ما منتقل کنند، آن هم درباره تحولات جاری در منطقه؛ ولی در حال حاضر ما هیچ مذاکرهای با طرف آمریکایی نداریم.
آمریکا کل سازوکار یادداشت تفاهم را نقض کرد/ هیچ تفاهمی نمیتواند یکسویه اجرا شود
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره سرنوشت یادداشت تفاهم میان ایران و آمریکا و امکان مبنا قرار گرفتن آن برای مذاکرات احتمالی آینده، گفت: وضعیت روشن است. ما یک یادداشت تفاهم داشتیم که تکالیف طرفین در آن بهروشنی بیان شده بود. آمریکا کمتر از ۲۲ یا ۲۳ روز پس از امضای این یادداشت تفاهم، آن را نقض کرد؛ نه یک بخش از آن، بلکه کل سازوکاری که در این یادداشت تفاهم پیشبینی شده بود، مورد نقض قرار گرفت. طبیعی است که هیچ تفاهمی نمیتواند یکسویه اجرا شود و متقابلاً ما هم اجرای تعهداتمان را متوقف کردیم. اینکه در آینده به چه سمتوسویی خواهیم رفت، زمانی که به آن مرحله برسیم، درباره آن صحبت خواهیم کرد. اما یک چیز مشخص است؛ ما به هیچ عنوان از اصول و مبانی که به عنوان منافع و امنیت ملی خود تعریف کردهایم، کوتاه نخواهیم آمد.
اینکه لبنانیها، به شمول مقاومت به چه شکل از تمامیت سرزمینی و عزت خود در برابر رژیم صهیونیستی دفاع کنند، به خود آنها مربوط است
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «اواخر هفته گذشته رئیسجمهور لبنان سفری به آمریکا با ترامپ دیدار و از وی خواست که به دولت این کشور در موضوع خلع سلاح نیروهای مقاومت کمک کند. ترامپ نیز گفت که اگر دولت لبنان بخواهد، آمریکا آماده گفتوگو با حزبالله است. نظر شما درباره این موضوع و همچنین درخواست دولت لبنان از یک کشور خارجی برای کمک به خلع سلاح چیست؟» گفت: من بخشی از کمکهای آمریکا به کشورهای منطقه را پیشتر توضیح دادم و کمکهای آمریکا به کشورهای مختلف، کموبیش، در منطقه ما به همین شکل بوده است. درباره موضوع لبنان نیز بارها صحبت کردهایم. سلاح مقاومت برای دفاع از حاکمیت ملی و تمامیت ارضی لبنان بوده است. لبنان همچنان با مسئله اشغال مواجه است.
وی ادامه داد: اینکه لبنانیها، از جمله مقاومت لبنان، به چه شکل تصمیم بگیرند از حاکمیت ملی، تمامیت سرزمینی و عزت خود در برابر رژیمی که هیچ حد و مرزی در جنایت و تجاوز نمیشناسد دفاع کنند، موضوعی است که به خود لبنانیها مربوط میشود. اما تجربه نشان داده است که در برابر طرفهایی که جز زبان زور چیزی نمیشناسند، به هیچ عنوان نمیتوان بیسلاح و بیدفاع ماند.
آمریکا پیش از پایان مهلت اجرای تعهدات ایران، یادداشت تفاهم را نقض کرد/ حملات آمریکا در روز بیستودوم یادداشت تفاهم آغاز شد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره ادعاهای مطرحشده پیرامون تحرکات ایران در تنگه هرمز و اجرای بند ۵ یادداشت تفاهم، گفت: بهانهای که مطرح کردند، این بود که ایران در تنگه هرمز تحرکاتی را انجام داده است؛ اما لازم است چند نکته را مدنظر داشته باشیم. اولاً بند ۵ یادداشت تفاهم، تعهدات ما را خیلی روشن بیان کرده است.
وی با قرائت این بند از یادداشت تفاهم اسلام آباد، گفت: بند ۵ یادداشت تفاهم تأکید دارد که «با امضای این یادداشت تفاهم، جمهوری اسلامی ایران ترتیباتی را با حداکثر تلاش خود برای عبور ایمن کشتیهای تجاری، بدون هزینه و فقط برای ۶۰ روز، از خلیج فارس به دریای عمان و بالعکس اتخاذ خواهد کرد. تردد کشتیهای تجاری بلافاصله آغاز و با توجه به ضرورت رفع موانع فنی، نظامی و مینزدایی توسط ایران، ظرف ۳۰ روز برقرار خواهد شد. جمهوری اسلامی ایران با سلطنت عمان برای تعیین اداره آینده و خدمات دریایی در تنگه هرمز، مطابق با حقوق بینالملل قابل اعمال و حقوق حاکمیتی کشورهای ساحلی تنگه هرمز، گفتوگو خواهد کرد و با دیگر کشورهای ساحلی خلیج فارس نیز تبادل نظر میکند.» تکلیف خیلی روشن است. آمریکا چه کار کرد؟ در بیستودومین روز پس از امضای یادداشت تفاهم، یعنی پیش از آنکه مهلت ۳۰ روزه برای ایفای تعهد ایران به پایان برسد، در واکنش به چند حادثه ادعایی در شانزدهم یا هفدهم تیرماه، حملات گستردهای را علیه ایران آغاز کرد.
آمریکا در اقدامی هماهنگ با برخی کشورهای منطقه، کشتیها را از مسیر شمالی تنگه به سمت مسیر جنوبی منحرف کردند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اجرای بند پنجم یادداشت تفاهم و ادعای استفاده از مسیر جنوبی برای تردد کشتیها، گفت: ما از اول گفته بودیم که مسیر جنوبی که آمریکاییها با همراهی برخی کشورهای منطقه تعبیه کردند، مسیر امنی نیست. ما تعهد کرده بودیم که مسیر امن را تدبیر و تمهید کنیم و این کار را انجام دادیم و قطعاً تا مهلت ۳۰ روزه، آن را به اتمام میرساندیم. آمریکاییها با این تصور که ایران مشغول مراسم تشییع رهبر شهید است و در استفاده از مسیر جنوبی مسامحه خواهد کرد، در اقدامی هماهنگ با برخی کشورهای منطقه، شروع کردند به منحرف کردن کشتیها از مسیر شمالی به سمت مسیر جنوبی؛ مسیری که هم به دلیل مختصات جغرافیایی ناامن است و هم کاملاً مغایر با بند ۵ یادداشت تفاهم.
بقائی ادامه داد: فکر نمیکنم کسی بپذیرد که سه کشتی که ادعا شد برای آنها حادثه ایجاد شده، یعنی کشتی قطری، کشتی عربستانی و کشتی اماراتی، بهصورت تصادفی در آن روز، با خاموش کردن ردیابهای خود، از آن مسیر استفاده میکردند. این یعنی چه؟ خاموش کردن ردیاب، با علم به اینکه مسیر امن مهیا است و اینکه آمریکا فعالانه کشتیها را با تهدید و تطمیع از مسیر شمالی به سمت مسیر جنوبی منحرف کند. بدتر از آن اینکه تعهد ما طبق بند ۵ یادداشت تفاهم، تسهیل تردد ایمن کشتیهای تجاری بود. این را آمریکاییها باید پاسخ بدهند و همچنین برخی کشورهای منطقه که چگونه از کشتیهای تجاری به عنوان مأمن برای انتقال تجهیزات نظامی و انتقال برخی ناوچهها از مسیر جنوبی استفاده کردند.
آمریکا باید یاد بگیرد که مانند یک دولت مسئول رفتار کند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «ترامپ روز جمعه برنامههای خود برای تشدید کارزار نظامی علیه ایران را، به دلیل نگرانی از اینکه تشدید تنشها ممکن است بهطور خطرناکی ذخایر مهمات این کشور را کاهش دهد، به تعویق انداخته است. همچنین شاهد بودهایم که از روز جمعه، حملات علیه بنادر جنوبی و شهرهای ایران بهطور چشمگیری کاهش یافته است. سؤال من این است که آیا شما این مسئله را نشانهای از حرکت به سمت بازگشت به یک آتشبس کامل، تفاهم یا مذاکره میدانید یا خیر؟ در صورت مثبت بودن پاسخ، شرایط ایران برای آغاز مذاکرات دقیقاً چیست؟» گفت: آمریکا باید یاد بگیرد که مانند یک دولت مسئول رفتار کند. رفتار آمریکا در یکی دو سال گذشته بیشتر شبیه رفتار یک باند مافیایی بوده است؛ جریانی که به هیچ قاعده و قانونی پایبند نبوده و هم در گفتار و هم در رفتار، همه هنجارهای حقوق بینالملل را زیر سؤال برده و نقض کرده است.
بقائی خاطرنشان کرد: قطعاً تا زمانی که چنین رفتاری از سوی آمریکا ادامه داشته باشد، نمیتوانیم به شکلگیری یک روند معقول امیدوار باشیم. در حال حاضر، آنچه وجود دارد را نمیتوان آتشبس نامید. اینکه در چند روز گذشته فضا آرامتر بوده، نتیجه تدبیر نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران است که همواره با چشمانی باز اوضاع را رصد میکنند. قطعاً هر اقدامی که از سوی آمریکا صورت بگیرد، با پاسخی بلافاصله و قاطع از سوی جمهوری اسلامی ایران مواجه خواهد شد؛ همانگونه که در دو تا سه هفته گذشته نیز شاهد آن بودهاید.
با هر ملاحظه و تحلیلی، آمریکا مسئول وضعیت کنونی است/ خود را به خاطر خباثت و دنائت دشمن سرزنش نکنیم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «با توجه به برخی تحلیلهای رسانهای که در رسانهها شاهد آن هستیم و همچنین برخی دیدگاهها در افکار عمومی و جامعه مبنی بر اینکه اقدامات اخیر ایران بهانه لازم را برای تجاوزات جدید آمریکا فراهم کرد، آیا به نظر شما اساساً میشد با تغییر برخی رفتارها و مواضع، از آتشافروزی مجدد دشمن جلوگیری کرد یا خیر؟» گفت: خواهش میکنم به هیچ عنوان خودمان را به خاطر خباثت و دنائت دشمن سرزنش نکنیم. به هیچ عنوان در بروز وضعیتی که اکنون در آن قرار داریم، ما مقصر نبودیم. تنها مقصر وضعیت فعلی، آمریکاست؛ با هر تحلیلی که ممکن است ارائه شود. ممکن است شما بگویید آمریکا در دام رژیم صهیونیستی افتاد یا اینکه خود آمریکا در راستای مطامعی که طی ۴۷ سال گذشته دنبال میکرد، وارد یک جنگ غیرقانونی با ما شد. با هر ملاحظه و هر تحلیلی، این آمریکا بود که مسئول این وضعیت است. فراموش نکنیم که آمریکا و رژیم صهیونیستی، در خردادماه سال گذشته علیه ایران مرتکب تجاوز نظامی شد و هم برای دومین بار در ۹ اسفندماه همان سال و برای سومین بار در بیستویکمین یا بیستودومین روز پس از امضای یک یادداشت تفاهم، دست به این اقدامات زد.
متن این خبر تکمیل میشود.
انتهای پیام/