وقتی طنزهای فوتبالی، زخمهای کهنه بیگانهستیزی را باز میکنند
سقوط ویترین اتحاد در قاره سیاه
جام جهانی فوتبال همیشه نمادی از اتحاد قارهای بوده است؛ جشنی که در آن هواداران آفریقایی یکصدا پشت نمایندگان خود میایستادند. اما در افتتاحیه جام جهانی ۲۰۲۶، این تصویر رؤیایی جایش را به یک دوقطبی تلخ در شبکههای اجتماعی داد. در جریان بازی آفریقای جنوبی و مکزیک (یکی از میزبانان مشترک مسابقات در کنار آمریکا و کانادا)، بسیاری از هواداران فوتبال در سراسر قاره آفریقا، ترجیح دادند پیراهن سبز مکزیک را به تن کنند.
پشت میـمها و شوخیهای اینترنتی با کلاههای مکزیکی، گروههای موسیقی ماریاچی و تاکو، واقعیت تاریکتری نهفته بود: خشم عمومی از موج جدید بیگانهستیزی در آفریقای جنوبی.
تقابل در زمین و توئیتر: شکست سنگین بافانا بافانا
درون زمین، بازی برای آفریقای جنوبی خوب پیش نرفت و آنها بازی را با نتیجه ۲-۰ به مکزیک واگذار کردند. با سوت پایان بازی، شبکههای اجتماعی منفجر شد. سیل پستهای تمسخرآمیز به راه افتاد، اما برخی از هواداران آفریقای جنوبی نیز به دفاع از تیم ملی خود (ملقب به بافانا بافانا) برخاستند و روحیه جنگندگی آنها را ستودند.
با این حال، فضای پیش از مسابقه نشان میداد که این بار ماجرا فراتر از یک کریخوانی ساده فوتبالی است. بسیاری از کاربران، حمایت خود از مکزیک را مستقیماً به تنشهای مهاجرتی اخیر در آفریقای جنوبی گره زدند.
یکی از کاربران شبکه اجتماعی X نوشت:
«توقع دارید فقط به خاطر اینکه آفریقایی هستیم تشویقتان کنیم؟ آن هم با گزارشهایی که از بدرفتاری با مهاجران میرسد؟»
کاربر دیگری با کنایه به نرخ بالای بیکاری در این کشور نوشت:
«ما از مکزیک حمایت میکنیم تا آفریقای جنوبی زودتر به خانه برگردد و برود از شغلهایش محافظت کند!»
احمدناصر عبداللهی، وکیل سرشناس کنیایی نیز در پستی کنایهآمیز نوشت: «امیدوارم آفریقای جنوبی شکست ۲-۰ و دو کارت قرمز این بازی را هم گردن مهاجران آفریقایی نیندازد!»
هشتگ مکزیک علیه بیگانهستیزی
دنیل کانیکی، یک مشوق فوتبال اهل کنگو که در دهکده هواداران در شهر آتلانتای آمریکا حضور داشت، به بیبیسی گفت: «آفریقا مثل یک کشور واحد است؛ وقتی یکی دارد بقیه را بیرون میکند، ما دیگر یک خانواده نیستیم. به همین دلیل امروز طرفدار مکزیک بودم.»
در آن سوی میدان، برخی نیز با تغییر عکس پروفایل خود به پرچم مکزیک و انتخاب نامهای اسپانیایی، هشتگ #مکزیک_علیه_بیگانهستیزی را ترند کردند.
با این حال، همه با این تحریم فوتبالی موافق نبودند. وانلیر کویست، هوادار اهل غنا، تاکید کرد که همچنان به عنوان یک «آفریقایی مغرور» از آفریقای جنوبی حمایت میکند و رفتارهای ضد مهاجر را کار یک گروه کوچک میداند. در جوبا، پایتخت سودان جنوبی نیز هواداران به شدت از بافانا بافانا حمایت کردند؛ چرا که مردم سودان جنوبی به دلیل تاریخچه مبارزات خود، پیوند عاطفی عمیقی با مبارزات ضد نژادپرستی در آفریقای جنوبی دارند.
واکنش دولت و کاربران آفریقای جنوبی
در پی این ناکامی، دولت آفریقای جنوبی در بیانیهای از عملکرد «پرافتخار و باوقار» تیم ملی تمجید کرد. اما کاربران این کشور در شبکههای اجتماعی پاسخ تندی به طعنههای همسایگان قارهای خود دادند.
یکی از کاربران نوشت: «ما بدون حمایت شما به جام جهانی صعود کردیم. چه ببریم و چه ببازیم، عاشق کشورمان هستیم. مهاجران غیرقانونی هم چه از ما متنفر باشند و چه نه، باید کشورمان را ترک کنند.»
ریشه بحران
ریشه این خشم عمیق قارهای به رویدادهای هفتههای اخیر بازمیگردد. با افزایش نرخ بیکاری در آفریقای جنوبی به بیش از ۳۰ درصد، مهاجران آفریقایی بار دیگر به عنوان عاملان اصلی مشکلات اقتصادی هدف حملات، تهدیدها و خشونتهای فیزیکی قرار گرفتهاند. گروههای ضد مهاجر حتی ضربالاجلی تا ۳۰ ژوئن تعیین کردهاند تا تمام اتباع خارجی غیرقانونی کشور را ترک کنند.
اگرچه سیریل رامافوزا، رئیسجمهور آفریقای جنوبی، هشدار داده که هیچکس حق ندارد خودسرانه قانون را اجرا کند، اما همزمان تأکید کرده که «نگرانیهای مردم آفریقای جنوبی باید شنیده و به آنها رسیدگی شود.»
عمق این بحران زمانی آشکار میشود که بدانیم طی روزهای گذشته کشورهایی مانند نیجریه، غنا، زیمبابوه و مالاوی به دلیل جدی بودن تهدیدات، اقدام به تخلیه و بازگرداندن اضطراری شهروندان خود از آفریقای جنوبی کردهاند.
مسابقات جام جهانی برای آفریقای جنوبی هنوز تمام نشده و آننها دو بازی دیگر برای اثبات خود فرصت دارند، اما این تورنمنت از همین حالا آینهای تمامنما از ترکهای عمیق در ویترین «اتحاد آفریقا» بوده است.
انتهای پیام/
پشت میـمها و شوخیهای اینترنتی با کلاههای مکزیکی، گروههای موسیقی ماریاچی و تاکو، واقعیت تاریکتری نهفته بود: خشم عمومی از موج جدید بیگانهستیزی در آفریقای جنوبی.
تقابل در زمین و توئیتر: شکست سنگین بافانا بافانا
درون زمین، بازی برای آفریقای جنوبی خوب پیش نرفت و آنها بازی را با نتیجه ۲-۰ به مکزیک واگذار کردند. با سوت پایان بازی، شبکههای اجتماعی منفجر شد. سیل پستهای تمسخرآمیز به راه افتاد، اما برخی از هواداران آفریقای جنوبی نیز به دفاع از تیم ملی خود (ملقب به بافانا بافانا) برخاستند و روحیه جنگندگی آنها را ستودند.
با این حال، فضای پیش از مسابقه نشان میداد که این بار ماجرا فراتر از یک کریخوانی ساده فوتبالی است. بسیاری از کاربران، حمایت خود از مکزیک را مستقیماً به تنشهای مهاجرتی اخیر در آفریقای جنوبی گره زدند.
یکی از کاربران شبکه اجتماعی X نوشت:
«توقع دارید فقط به خاطر اینکه آفریقایی هستیم تشویقتان کنیم؟ آن هم با گزارشهایی که از بدرفتاری با مهاجران میرسد؟»
کاربر دیگری با کنایه به نرخ بالای بیکاری در این کشور نوشت:
«ما از مکزیک حمایت میکنیم تا آفریقای جنوبی زودتر به خانه برگردد و برود از شغلهایش محافظت کند!»
احمدناصر عبداللهی، وکیل سرشناس کنیایی نیز در پستی کنایهآمیز نوشت: «امیدوارم آفریقای جنوبی شکست ۲-۰ و دو کارت قرمز این بازی را هم گردن مهاجران آفریقایی نیندازد!»
هشتگ مکزیک علیه بیگانهستیزی
دنیل کانیکی، یک مشوق فوتبال اهل کنگو که در دهکده هواداران در شهر آتلانتای آمریکا حضور داشت، به بیبیسی گفت: «آفریقا مثل یک کشور واحد است؛ وقتی یکی دارد بقیه را بیرون میکند، ما دیگر یک خانواده نیستیم. به همین دلیل امروز طرفدار مکزیک بودم.»
در آن سوی میدان، برخی نیز با تغییر عکس پروفایل خود به پرچم مکزیک و انتخاب نامهای اسپانیایی، هشتگ #مکزیک_علیه_بیگانهستیزی را ترند کردند.
با این حال، همه با این تحریم فوتبالی موافق نبودند. وانلیر کویست، هوادار اهل غنا، تاکید کرد که همچنان به عنوان یک «آفریقایی مغرور» از آفریقای جنوبی حمایت میکند و رفتارهای ضد مهاجر را کار یک گروه کوچک میداند. در جوبا، پایتخت سودان جنوبی نیز هواداران به شدت از بافانا بافانا حمایت کردند؛ چرا که مردم سودان جنوبی به دلیل تاریخچه مبارزات خود، پیوند عاطفی عمیقی با مبارزات ضد نژادپرستی در آفریقای جنوبی دارند.
واکنش دولت و کاربران آفریقای جنوبی
در پی این ناکامی، دولت آفریقای جنوبی در بیانیهای از عملکرد «پرافتخار و باوقار» تیم ملی تمجید کرد. اما کاربران این کشور در شبکههای اجتماعی پاسخ تندی به طعنههای همسایگان قارهای خود دادند.
یکی از کاربران نوشت: «ما بدون حمایت شما به جام جهانی صعود کردیم. چه ببریم و چه ببازیم، عاشق کشورمان هستیم. مهاجران غیرقانونی هم چه از ما متنفر باشند و چه نه، باید کشورمان را ترک کنند.»
ریشه بحران
ریشه این خشم عمیق قارهای به رویدادهای هفتههای اخیر بازمیگردد. با افزایش نرخ بیکاری در آفریقای جنوبی به بیش از ۳۰ درصد، مهاجران آفریقایی بار دیگر به عنوان عاملان اصلی مشکلات اقتصادی هدف حملات، تهدیدها و خشونتهای فیزیکی قرار گرفتهاند. گروههای ضد مهاجر حتی ضربالاجلی تا ۳۰ ژوئن تعیین کردهاند تا تمام اتباع خارجی غیرقانونی کشور را ترک کنند.
اگرچه سیریل رامافوزا، رئیسجمهور آفریقای جنوبی، هشدار داده که هیچکس حق ندارد خودسرانه قانون را اجرا کند، اما همزمان تأکید کرده که «نگرانیهای مردم آفریقای جنوبی باید شنیده و به آنها رسیدگی شود.»
عمق این بحران زمانی آشکار میشود که بدانیم طی روزهای گذشته کشورهایی مانند نیجریه، غنا، زیمبابوه و مالاوی به دلیل جدی بودن تهدیدات، اقدام به تخلیه و بازگرداندن اضطراری شهروندان خود از آفریقای جنوبی کردهاند.
مسابقات جام جهانی برای آفریقای جنوبی هنوز تمام نشده و آننها دو بازی دیگر برای اثبات خود فرصت دارند، اما این تورنمنت از همین حالا آینهای تمامنما از ترکهای عمیق در ویترین «اتحاد آفریقا» بوده است.
انتهای پیام/