فرصت تغییر نسل؛ هدیه بادآورده به فوتبال ایران
هیچ عذری پذیرفته نیست آقای قلعه‌نویی
به گزارش ایران ورزشی، تعویق جام ملت‌های آسیا ۲۰۲۷، اگرچه برنامه آماده‌سازی تیم ملی و تقویم فوتبال ایران را با تغییراتی جدی مواجه می‌کند، اما برای کادرفنی تیم ملی یک فرصت بزرگ و شاید آخرین مجال برای عبور از ترکیب سالخورده فعلی و آغاز تغییر نسل به‌شمار می‌رود. حالا با انتقال مسابقات به دی ۱۴۰۶، امیر قلعه‌نویی و همکارانش یک سال بیشتر برای ساختن تیمی متفاوت زمان دارند؛ فرصتی که نباید با تداوم محافظه‌کاری و تکیه بر نام‌های آشنا از دست برود.
در واقع، تعویق جام ملت‌ها می‌تواند بهانه‌های احتمالی برای عدم جوانگرایی را از بین ببرد و مسئولیت کادرفنی را برای ایجاد تغییرات اساسی سنگین‌تر کند. تیم ملی ایران در جام جهانی ۲۰۲۶ با میانگین سنی ۲۹سال و ۸ماه به میدان رفت. از میان ۲۶بازیکن حاضر در فهرست نهایی، ۱۶نفر حداقل ۳۰سال داشتند تا ایران در جمع مسن‌ترین تیم‌های نخستین جام جهانی ۴۸تیمی قرار بگیرد. این آمار به‌خودی‌خود نمی‌تواند معیار قطعی برای ارزیابی کیفیت یک تیم باشد، اما وقتی با روند دعوت از بازیکنان و ترکیب اردوهای بعدی همراه می‌شود، نگرانی درباره آینده تیم ملی را جدی‌تر می‌کند. نکته قابل توجه این است که فهرست ۲۶نفره ایران برای بازی‌های تدارکاتی مقابل روسیه و ازبکستان نیز میانگین سنی ۲۹سال و ۴ماه داشت؛ آماری که نشان می‌دهد حتی پس از جام جهانی هم نشانه‌های روشنی از تغییر نسل در ترکیب تیم ملی دیده نمی‌شد.
البته در این فهرست نام‌هایی مانند محمدمهدی زارع، آریا یوسفی، میلاد سورگی، مهدی محبی، سامان فلاح، محمد قربانی، مهدی لیموچی و امیرحسین محمودی به چشم می‌خورد؛ بازیکنانی که می‌توانند بخشی از آینده تیم ملی باشند. با این حال، حضور چند بازیکن جوان در کنار اسکلت اصلی و باتجربه تیم، به معنای جوانگرایی واقعی نیست. تیم ملی برای عبور از شرایط فعلی به تغییراتی فراتر از دعوت مقطعی چند چهره مستعد نیاز دارد. جوانگرایی زمانی معنا پیدا می‌کند که بازیکنان جدید فرصت حضور در ترکیب اصلی را به‌دست بیاورند و به‌تدریج جایگزین نسل قبلی شوند. تعویق جام ملت‌ها، زمان بیشتری در اختیار قلعه‌نویی قرار می‌دهد تا این روند را به شکل جدی آغاز کند. بازیکنانی که در جام جهانی ۲۰۲۶ حضور داشتند، در دی ۱۴۰۶ با افزایش سن و تغییر شرایط بدنی و فنی خود روبه‌رو خواهند شد. بنابراین حضور در جام جهانی نباید به‌معنای تضمین حضور در جام ملت‌های آسیا باشد. حتی برای بازیکنان باسابقه و چهره‌های تثبیت‌شده تیم ملی نیز باید رقابت تازه‌ای شکل بگیرد؛ رقابتی که در آن عملکرد باشگاهی، آمادگی جسمانی و توانایی فنی ملاک دعوت باشد، نه سابقه حضور در اردوهای گذشته.
از همین اردوهای پیش‌رو می‌توان روند غربالگری را آغاز کرد. فیفادی بعدی باید فرصتی برای آزمایش بازیکنان جوان لیگ برتر و ارزیابی ظرفیت‌های تازه باشد، نه تکرار فهرست‌های قبلی با تغییراتی محدود.
اگر قرار است تیم ملی در جام ملت‌های آسیا با ترکیبی متفاوت حاضر شود، این تغییر باید از همین حالا آغاز شود. یک سال زمان برای شناخت بازیکنان، ایجاد هماهنگی و شکل دادن به اسکلت جدید تیم، فرصت کوچکی نیست.
در واقع از قلعه‌نویی به‌عنوان نفر اول کادرفنی تیم ملی انتظار است در این راستا اقدامات اساسی را انجام داده و این‌بار از جوان‌تر کردن تیم ملی کوتاهی نکند و ترس را کنار بگذارد و با جسارت عمل کند. قلعه‌نویی عمیقاً محتاط شده و سال‌هاست دیگر آن سرمربی جسوری نیست که در سال‌های قهرمانی در استقلال شاهدش بودیم. او بیشتر ترجیح می‌دهد از بازیکنان پا به سن گذاشته استفاده کند و کمتر ریسک کند.
در کنار این موضوع، تعویق جام ملت‌ها تقویم فوتبال داخلی را نیز تحت تأثیر قرار خواهد داد. سازمان لیگ و فدراسیون فوتبال باید برنامه مسابقات لیگ برتر را بازنگری کنند و احتمال بازگشت جام حذفی به تقویم نیز می‌تواند بار دیگر مطرح شود.
در شرایطی که فاصله بیشتری تا جام ملت‌ها ایجاد شده، امکان تنظیم برنامه‌ای متعادل‌تر برای رقابت‌های داخلی وجود دارد. تیم ملی، فارغ از اینکه با چه ترکیبی در کادرفنی به جام ملت‌های آسیا می‌رسد، باید با اسکلتی متفاوت و ترکیبی جوان‌تر وارد مسابقات شود. یک سال فرصت اضافه، مسئولیت را سنگین‌تر کرده است و در مسیر جوانگرایی، تغییر نسل و بازسازی تیم ملی، دیگر هیچ عذر و بهانه‌ای پذیرفته نخواهد بود.
انتهای پیام/