ثبت ملی رویداد سنتی «گرگیعان»

ایران آنلاین: آیین سنتی قرقیعان یا گره‌گشون، از جمله آیین‌های کهن چند صد ساله و به یادگار مانده از نسل نیاکان ما در استان هرمزگان است که اکنون با گذشت قرن‌ها هنوز برخی از شهرهای استان و محله‌های قدیمی از جمله منطقه عرب نشین پارسیان ادامه دهنده این راه است.

به گزارش ایرنا، کلمه گِرگِشو یا گره‌گشون تغییر یافته‌ کلمه گِرِه گُشاست که گفته می‌شود؛ نخستین بار حضرت زهرا(س) به یُمن تولد نخستین فرزند خود یعنی امام حسن مجبتی(ع)، با پخش شیرینی میان کودکان همسایه و محله، خوشحالی خود را با آن‌ها تقسیم کرده است.

در مراسم گره‌گشا، کودکان و نوجوانان و حتی بزرگترهای محل با در دست داشتن سبد (الک یا همان آردگیز) و کیسه (برای جمع‌آوری هدایا و تنقلات) از عصر روز چهاردهم ماه مبارک رمضان همزمان با سالروز میلاد امام حسن مجتبی(ع) به درِ خانه‌های همسایه‌ها می‌روند و تا پاسی از شب با کیسه‌های پُر از خوراکی و تنقلات به منزلشان برمی‌گردند و شب خاطره انگیز و خوشی را برای خود رقم می‌زنند.

این مراسم در نیمه شعبان نیز در برخی از مناطق شهری و روستایی هرمزگان برگزار می‌شود که در جاهای مختلف استان به آن «آردگیز گردانی»، «آربیز گردانی»، «هاردگیز گردانی» و «حق لیلی» گفته می‌شود.

فرزانه زاهدی سرپرست معاونت گردشگری اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی هرمزگان با اشاره به ثبت این رویداد سنتی، اظهار کرد: گرگیعان که به نام‌های قرقیعان، گره گشون و قره‌العین نیز شناخته می‌شود در ۱۴ دی‌ماه ۱۴۰۴ به شماره ۲۰۴۲۸۱۰۶۲ در فهرست رویدادهای گردشگری به ثبت رسیده است.

زاهدی با اشاره به اینکه گرگیعان یک آیین سنتی رایج بین عرب‌های استان خوزستان و هرمزگان و همچنین کشورهای عراق، بحرین، کویت، و شرق عربستان و امارات متحده عربی است، بیان کرد: این رویداد آیینی در مناطق عرب نشین شهرستان پارسیان در نیمه ماه رمضان به مناسبت میلاد امام حسن(ع) توسط کودکان و نوجوانان اجرا می‌شود.

وی ادامه داد: در روز برگزاری این مراسم، رسم بر این است که کودکان ونوجوانان به کوچه‌ها می‌روند، ۲ سنگ کوچک در دستانشان گرفته و با زدن آن‌ها به یکدیگر، اشعار مخصوص این آیین را می‌خوانند و هم‌زمان با شعرخوانی، به در خانه‌ها می‌زنند و اهالی خانه نیز کیسه کودکان را با شیرینی و شکلات‌های محلی پر می‌کنند.

زاهدی عنوان کرد: اجرای این مراسم، همانند نام آن، با سروده‌ها و آوازهای خاصی همراه بوده که بخشی از این سنت دیرینه محسوب می‌شود.

سرپرست معاونت گردشگری اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی هرمزگان تاکید کرد: هدف‌مان از ثبت رسمی آیین‌ها، حفظ میراث معنوی و فرهنگی، معرفی آیین‌های مذهبی و توسعه گردشگری مذهبی و فرهنگی استان است تا آیینه‌ای مذهبی با حفظ اصالت خود به یکی از جاذبه‌های شاخص هرمزگان تبدیل شود.

استان هرمزگان به دلیل موقعیت استراتژیک و پیشینه تاریخی درخشان خود در حاشیه خلیج فارس، دارای تنوع بی‌نظیری از آثار تاریخی و جاذبه‌های گردشگری است که فراتر از آمار ثبت ملی است.

هرمزگان دارای بیش از ۴۲۰ اثر ثبت ملی در زمینه‌های فرهنگی، تاریخی، معماری، طبیعی و ناملموس است.