آغاز مرمت ۱۵۰ اثر تاریخی آسیب‌دیده در جنگ / تخصیص اعتبار برای مرمت اضطراری آثار آسیب دیده انجام شد

علی دارابی گفت: برآورد اولیه خسارات وارد شده به آثار تاریخی در اختیار وزارت میراث فرهنگی آن‌ها بیش از ۷.۵ همت است و نخستین تخصیص اعتباری برای مرمت این بناها نیز از ابتدای اردیبهشت‌ماه به استان‌ها ابلاغ شده است.

۲۱ استان درگیر آسیب‌های جنگ؛ شوراهای فنی در حال جمع‌بندی نهایی

معاون میراث فرهنگی کشور در گفتگو با ایلنا ادامه داد: برای بررسی دقیق خسارت‌ها، شوراهای فنی در تمامی استان‌ها فعال شده‌اند. در هر استان ۱۲ نفر از صاحب‌نظران عضو شورای فنی میراث فرهنگی تشکیل جلسه داده‌اند و گزارش‌های تخصصی خود را ارائه کرده‌اند.

او گفت: تاکنون ۲۱ استان کشور درگیر این آسیب‌ها بوده‌اند و علاوه بر شوراهای استانی، تیم‌های تخصصی نیز به مناطق مختلف اعزام شده‌اند تا جمع‌بندی نهایی با دقت بیشتری انجام شود.

به گفته دارابی، تمامی این گزارش‌ها اکنون در شورای فنی میراث فرهنگی کشور در حال بررسی است تا اولویت‌بندی دقیق برای مرمت اضطراری و بازسازی کامل آثار تاریخی انجام شود.

معاون میراث فرهنگی کشور درباره آخرین وضعیت شناسایی و مرمت آثار تاریخی آسیب‌دیده اعلام کرد: تاکنون نزدیک به ۱۵۰ اثر تاریخی آسیب‌دیده در کشور شناسایی شده است که البته کمتر از نیمی از این آثار در مالکیت مستقیم وزارت میراث فرهنگی قرار دارند و بخش قابل توجهی از آن‌ها متعلق به بخش خصوصی، بانک‌ها، اوقاف و سایر دستگاه‌ها هستند.

او افزود: این موضوع باعث می‌شود روند ارزیابی، هماهنگی و مرمت پیچیده‌تر شود، زیرا بخشی از این بناها نیازمند همکاری میان‌دستگاهی و تصمیم‌گیری مشترک هستند.

دارابی همچنین با اشاره به دشواری‌های میدانی در ارزیابی خسارات گفت: برخی از آثار تاریخی در مناطقی قرار دارند که به دلیل شرایط امنیتی، درگیری‌های نظامی یا محدودیت‌های دسترسی، هنوز امکان بررسی دقیق میزان خسارت آن‌ها فراهم نشده است و همین مسئله باعث شده برآورد نهایی همچنان در حال تکمیل باشد.

دستور ویژه وزیر برای مرمت آثار و تخصیص فوری اعتبار

قائم مقام وزیر میراث فرهنگی گفت: با وجود تنگناها، فشارهای اقتصادی و خسارات گسترده‌ای که دولت با آن مواجه است، خوشبختانه نگاه حمایتی جدی از سوی دولت نسبت به حوزه میراث فرهنگی وجود دارد.

او با قدردانی از رئیس‌جمهور و اعضای دولت افزود: هفته گذشته رئیس‌جمهور در بازدید از وزارت میراث فرهنگی تأکید کرد که دولت از این حوزه همه‌جانبه حمایت خواهد کرد. همچنین رئیس سازمان برنامه و بودجه بر حمایت از مرمت آثار آسیب ‌دیده تأکید داشت.

دارابی ادامه داد: وزیر میراث فرهنگی نیز دستور داده است که نخستین تخصیص اعتباری سال جدید برای استان‌ها به موضوع مرمت اضطراری بناهای آسیب‌دیده اختصاص پیدا کند.

او گفت: این تخصیص از اول اردیبهشت‌ماه آغاز شده و برای ۲۱ استان درگیر، براساس اولویت‌ها و میزان آسیب، اعتبارات اولیه در اختیار حوزه معاونت توسعه قرار گرفته تا روند مرمت اضطراری بدون تأخیر آغاز شود.

پویش ملی و جهانی برای نجات میراث فرهنگی

قائم‌مقام وزیر میراث فرهنگی با اشاره به طراحی پویش ملی و بین‌المللی برای مرمت آثار تاریخی ایران گفت: در کنار اعتبارات دولتی، سه محور اصلی برای جبران خسارات و تسریع روند مرمت در دستور کار قرار گرفته است.

او توضیح داد: نخستین محور، استفاده از ظرفیت مردمی و داوطلبانه است. ما یک بانک اطلاعاتی از افرادی داریم که اعلام آمادگی کرده‌اند؛ چه کسانی که توان مالی دارند و چه کسانی که آمادگی حضور فیزیکی، کارگری یا همکاری اجرایی دارند.

دارابی افزود: تلاش می‌کنیم این ظرفیت مردمی به‌صورت سازمان‌یافته و تخصصی در خدمت مرمت آثار تاریخی قرار گیرد.

او دومین محور را رعایت کامل استانداردها و ضوابط تخصصی مرمت دانست و گفت: هرگونه اقدام برای بازسازی و مرمت باید صددرصد مطابق با پروتکل‌ها، اصول علمی و استانداردهای میراث فرهنگی انجام شود و هیچ اقدامی خارج از چارچوب‌های تخصصی پذیرفته نیست.

دارابی تأکید کرد: سرعت در مرمت مهم است، اما مهم‌تر از آن، حفظ اصالت بناها و جلوگیری از مداخلات غیرکارشناسی است.

احتمال تشکیل صندوق تأمین خسارات میراث فرهنگی

معاون میراث فرهنگی کشور سومین محور را فعال‌سازی ظرفیت خیرین میراث فرهنگی عنوان کرد و گفت: در حال حاضر فعال‌سازی شبکه خیرین میراث فرهنگی به‌طور جدی در دستور کار قرار دارد.

او افزود: برخی از صاحب‌نظران پیشنهاد تشکیل صندوق تأمین خسارات میراث فرهنگی را مطرح کرده‌اند که در حال بررسی است. چند پیشنهاد دیگر نیز در این زمینه به وزارتخانه رسیده و شخص وزیر نیز زمان زیادی برای طراحی سازوکار این پویش ملی و جهانی اختصاص داده است.

دارابی گفت: هدف ما این است که این پویش تنها محدود به یک اقدام مقطعی نباشد، بلکه به سازوکاری پایدار برای حفاظت از میراث فرهنگی کشور در زمان بحران تبدیل شود.

او تأکید کرد: میراث فرهنگی تنها متعلق به امروز نیست؛ این سرمایه متعلق به نسل‌های آینده است و حفاظت از آن، مسئولیتی ملی و فراملی به شمار می‌رود.