افزایش ۱۵ درصدی درآمد کانال پاناما

روزنامه فایننشال تایمز با اشاره به اینکه جنگ علیه ایران و اختلال در عبور و مرور در تنگه هرمز به عنوان یکی از مهم‌ترین مسیرهای کشتیرانی برای انتقال نفت جهان سبب شده تا بسیاری از بازرگانان برای حمل کالا به کانال پاناما روی آورند، عنوان کرد: ویکتور ویال مدیر مالی کانال پاناما، به این روزنامه گفت که از زمان آغاز درگیری‌ها در اواخر فوریه، تعداد عبورهای روزانه از این کانال تا ۲۰ درصد افزایش یافته است.

به گزارش ایرنا، وی گفت: «به طور حتم، فروش ما افزایش یافته است. پیش از درگیری روزانه حدود ۳۴ عبور داشتیم. اکنون میانگین به ۳۸ عبور در روز رسیده و حتی روزهایی داشته‌ایم که ۴۰ یا ۴۱ کشتی از کانال عبور کرده‌اند».

بر اساس این گزارش، به‌ویژه تجار و بازرگانان آسیایی برای تامین نفت، سوخت و کالاهای فله خشک مانند زغال‌سنگ که اغلب از ساحل خلیج آمریکا از طریق این آبراه حمل می‌شوند به تکاپو افتاده‌اند. این افزایش تقاضا باعث شده هزینه عبور از کانال پاناما به رکوردهای جدیدی برسد؛ به ‌طوری ‌که ماه گذشته (آوریل) یک نفتکش گاز برای عبور از کانال ۴ میلیون دلار پرداخت کرد، هرچند به گفته ویال، اکثر کشتی‌ها کمتر از یک میلیون دلار پرداخت کرده‌اند.

به گفته ویال، کانال پاناما با افزایش برخی هزینه‌های خود از جمله پرداخت اضافه‌کاری مواجه شده است، اما افزایش حجم عبور کشتی‌ها و قیمت‌های بالاتر در مزایده‌ها نشان می‌دهد که رشد درآمد «احتمالا بین ۱۰ تا ۱۵ درصد خواهد بود، هرچند باید دید این وضعیت تا چه زمانی ادامه دارد».

وی افزود: «وقتی چنین اختلالی در بازار رخ می‌دهد، شرایط خیلی سریع تغییر می‌کند. بنابراین فعلا نمی‌توانیم با اطمینان درآمد مازاد را حساب کنیم یا پیش‌بینی‌های سالانه را تغییر دهیم».

کانال پاناما در سال مالی ۱ اکتبر ۲۰۲۴ تا ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۵ با درآمد ۵.۷ میلیارد دلار، سود خالص ۴.۱ میلیارد دلاری ثبت کرد. پیش‌بینی درآمد برای سال مالی منتهی به سپتامبر ۲۰۲۶ اکنون ۵.۸ میلیارد دلار برآورد می‌شود؛ رقمی که افزایش تقاضا به‌دلیل درگیری و همچنین تاثیر کمتر از انتظار تعرفه‌های آمریکا را منعکس می‌کند.

در نیمه نخست سال مالی جاری، سود خالص نسبت به مدت مشابه سال قبل ۱۲ درصد افزایش یافت و به ۲.۳ میلیارد دلار رسید، در حالی که درآمد ۳ میلیارد دلار ثبت شد.

دونالد ترامپ رئیس‌جمهوری آمریکا پیش‌تر گفته بود که قصد دارد «کنترل کانال پاناما را پس بگیرد» و از آنچه نفوذ بیش از حد چین در این آبراه می‌داند، انتقاد کرده بود. دادگاه عالی پاناما نیز اوایل امسال قراردادی را که به شرکت هنگ‌کنگی CK Hutchison اجازه می‌داد بنادر دو سوی کانال را اداره کند، لغو کرد؛ اقدامی که باعث طرح شکایت‌هایی از سوی این شرکت شد.

ویال گفت تعداد محموله‌های نفتی که از آمریکا از طریق کانال پاناما به چین، ژاپن و کره جنوبی ارسال می‌شوند تقریبا ۲ برابر شده و به «روزانه ۱۲ تا ۱۳ و گاهی حتی ۱۴ عبور» رسیده است؛ در حالی که پیش از شروع درگیری‌ها این رقم حدود ۷ عبور در روز بود.

وی افزود حتی پس از پایان جنگ نیز احتمال دارد تغییراتی دائمی در مسیرهای تجارت ایجاد شود: «مسیرهای تجارت جهانی پس از این درگیری برای همیشه تغییر خواهند کرد».

ویال گفت اگرچه پیش‌بینی میزان دقیق تغییرات دشوار است، اما ممکن است عبور نفتکش‌ها از کانال پاناما دیگر به سطح قبلی بازنگردد: «شاید به جای ۷ عبور در روز، به ۸، ۹ یا حتی ۱۰ عبور برسد.»

به گفته او، اگرچه برخی کشتی‌ها بدون رزرو قبلی وارد می‌شوند و باید برای یکی از سه مزایده روزانه منتظر بمانند، اما سیستم رزرو کانال پاناما باعث شده صف‌های طولانی کشتی‌ها، مانند آنچه در جریان خشکسالی شدید سال ۲۰۲۳ رخ داد، تکرار نشود.

ویال گفت قیمت مزایده‌ها به طور میانگین به حدود ۳۸۵ هزار دلار رسیده است، در حالی که پیش از آغاز درگیری‌ها حدود ۱۳۵ هزار دلار بود.

او افزود: «از میان حدود ۴۰۰ مزایده‌ای که از ۲۸ فوریه برگزار کرده‌ایم، کمتر از یک درصد (یعنی فقط چند مورد) بیش از ۳ میلیون دلار بوده‌اند. حدود ۸۰ درصد کمتر از یک میلیون دلار بوده‌اند و تنها یک مورد به ۴ میلیون دلار رسیده است.»

ویال تاکید کرد حتی اگر جنگ «فردا متوقف شود»، اختلال ایجادشده در تجارت جهانی همچنان باعث تقاضای بالاتر از حد معمول برای استفاده از کانال پاناما خواهد شد، زیرا این مسیر «گزینه‌ای عملی برای انتقال کالا به آسیا» محسوب می‌شود.

وی تشریح کرد که عبور کشتی‌ها از مسیر دماغه امیدنیک بیش از ۱۴ روز زمان اضافی می‌برد و همین موضوع باعث می‌شود کانال پاناما حتی با قیمت‌های بالاتر نیز رقابتی باقی بماند.

به گفته ویال، سطح آب بزرگ‌ترین محدودیت بلندمدت برای کانال است، اما بارندگی بسیار زیاد در ماه فوریه کمک کرده و کانال می‌تواند چند ماه دیگر حجم فعلی عبور کشتی‌ها را حفظ کند.

جنگ تجاوزکارانه آمریکایی- صهیونی و متحدان آنها علیه ایران، تنگه هرمز را با اختلال مواجه کرده و این بحران، اهمیت حمل‌ونقل دریایی را برجسته کرده است. روزنامه ال پائیس اسپانیا به تازگی در گزارشی نوشت: «همزمان با درگیری‌ها در خاورمیانه، تنگه هرمز همچنان قفل باقی مانده است و جهانی تشنه‌تر، محروم از مسیری که پنجمین بخش از نفت و گاز مایع از آن عبور می‌کند، در انتظار است.»