صنعت دخانیات و خودروسازی بلای جان سلامت/ استعمال دخانیات در میان زنان به مرز هشدار رسیده است

 علیرضا رئیسی روز یکشنبه در بیست و دومین همایش سلامت و زندگی با محوریت بیمارستان عاری از دخانیات با تبیین ابعاد پنهان اقتصاد دخانیات، به تضاد میان هزینه‌های درمانی و سودآوری این صنعت اشاره کرد و افزود: صنعت دخانیات تا به امروز در تقابل با قوانین سلامت‌محور کاملاً موفق عمل کرده و مانع از اجرای صحیح قانون مالیات بر دخانیات و محدودیت‌های تبلیغاتی شده است.

به گزارش ایرنا، وی با اشاره به آمار تکان‌دهنده مصرف سیگار در ایران، اظهار کرد: با احتساب جمعیت ۸۰ میلیونی، سالانه حدود ۷۷ میلیارد نخ سیگار در کشور دود می‌شود.

رئیسی تصریح کرد: این حجم از مصرف نشان‌دهنده یک گردش مالی بسیار بزرگ است و به پشتوانه قدرت اقتصادی خود، حتی در لایه‌های تصمیم‌گیری و قانون‌گذاری نیز نفوذ کرده است؛ به طوری که گاهی در برابر تصویب یک قانون بهداشتی، مقاومت‌هایی از سوی جریانات خاص صورت می‌گیرد که حتی برای جامعه پزشکی نیز باورکردنی نیست.

معاون وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با مقایسه وضعیت دخانیات و صنعت خودروسازی، این دو حوزه را «حریف‌ناپذیر» و بلای جان سلامت توصیف کرد و افزود: در طول دهه‌های تحریم، تنها صنعتی که با قدرت به جلو رفته و کارخانه‌های بسیار شیک و مدرنی را در کشور بنا کرده، صنعت دخانیات بوده است.

وی خاطرنشان کرد: غول‌های بین‌المللی دخانیات از کشورهای ژاپن و سایر نقاط جهان، بیشترین سهم تولید را در داخل ایران به دست آورده‌اند و روز به روز با عرضه مدل‌های جذاب، رنگی و طعم‌دار، در حال صید مشتریان جدید هستند.

رئیسی از پدیده «عادی‌سازی» مصرف دخانیات در محافل خانوادگی و رستوران‌ها به عنوان یک برنامه طراحی‌شده یاد کرد و اظهار کرد: رواج گسترده سیگارهای الکترونیک نیز بخشی از راهبرد صنعت دخانیات برای تسخیر بازار کشورهای در حال توسعه و قشر متوسط و ضعیف است.

وی با روایت پیگیری‌های حقوقی در دیوان عدالت اداری پیرامون ممنوعیت مواد افزودنی معطر در سیگار، از ترفندهای پیچیده این صنعت برای دور زدن قوانین سخن گفت و اظهار کرد: پس از سال‌ها تلاش برای تصویب ممنوعیت افزودنی‌های تحریک‌کننده، همچنان در مرحله اجرا با موانع جدی روبرو هستیم.

رئیسی همچنین ترفند بزرگ‌نمایی آمار مصرف برای توجیه تولید بیشتر را یکی دیگر از راهبردهای مافیا دانست و گفت: آن‌ها با این ادعا که مصرف بالاتر از آمارهای رسمی است، متقاعد می‌کنند که برای جلوگیری از قاچاق، باید مجوز تولید داخلی بیشتری صادر شود.

وی با ابراز تأسف از وضعیت تبعیض‌آمیز تحریم‌ها، خاطرنشان کرد: در دوران فشار حداکثری، پتروشیمی‌های ما برای تولید مواد اولیه دارو با مشکل مواجه می‌شوند و قیمت دارو به دلیل سختی واردات مواد اولیه افزایش می‌یابد، اما کوچکترین خللی در زنجیره تأمین و تولید سیگار ایجاد نمی‌شود.

رئیسی این وضعیت را نشان‌دهنده آن دانست که سلامت مردم در برابر منافع اقتصادی صنعت دخانیات، مورد هجمه‌ای نابرابر قرار گرفته است.

صنعت دخانیات و خودروسازی بلای جان سلامت

معاون وزیر بهداشت در ادامه تحلیل خود پیرامون صنایع آسیب‌رسان به زیرساخت‌های کشور، صنعت خودروسازی را در کنار صنعت دخانیات، دو کانون اصلی تخریب منابع ملی و سلامت جامعه دانست که هیچ نهاد نظارتی حریف آن‌ها نمی‌شود.

وی با ابراز تأسف از وضعیت پاسخگویی در این حوزه، اظهار کرد: در حالی که ادعای تولید داخل گوش فلک را کر کرده است، عملاً شاهد واردات گسترده قطعات از چین و مونتاژ آن تحت عنوان بومی‌سازی هستیم.

معاون بهداشت وزیر بهداشت با کنایه به کیفیت نازل خودروهای داخلی، عنوان کرد: مسئولان این صنعت به جای ارتقای کیفیت، راهبرد دیگری را در پیش گرفته‌اند؛ آن‌ها با ایجاد محدودیت و گران‌سازی تعمدی و افراطی خودروهای باکیفیت وارداتی، فضایی را ایجاد می‌کنند تا قیمت‌های گزاف و غیرمنطقی خودروهای داخلی برای مصرف‌کننده توجیه پیدا کند.

رئیسی خاطرنشان کرد: این سازوکار ناعادلانه، تنها به هدف حفظ منافع جریان‌هایی است که از این بازار انحصاری سود می‌برند.

وی تأکید کرد: این دو صنعت خودروسازی و دخانیات به دلیل گردش مالی کلان و نفوذ بالا، به حوزه‌هایی «حریف‌ناپذیر» بدل شده‌اند که بدون توجه به مطالبات عمومی و استانداردهای واقعی، تنها مسیر توسعه کمی و افزایش قیمت را به قیمت آسیب به معیشت و سلامت مردم طی می‌کنند.
معاون بهداشت وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با تبیین هزینه‌های پنهان صنایع آسیب‌رسان، به تلفات گسترده ناشی از آلودگی هوا و حوادث جاده‌ای اشاره و اظهار کرد: سالانه ۵۰ هزار نفر در کشور جان خود را بر اثر آلودگی هوا از دست می‌دهند.

وی با انتقاد از توجیهات اقتصادی صنایع آلاینده نظیر خودروسازی به بهانه اشتغال‌زایی، عنوان کرد: هزینه‌های تحمیل شده از سوی این صنایع به نظام سلامت، به مراتب فراتر از منافع اقتصادی ادعایی آن‌هاست.

استعمال دخانیات در میان زنان به مرز هشدار رسیده است

وی در ادامه به تغییر الگوی مصرف دخانیات در جامعه پرداخت و خاطرنشان کرد که اگرچه مصرف در مردان همچنان بالاتر است، اما سرعت رشد استعمال دخانیات در میان زنان به مرز هشدار رسیده است.

رئیسی با انتقاد شدید از محتوای تولیدات شبکه نمایش خانگی، نمایش بی‌رویه صحنه‌های سیگار کشیدن را نوعی «فرهنگ‌سازی مخرب» توصیف کرد که در آن، مصرف سیگار به غلط نشانه‌ای از باکلاسی یا ابزاری برای مقابله با استرس و ناراحتی تصویر می‌شود.

وی تأکید کرد: رسانه‌هایی که با سرمایه‌های عمومی اداره می‌شوند، نباید به ابزاری برای تخریب سلامت روان و جسم جامعه تبدیل شوند.

ضرورت قطع دسترسی مافیای دخانیات به کانون‌های تصمیم‌گیری

معاون بهداشت با اشاره به ضرورت قطع دسترسی مافیای دخانیات به کانون‌های تصمیم‌گیری، اظهار کرد که بر اساس پروتکل‌های جهانی، لابی‌های صنعت دخانیات حق حضور در جلسات سیاست‌گذاری سلامت و مجلس را ندارند؛ اما متأسفانه در کشور ما، این صنایع گاه پیش از متولیان بهداشت در نهادهای تصمیم‌ساز حضور می‌یابند و با اسپانسر شدن و نفوذ، بر سیاست‌های ملی تأثیر می‌گذارند.

رئیسی همچنین به موضوع بحرانی فروش نخی سیگار و دسترسی آسان افراد زیر ۱۸ سال به دخانیات در مجاورت مدارس اشاره کرد.