نقض کرامت انسانی
در روزهایی که صدای اعتراض حتی از درون ایالات متحده نیز شنیده میشود -از جمله واکنش شهردار نیویورک به تناقض رفتار دولت آمریکا با روح همگرایانه جام جهانی- نشانههای نگرانکنندهای از خدشهدار شدن اصول بنیادین ورزش جهانی به چشم میخورد.
علیرضا شاهمنصوری، وکیل حقوقی فوتبال: رفتارهایی همچون بازرسیهای بدنی تحقیرآمیز از ستارههای فوتبال در فرودگاهها، نهتنها با ارزشهای فیفا همخوانی ندارد، بلکه بهروشنی نقض کرامت انسانی و حقوق اساسی کشورهای عضو این نهاد بینالمللی است.
در یکی دو ماه اخیر، اظهارات جنجالی دونالد ترامپ درباره کشورهایی نظیر ایران، سنگال، هائیتی و آفریقای جنوبی، بیش از پیش این نگرانی را تقویت کرده است که رویکردها، جایگزین اصول اخلاقی و انسانی در مدیریت این رویداد جهانی شدهاند. این در حالی است که گروههایی از شهروندان آمریکایی نیز خواستار تعلیق یا تعدیل قوانین مهاجرتی در طول برگزاری مسابقات شدهاند؛ مطالبهای که نشان از شکاف میان سیاستهای رسمی و انتظار افکارعمومی دارد.
وقتی بازیکنان ساعتها در فرودگاهها تحت بازرسی قرار میگیرند، ویزای تیمهایی مانند ایران و آفریقای جنوبی با تأخیر صادر میشود، مهاجم تیم عراق در فرودگاه شیکاگو بازداشت و بازجویی میشود، یا حتی به یک بازیکن سوئیسی ویزا داده نمیشود، دیگر نمیتوان این رخدادها را صرفاً به مسائل اجرایی نسبت داد؛ اینها نشانههای یک مدیریت ناکارآمد و سیاستزده در بالاترین سطح فوتبال جهان است.
در این میان، نقش جیانی اینفانتینو بهعنوان رئیس فیفا، بیش از پیش زیر سؤال رفته است. عملکرد او در بسیاری از موارد، جانبدارانه و همسو با سیاستهای دولت آمریکا ارزیابی میشود تا جایی که اعطای یک جایزه موسوم به «صلح» به ترامپ، شائبههای جدی درباره استقلال و بیطرفی فیفا ایجاد کرده است. نهادی که باید نماد «فوتبال فارغ از سیاست» باشد، اکنون خود به بخشی از معادلات سیاسی بدل شده است.
مروری بر تاریخ جامهای جهانی -دوران جنگ سرد تا فروپاشی دیوار برلین- نشان میدهد با وجود تنشهای سیاسی، کمتر شاهد چنین سطحی از رفتارهای غیرحرفهای از سوی میزبان بودهایم. آنچه امروز رخ میدهد، دیگر محدود به یک یا چند تیم نیست؛ بلکه دامنه آن به بسیاری از تیمهای حاضر در رقابتها کشیده شده و اعتبار کلی این رویداد را زیر سؤال برده است.
این واقعیت نیز قابل تأمل است که فوتبال، برخلاف بسیاری از نقاط جهان، هنوز در آمریکا جایگاه اول را در میان ورزشها ندارد. همین موضوع این پرسش را تقویت میکند که چگونه میزبانی چنین رویداد عظیمی به کشوری واگذار شده که نهتنها از نظر فرهنگی با فوتبال فاصله دارد، بلکه در مدیریت تبعات اجتماعی و سیاسی آن نیز با چالشهای جدی مواجه است.
در نهایت آنچه باقی خواهد ماند، قضاوت تاریخ است. تاریخ نشان خواهد داد که تصمیمات و رویکردهای اینفانتینو در قبال میزبانی آمریکا و نادیده گرفتن رفتارهای تبعیضآمیز و غیرحرفهای، چگونه جایگاه او و اعتبار فیفا را تحتتأثیر قرار داده است. بیتردید کشورهای عضو فیفا باید پس از جام جهانی ۲۰۲۶، با نگاهی مسئولانه، عملکرد مدیریت این نهاد را مورد بازبینی قرار داده و در صورت لزوم، نسبت به پاسخگویی و حتی تعلیق رئیس آن اقدام کنند.
انتهای پیام/