پیوند ناگسستنی رهبر شهید با حوزه و روحانیت
رهبر شهید انقلاب از خاندان علم، فقاهت و فضیلت برخاسته بودند. مرحوم والد ایشان از علمای برجسته نجف و مشهد به شمار میرفتند و برادران ایشان نیز هر یک از چهرههای شناختهشده علمی و انقلابی هستند.
رسول منتجبنیا، دبیر کل حزب جمهوریت ایران اسلامی: آقای سیدمحمد خامنهای که دو دوره افتخار همنشینی با ایشان را در مجلس داشتم و نیز آقای هادی خامنهای که از مبارزان پیشتاز پیش از انقلاب اسلامی بودند و پس از انقلاب نیز مسئولیتهای مهمی برعهده داشتند، از جمله نیروهای کمنظیر از نظر اندیشه، دیانت، اعتقاد به نظام، انقلاب و امام هستند. در مجموع، در خاندان این شهید بزرگوار، بافتی علمی، دینی و انقلابی شکل گرفته بود که در شخصیت ایشان نیز تأثیر عمیقی گذاشت.
حضور ایشان در محضر استادان و علمای بزرگ در نجف، قم، مشهد و دیگر مراکز علمی، موجب شده بود که دیدگاهی صحیح، عمیق و مثبت نسبت به علما، روحانیت و حوزههای علمیه داشته باشند. از همین رو، همواره در مسیر تقویت این نهادها تلاش میکردند.
فعالیتهای علمی و فرهنگی ایشان به دوران پیش از پیروزی انقلاب اسلامی بازمیگردد. همانگونه که در خاطرات و مصاحبههای مختلف نیز نقل شده است، در مشهد جلسات، برنامههای علمی، تدریس و مباحث فرهنگی متعددی را دنبال میکردند. این روحیه علمی حتی در دوران رهبری نیز ادامه یافت و ایشان هیچگاه از مطالعه، تحقیق و پیگیری مسائل علمی فاصله نگرفتند و همواره این مسیر را با جدیت دنبال میکردند.
ارتباط نزدیک ایشان با حضرت امام خمینی(ره) و شخصیتهایی همچون شهید مطهری، شهید بهشتی، شهید مفتح و همچنین آیتالله هاشمی رفسنجانی، بیانگر پیوند عمیق ایشان با مجموعهای از برجستهترین سرمایههای علمی و فرهنگی کشور بود. حقیقت آن است که بخش مهمی از فرهنگ دینی، اندیشه اسلامی و تمدن دینی امروز ما، میراثی است که از این بزرگان به نسلهای بعد منتقل شده است.
در دوران رهبری ایشان نیز حوزههای علمیه از حمایتهای مادی و معنوی قابل توجهی برخوردار بودند. البته در این زمینه دو دیدگاه وجود داشت. یک دیدگاه بر این باور بود که حوزههای علمیه و مساجد باید کاملاً در اختیار علما، مدرسان و مراجع باشند و حکومت در مدیریت آنها دخالتی نداشته باشد.
رهبر شهید انقلاب در عین احترام به این دیدگاه، معتقد بودند که میتوان میان استقلال حوزهها و حمایت نظام جمع کرد؛ یعنی حکومت وظیفه حمایت مادی و معنوی را برعهده داشته باشد، اما مدیریت علمی و اجرایی حوزهها همچنان در اختیار مدرسان و مراجع تقلید باقی بماند. بر همین اساس، ایشان هیچگاه از کمک و پشتیبانی از حوزههای علمیه دریغ نکردند.
در بسیاری از استانها و حتی شهرستانهای کشور، با حمایت ایشان، ائمه جمعه در تأسیس حوزههای علمیه و تربیت طلاب نقش فعالی ایفا کردند تا نیازهای دینی و فرهنگی هر منطقه از طریق نیروهای بومی تأمین شود.
در طول ۳۷ سال رهبری، ارتباط ایشان با روحانیت همواره مستمر و فعال بود. جلسات متعددی با علما برگزار میکردند، از آنان دعوت به گفتوگو میشد و مسائل مختلف علمی، فرهنگی و اجتماعی مورد بحث قرار میگرفت.
بد نیست اشاره کنم که در دوران ریاستجمهوری ایشان و در زمانی که مسئولیت دبیرکلی حزب جمهوری اسلامی را برعهده داشتند، شاخه روحانیت حزب فعال بود. در همان مقطع، از من خواستند مسئولیت سازماندهی این شاخه را برعهده بگیرم تا بتوانیم علما را دعوت کنیم، جلسات منظم برگزار کنیم و برای فعالیتهای فرهنگی و سیاسی برنامهریزی داشته باشیم. این مسئولیت را پذیرفتم و در تهران مرکزی برای این منظور تأسیس شد. جمعی از علما و ائمه جماعات بهصورت هفتگی در این جلسات حضور پیدا میکردند و همین روند در استانها نیز دنبال میشد.
البته در آن زمان برخی از علما معتقد بودند که روحانیت نباید وارد فعالیتهای حزبی شود، اما نظر رهبر شهید انقلاب این بود که علما نیز بهعنوان صاحبان اندیشه و نظر، میتوانند در چارچوب قانون در فعالیتهای سیاسی مشارکت داشته باشند. این ارتباط، چه در قالب فعالیتهای حزب جمهوری اسلامی و چه پس از آغاز دوران رهبری در قالب دیدارها، نشستها و ملاقاتهای مستمر با علما، همواره ادامه یافت و به یکی از ویژگیهای ثابت سیره مدیریتی ایشان تبدیل شد.
انتهای پیام/