جنگ علیه ایران، محدودیت‌ ابرقدرت‌ها را آشکار کرد

گوترش در مصاحبه روزنامه انگلیسی فایننشال تایمز که روز سه شنبه منتشر شد، همزمان با نزدیک شدن به پایان دوره فعالیت ده ساله خود در سمت دبیرکلی سازمان ملل، جهانی را توصیف کرد که در اثر افول هژمونی یکجانبه آمریکا و درس های سنگین ناشی از «جنگ های انتخابی» در حال تغییر است؛ جنگ هایی که در آنها ابرقدرت های دوران جنگ سرد نتوانسته اند به پیروزی های قاطع دست یابند.

به گزارش ایرنا، گوترش تاکید کرد که دوران تحمیل نتایج جهانی از سوی ابرقدرت ها با استفاده از زور به پایان رسیده است و به جنگ های ایران و اوکراین اشاره کرد.

او با بیان اینکه اصلاح شورای امنیت این سازمان «اجتناب‌ناپذیر است»، به فایننشال تایمز گفت: «زمان ان رسیده است که ابرقدرت ها محدودیت های قدرت خود را درک کنند. اگر به انچه در دوران اخیر اتفاق افتاده نگاه کنید، ظرفیت ابرقدرت ها برای تحمیل اراده، قدرت یا نیروی خود در موقعیت های مختلف به شدت محدود شده است.»

دبیرکل سازمان ملل درباره خاورمیانه، مستقیما به ناکامی اهداف راهبردی واشنگتن در ایران اشاره کرد و گفت: «ابرقدرت ها باید درک کنند که اوضاع تغییر کرده و وزن کشورهای مختلف نیز تغییر کرده است.»

او این ناکامی های ژئوپلیتیکی را نشانه ای روشن از گذار از نظم پس از جنگ سرد به رهبری آمریکا دانست.

گوترش با اشاره به جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران تاکید کرد: به آنچه در مورد آمریکا و ایران اتفاق افتاده است، نگاه کنید. آمریکا امیدوار بود که تهران هنگام حمله در ماه فوریه تسلیم شود، اما شش ماه بعد، ایران مقاومت می‌کند و تنگه هرمز، مهمترین آبراه انرژی جهان را بسته است. بنابراین، ابرقدرت‌ها باید درک کنند که اوضاع تغییر و وزن کشورهای مختلف نیز تغییر کرده است.

دبیرکل سازمان ملل این ایده را که هیات صلح دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، گروهی از رهبران بین‌المللی که سال گذشته با تمرکز اولیه بر تضمین توافق بین اسرائیل و جنبش حماس تاسیس شد، می‌تواند رقیب شورای امنیت سازمان ملل باشد، رد کرد.

گوترش اضافه کرد: با تمام مشکلاتی که ممکن است برای سازمان ملل وجود داشته باشد، حقیقت این است که اگر به آنچه در غزه اتفاق می‌افتد، با اقداماتی که انجام شده و به پیشرفتی که حاصل شده نگاه کنید، سازمان ملل صادقانه نباید نگران باشد بلکه دیگران باید نگران آنچه انجام می‌دهند،باشند.

دبیرکل سازمان ملل همچنین گفت: میانجیگری در جنگ‌های اوکراین، غزه و همچنین جنگ آمریکا علیه ایران دشوار بوده است.

وی درباره نقش شورای امنیت سازمان ملل افزود: نهاد تصمیم‌گیری سازمان ملل (شورای امنیت) عملا فلج شده زیرا آمریکا و روسیه، دو قدرت از پنج قدرت دارای حق وتو، در حالی که اهداف خود را دنبال می‌کنند، مانع آن شده‌اند.

گوترش به جنگ داخلی سودان اشاره کرد و گفت: سازمان ملل در این جنگ، به حاشیه رانده شده زیرا خرابکاران خارجی از شورای امنیت که به بن‌بست رسیده است، برای مداخله در جنگ سوءاستفاده کرده‌اند.

او تصریح کرد: درنتیجه، حس مصونیت از مجازات اکنون غالب بوده و قدرت نفوذ ما بطور چشمگیری کاهش یافته است زیرا شورای امنیتی وجود ندارد که بتواند به کشورها بگوید آنها باید درست رفتار کنند یا مجازات خواهند شد.

دبیرکل سازمان ملل با تاکید بر اینکه میانجیگری امروز بسیار دشوار و نتایج آن محدود است، تصریح کرد: اما ما تسلیم نمی‌شویم.

گوترش درباره کاهش بودجه سازمان ملل نیز افزود: بسیاری فکر می‌کردند که چندین آژانس سازمان ملل فرو خواهند پاشید اما هیچ چیز فرو نپاشیده است.

دبیرکل سازمان ملل تصریح کرد: البته ما از نظر مالی تضعیف شده‌ایم، اما آیا آژانس‌ها در آستانه فروپاشی هستند؟ خیر، چون به گونه‌ای سازماندهی شده‌ایم که به ما اجازه می‌دهد سریعا خود را تطبیق دهیم و با حجم عظیمی از بدهی‌های معوقه، حدود ۴ میلیارد دلار، می‌توانیم فعالیت‌های خود را ادامه دهیم.

ارشدترین مقام سازمان ملل ادامه داد: در بودجه سال ۲۰۲۶ میلادی تعداد پست‌ها را ۲۲ درصد کاهش داده‌ایم. من هیچ نهاد دولتی در جهان را نمی‌شناسم که این کار را انجام داده باشد.

وی یادآور شد: سال گذشته تعداد سربازان در ماموریت‌های حافظ صلح در جهان، ۲۵ درصد کاهش یافت.

گوترش درباره اصلاح ساختار شورای امنیت سازمان ملل، آن را «اجتناب‌ناپذیر» دانست و گفت: سه عضو اروپایی در شورای امنیت وجود دارد. واضح است که در نهایت، واقعیت موجود باید غالب شود.

دبیرکل سازمان ملل تصریح کرد: بنابراین، اجتناب‌ناپذیر خواهد بود که شورای امنیت مجبور به سازگاری و تطبیق شود و ترکیب شورا با توازن قدرت جهانی هماهنگ شود و فقدان این توازن، دلیل شکست بسیاری از امور است.

گوترش در عین حال گفت: سازمان ملل با وجود تمام سختی‌ها و مشکلات، بزرگترین خدمتی که در هشت دهه فعالیت خود ارائه داده است، جلوگیری از جنگ بین ابرقدرت‌ها بوده است.

وی در عین حال اذعان کرد: دبیرکل هیچ قدرتی ندارد و صدا و ظرفیت برگزاری جلسات را دارد. قدرت چیز دیگری است و ما آن را نداریم اما صدا خفه نخواهد شد.

گوترش درباره روابط خود بعنوان دبیرکل سازمان ملل با دونالد ترامپ رئیس جمهوری آمریکا نیز گفت: گاهی اوقات بین آنچه گفته می شود و آنچه انجام می شود، تفاوت وجود دارد. یعنی بین لفاظی و واقعیت.