«ایران» علل رفتارهای نامتعارف تماشاگرنماها در ورزشگاه‌های فوتبال را بررسی کرد
تفرقه ممنوع!
اتفاقات جنجالی دیدار تیم‌های فوتبال ملوان بندرانزلی و تراکتور و حاشیه‌های پیش از این مسابقه در ورزشگاه مرحوم سیروس قایقران، بار دیگر فوتبال ایران را با مجموعه‌ای از سؤالات جدی درباره فرهنگ هواداری، ضرورت قانونمداری و مسئولیت نهادهای متولی مواجه کرده است.
سینا حسینی/ حواشی ناپسند این مسابقه که آن را به یکی از پرحاشیه‌ترین دیدارهای لیگ بیست‌وششم تا پایان هفته نهم تبدیل کرد، تنها به اتفاقات داخل زمین پیش از شروع مسابقه خلاصه نمی‌شود؛ بلکه ابعاد گسترده‌تری وجود دارد که مستقیماً با اخلاق عمومی، احترام به هویت‌های اقوام ایرانی و ضرورت حفظ وحدت ملی ارتباط پیدا می‌کند.
برگزاری مسابقات ورزشی بویژه بازی‌های لیگ برتر فوتبال برای ایجاد شور، نشاط اجتماعی و تقویت همبستگی میان مردم پایه‌ریزی شده است.
براین اساس ورزشگاه نیز باید محلی برای رقابت سالم، تشویق تیم محبوب و تجربه هیجان در چارچوب قانون و اخلاق باشد؛ نه فضایی برای هتک حرمت، توهین به افراد و باشگاه‌ها که تنش را به جامعه ورزش تزریق کند. هواداری از یک باشگاه، هر اندازه عمیق و ریشه‌دار باشد، مجوز عبور از مرزهای اخلاقی و قانونی نیست. هیچ نتیجه‌ای، اختلافی یا رقابتی نیز نمی‌تواند توجیهی برای زیرپاگذاشتن کرامت انسان‌ها و بی‌احترامی به هویت فرهنگی دیگران باشد.
یکی از مسأله‌های اساسی فوتبال ایران، فاصله میان شعارهای فرهنگی و اقدامات عملی برای مقابله با رفتارهای هنجارشکنانه است. سال‌هاست که پس از وقوع حاشیه‌های غیرمتعارف، ضرورت ساماندهی ورزشگاه‌ها، برخورد با توهین‌ها به اقوام ایرانی و ارتقای فرهنگ هواداری مطرح می‌شود، اما تکرار چنین اتفاقاتی نشان می‌دهد که اقدامات انجام‌شده هنوز نتوانسته‌اند بازدارندگی لازم را ایجاد کنند. فدراسیون فوتبال، سازمان لیگ و مدیران باشگاه‌ها باید بپذیرند که مسئولیت آنها تنها به برگزاری مسابقه، کسب نتیجه و مدیریت مسائل فنی محدود نمی‌شود؛ صیانت از جایگاه ورزش، تأمین امنیت روانی تماشاگران و مقابله با رفتارهای مغایر با قانون نیز بخشی جدایی‌ناپذیر از وظایف آنهاست.
قانونمداری زمانی معنا پیدا می‌کند که مقررات بدون تبعیض و ملاحظه‌کاری اجرا شوند. اگر توهین به باشگاه‌ها، افراد تحت قرار آنها، تحریک هواداران یا رفتارهای خارج از چارچوب در یک مسابقه با واکنشی قاطع و متناسب روبه‌رو نشود، زمینه تکرار آن در دیدارهای بعدی فراهم خواهد شد. برخورد انضباطی باید مستند، شفاف، عادلانه و متناسب با تخلف باشد و هیچ باشگاه یا گروهی نباید خود را فراتر از ضوابط بداند. البته جریمه و محرومیت به‌تنهایی کافی نیست؛ اجرای قانون باید در کنار آموزش، پیشگیری و فرهنگ‌سازی قرار گیرد تا احترام به دیگران به یک هنجار پایدار تبدیل شود.
البته باشگاه‌ها نقشی تعیین‌کننده و کلیدی در کنترل فضای حاکم بر مسابقات دارند. مدیران، مربیان و بازیکنان باید در گفتار و رفتار خود الگویی از احترام و مسئولیت‌پذیری باشند و از موضع‌گیری‌های تحریک‌آمیز پرهیز کنند. همچنین ضروری است باشگاه‌ها با استفاده از ظرفیت هواداران، رسانه‌ها و گروه‌های فرهنگی در قالب تشکل‌های هواداری، برنامه‌های مستمری برای ترویج اخلاق ورزشی و مقابله با توهین‌ها به‌ویژه توهین‌های نامتعارف طراحی کنند. شناسایی و برخورد با متخلفان نیز باید از مسیرهای قانونی و با رعایت حقوق تماشاگران صورت گیرد تا رفتار فرد یا گروهی محدود، به پای تمام هواداران اخلاقی یک باشگاه نوشته نشود.
فرهنگ احترام به اقوام و حفظ حرمت‌ها، موضوعی مهم‌تر از فوتبال است. از این رو همه ارکان فوتبال ایران باید با درک صحیح این مزیت به سمتی حرکت کنند تا در کنار رقابت به سمت ایجاد وحدت و همدلی گام بردارند تا افراد یا جریان‌های فرصت‌طلب از این موضوع بهره‌برداری غیر ورزشی نکنند.
به اعتقاد بسیاری از کارشناسان و صاحبنظران، باید اتفاقات دیدار ملوان و تراکتور به نقطه‌ای برای بازنگری جدی در سیاست‌های فرهنگی و انضباطی فوتبال تبدیل شود. ساماندهی ورزشگاه‌ها، آموزش هواداران، نظارت مؤثر، پاسخگویی مدیران و اجرای بی‌طرفانه قانون باید در قالب برنامه‌ای مشخص و قابل ارزیابی دنبال شود. فوتبال ایران بیش از هر زمان دیگری به رویکردی مسئولانه نیاز دارد که در آن، رقابت در زمین پایان یابد و احترام میان مردم پابرجا بماند.
انتهای پیام/