مدیر مجموعه فرهنگی و هنری برج آزادی در گفتوگو با «ایران» فرآیند افتتاح موزه عروسکهای سایهای را تشریح کرد
پیوند میان گذشته و آینده با عروسکهای ۴۰۰ ساله
موزه عروسکهای سایهای در کنار دو مجموعه موزهای عکاسی استاد جدیدالاسلام و موزه شهابسنگ بهتازگی به فضاهای فرهنگی برج آزادی اضافه شده که داستان دو هزار سال پیش، توسط این عروسکهای ۴۰۰ ساله را روایت میکند.
سعیده احسانیراد، گروه فرهنگی:سید محسن حسینی، مدیر مجموعه فرهنگی و هنری آزادی درباره راهاندازی موزه عروسکهای سایهای به «ایران» گفت:«پروسه ورود عروسکهای سایهای با قدمت ۵۰ سال به ایران مشخص نیست و روایتهایی که از ورود این عروسکها نقل شده، قابل استناد و بیان نیست. ظاهراً بعد از یکسری جابهجاییها در ۲۰ سال گذشته این عروسکها به بنیاد رودکی آمده است.»
او ادامه داد:«از دو سال پیش که مدیر مجموعه فرهنگی و هنری آزادی شدم، با کمک همکارانم این عروسکها را که داخل جعبه در گنجینه نگهداری میشد، تمیز و بازآفرینی کردیم. اینکه چرا در این ۲۰ سال، عروسکها داخل گنجینه مجموعه فرهنگی و هنری بوده و به نمایش درنیامده، اطلاعی ندارم؛ شاید شرایطش نبوده یا مدیران قبلی تمایلی به نمایش این عروسکها نداشتند. با این حال با توجه به تحصیلاتم در رشته تئاتر و موسیقی و علاقه شخصی، با موافقت و مساعدت و اختصاص بودجه توسط رئیس بنیاد رودکی، این موزه به فضاهای فرهنگی برج آزادی اضافه شد.»
حسینی با بیان اینکه موزه عروسکهای سایهای همزمان با گنجینه فرهنگی و هنری مجموعه آزادی که ۹۵۰ اثر تجسمی از بزرگان هنرهای تجسمی را در خود دارد افتتاح شد، افزود:«عروسکهای سایهای به نمایش درآمده در این موزه حدود ۵۰ سال پیش بنا بر یک رویداد بینالمللی به ایران وارد شده است. خاستگاه این آثار، کشورهای چین، هند، ژاپن و تایلند هستند. مردم آن سرزمینها داستانهای حماسی، مذهبی، فرهنگی و حتی نقدهای سیاسی خود را با خلق این آثار به تصویر میکشیدند. عمر هر کدام از این آثار که در موزه به نمایش گذاشته شده، به حدود ۳۰۰ تا ۴۰۰ سال میرسد اما ریشه داستانهایی که روایت میکنند، بالای دو هزار سال قدمت دارد.»
مدیر مجموعه فرهنگی و هنری آزادی جنس عروسکهای سایهای را پوست دباغی شده از بز، آهو، کرگدن و گوسفند بیان کرد و گفت:«شخصیت عروسکها به شکل لایهلایه شکل گرفتهاند، با رنگهای طبیعی و معدنی پوشانده شده و اثر نهایی روی پرده قرار میگرفته و از پشت به آن نور تابانده و داستان اینگونه روایت میشد.»
او اشاره کرد که این عروسکها متعلق به کشورهای آسیای میانه چون اندونزی، برمه (میانمار)، هند، کامبوج و تایلند است که با رویکردی پژوهشی و بر اساس جغرافیای فرهنگی آن کشورها، بازتابدهنده بخشی از میراث کهن هنر نمایش سایهای در آسیاست و خروجی موزه عروسکهای سایهای تا به حال برای هنرمندان خیلی جالب توجه بوده است.
حسینی درباره اینکه آیا هنرمندان تئاتر میتوانند از عروسکهای موزه برای اجرای تئاترهایشان استفاده کنند، اینگونه گفت: «عروسکها بر اساس فرهنگ آسیای شرقی ساخته شدهاند و هنرمندان ایرانی نمیتوانند آن فضاها را با این عروسکها بازآفرینی کنند. عروسکهای سایهای بیشتر از هند آمده و کاربرد پر کردن اوقات فراغت بعد از کار را داشته که در شب توسط نور چراغ موشی روی عروسکها نور انداخته و روایتهایی از زندگی اجتماعی، مذهبی، طنز و شادی را نمایش میدادند و کاراکتر عروسکها بر اساس آن روایتها شکل گرفته است.»
او درباره اینکه موزه عروسکهای سایهای در چه نقطهای از برج آزادی جانمایی شده است، گفت:«نمایش سایهای ماهیتش در نورپردازی است که نقش مهمی در نشان دادن این عروسکها به بهترین شکل ممکن دارد. این عروسکها از پوست حیوانات آماده شده و برشهای ریزی داخل این عروسکهاست که نور از داخلش به بیرون ساطع میشود و باید در جایی قرار گیرند که پشتشان نور باشد، برای همین راهروی اصلی در مجموعه برج آزادی را به موزه عروسکهای سایهای اختصاص دادیم و برای ایمنی بیشتر، عروسکها داخل باکسهایی با یک سیستم نورپردازی تعبیه شدهاند تا قابلیتهای رنگی و ریزبافتهای عروسکها بیشتر دیده شود. روی عروسکها هم ورقهای فلتی گذاشتیم تا بازدیدکنندگان به آن دست نزنند.»
حسینی درباره وضعیت آثار گنجینه مجموعه فرهنگی و هنری آزادی گفت:«آثار گنجینه مثل گنجینه موزه هنرهای معاصر در بهترین حالت ممکن نگهداری میشود و به تناوب به نمایش درمیآید و از نظر زیرساختی و امنیتی در شرایط خوبی است که با توجه به شرایط و موضوعات در بازه زمانی خاص به نمایش گذاشته میشود. نکته مهم درباره موزه عروسکهای سایهای، مستندسازی بود که دو کتاب آماده شد و حتی روی عروسکها بارکدی است که به وسیله گوشی، تمام اطلاعات کامل از اینکه برای کدام کشور است و چه کاربردی دارد، نمایش میدهد. موزه عروسکهای سایهای دائمی است و درصدد هستیم یکسری پرتابلهای نمایشی ویژه آثار نمایشگاه به صورت سه ردیفه در سالن اصلی قرار دهیم.»
مدیر مجموعه فرهنگی و هنری آزادی در پاسخ به این سؤال که با توجه به اینکه برج آزادی نمادی از تهران و مورد علاقه همه است برای جذب گردشگر و حفاظت از این اثر چه کارهایی انجام میدهید، گفت:«برج آزادی در طول سال همیشه یکی از آوردگاههای اصلی هنر ایران است. در حوزه هنرهای تجسمی، گالریها همیشه فعال است، به طوری که برنامه گالریها تا اوایل ۱۴۰۵ بسته شده است. در حوزه اجرای موسیقی، بهترین امکانات صحنهای از سیستم نورپردازی و صدابرداری مجهز وارد مجموعه شده است و گروههای موسیقی بشدت علاقه دارند در مجموعه فرهنگی و هنری آزادی کنسرت داشته باشند. عید ۱۴۰۴ بازدید از برج آزادی رکورد زد و به ۳۰ هزار نفر بازدیدکننده رسید.»
بــــرش
بخش عروسکهای سایهای ایرانی به موزه برج آزادی اضافه خواهد شد
آیدین مهدیزاده، مدیرکل دفتر هنرهای تجسمی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی درباره موزه عروسکهای سایهای برج آزادی گفته است:«افتتاح موزه عروسکهای سایهای در برج آزادی ارزش مستندسازی و اطلاعرسانی دارد که مردم نیز بدانند چه گنجینه نفیسی در دل آزادی وجود دارد. کار درستی بود که این عروسکهای سایهای را به خاطر وجه نورپردازی آن، در این مکان جانمایی کنند. اما در مورد این موضوع هنوز تولید محتوا صورت نگرفته و بخش عروسکهای سایهای ایرانی نیز به آن اضافه نشده و این یک نقص است.»
انتهای پیام/