عراقچی: آمریکا به دنبال اجرای «صلح از طریق زور» است/ترسیدن در این شرایط، سمی مهلک است

ایران آنلاین:سیدعباس عراقچی، وزیر خارجه امروز یک‌شنبه ۱۹ بهمن ماه در پنل تخصصی «کنگره سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران» که با حضور کمال خرازی و علی اکبر صالحی از وزرای خارجه پیشین برگزار شد، در پاسخ به این پرسش که چه چشم‌اندازی را در این درگیری نظام بین‌الملل برای کشورمان می‌بینید و تصور می‌کنید با چه اقدامی باید از این بزنگاه عبور کنیم؟ گفت: ما با یک پدیده جدید مواجه شده‌ایم که همه اصول و قواعد بین‌الملل و حقوق بین‌الملل را دگرگون کرده است. آن پدیده چیست؟ همان نظریه‌ای است که رئیس‌جمهور آمریکا در بدو شروع به کار خود مطرح کرد؛ این‌که من بر اساس نظریه «صلح از طریق زور» عمل خواهم کرد.

آمریکا به دنبال اجرای «صلح از طریق زور» است اما نه صلحی عادلانه

به گزارش ایرنا، وی با اشاره به اینکه این نظریه جدیدی نیست و پیش از این نیز در روابط بین‌الملل وجود داشته است اما مدت‌ها کنار گذاشته شده بود، گفت: نزدیک به هشتاد سال است که کشورها تلاش می‌کنند نظم بین‌الملل را مبتنی بر قانون بنا کنند؛ نهادهای بین‌المللی، سازمان‌های بین‌المللی، حقوق بین‌الملل و هنجارهای بین‌المللی در همین راستا شکل گرفته‌اند. اما اکنون با قدرتی مواجه شده‌ایم که می‌گوید همه چیز بر اساس زور است؛ صلح از طریق زور. حال، چه صلحی؟ صلحی که من می‌خواهم، نه صلحی که عادلانه باشد برای دیگر کشورها. وقتی می‌گوید صلح از طریق زور، یعنی آنچه را که می‌خواهم، از طریق زور به آن می‌رسم.

رئیس دستگاه دیپلماسی ادامه داد: این رویکرد را نیز به‌صورت عریان اجرا می‌کند؛ هرجا که بخواهد حمله می‌کند، هر رئیس‌جمهور کشوری را که بخواهد می‌رباید، به او می‌گوید باید این کار را بکنی، به دیگری می‌گوید باید آن جزیره را به من بدهی، به دیگری می‌گوید باید نام آن منطقه را عوض کنی. البته سیاست آمریکا همواره همین بوده است؛ رسیدن به مقاصد خود از طریق زور. اما تا پیش از این، همواره تلاش می‌شد پوششی از حقوق بین‌الملل و قوانین بین‌المللی برای آن فراهم شود و به‌نوعی توجیهی برای اقدامات خود پیدا کنند.

عراقچی خاطرنشان کرد: سابق بر این، آمریکا هرجا می‌خواست حمله کند، ابتدا به شورای امنیت می‌رفت و قطعنامه‌ای، کم یا زیاد، اخذ می‌کرد که به‌نحوی مجوزی برای اقدامش باشد، یا ائتلافی بین‌المللی تشکیل می‌داد تا به اقدام خود مشروعیت بدهد؛ مانند حمله به عراق که ائتلافی متشکل از حدود چهل‌وشش یا چهل‌وهفت کشور تشکیل داد تا نشان دهد اقدامش یک اقدام مشروع بین‌المللی است. اما رئیس‌جمهور جدید آمریکا همه این‌ها را کنار گذاشته و حتی آن‌ها را به تمسخر می‌گیرد و می‌گوید این بازی‌ها دیگر وجود ندارد؛ ما قوی هستیم، زور داریم و آنچه می‌خواهیم باید محقق شود.

چاره‌ای جز قوی شدن وجود ندارد؛ اگر ضعیف باشید، پایمال خواهید شد

وزیر خارجه با اشاره به اینکه این وضعیت یعنی در حقیقت بازگشت به قانون جنگل؛ که هرکس قوی‌تر است، اراده خود را بر دیگران تحمیل می‌کند، خاطرنشان کرد: در قانون جنگل طبیعی است که ضعیف‌ها پایمال می‌شوند و قوی‌ها باقی می‌مانند. بنابراین، چاره‌ای جز قوی شدن وجود ندارد؛ اگر ضعیف باشید، پایمال خواهید شد. این اصل اول قانون جنگل و همان اصل «صلح از طریق زور» است؛ اگر زور نداشته باشید، صلح مورد نظر خود را به شما تحمیل می‌کنند.

عراقچی افزود: از این رو، قوی شدن برای ما یک اجبار است و یکی از رموز قوی شدن نیز قدرت مقاومت است؛ این‌که بتوان در برابر فشارها ایستادگی کرد. اگر ناوگان خود را اطراف شما مستقر کردند و شما بلافاصله گفتید بسیار خوب، چه می‌خواهید تا بدهم، یعنی کار تمام است و بعد هم معلوم نیست این عقب‌نشینی تا کجا ادامه پیدا کند.

ترسیدن در این شرایط، سمی مهلک است

وی ادامه داد: این همان بازگشت به سیاست‌های استعماری قدیم است. اما اگر بتوانید بایستید، از مواضع خود کوتاه نیایید و نترسید ـ و منظور از نترسیدن انجام کارهای غیرخردمندانه نیست ـ حتماً تدبیر لازم است، حتماً خرد لازم است و دیپلماسی نیز قطعاً لازم است؛ دیپلماسی هوشمندانه در این شرایط ضرورت دارد و ما ان‌شاءالله از همه این‌ها استفاده خواهیم کرد. اما ترسیدن در این شرایط، به نظر من، سمی مهلک است. اگر بترسید و کوتاه بیایید، آن‌گونه که برخی تنازل را توصیه می‌کنند، این تنازل پایانی نخواهد داشت.

اگر یک قدم عقب‌نشینی کنید، دیگر معلوم نیست این عقب‌نشینی تا کجا ادامه خواهد یافت

عراقچی در پایان گفت: لذا اگر از من بپرسید بزرگ‌ترین چالش امروز ما چیست، پاسخ من چالش «ایستادگی» است. این ایستادگی هم بر عهده نیروهای مسلح است، هم بر عهده دولت و توانمندی آن دسته از نهادها و مجموعه‌هایی که مسئول تأمین توان اقتصادی کشور و معیشت مردم هستند، و هم بر عهده دیپلماسی است؛ دیپلماسی‌ که بتواند پرچم جمهوری اسلامی را در سراسر جهان برافراشته نگه دارد، از مواضع کشور دفاع کند و بر حقوق مردم ایران بایستد. اگر یک قدم عقب‌نشینی صورت گیرد، دیگر معلوم نیست این عقب‌نشینی تا کجا ادامه خواهد یافت. این، به نظر من، بزرگ‌ترین چالش پیش روی ماست و معتقدم با هدایت بسیار مدبرانه مقام معظم رهبری، با تلاش دولت و جناب آقای پزشکیان که شخصاً به این رویکرد معتقد است و بر آن ایستادگی دارد، و با انجام وظایف خود در وزارت امور خارجه، بسیار امیدوار و مطمئن هستم که این دوران را نیز با قدرت پشت سر خواهیم گذاشت.