از ابتدای دولت چهاردهم بر کرامت دانشگاهیان تأکید داشتیم

  به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی دولت، حسین سیمایی، وزیر علوم، تحقیقات و فناوری در نشست با نخبگان استان خراسان رضوی، پس از شنیدن دیدگاه‌ها و دغدغه‌های استادان و نخبگان حاضر در جلسه، با تبریک میلاد پیامبر اکرم(ص) و امام جعفر صادق(ع) گفت: هفته دولت فرصتی است که دولت کارنامه خود را در معرض قضاوت مردم قرار دهد. ارائه عملکرد دولت نه منتی بر مردم است و نه محلی برای فخرفروشی؛ دولت باید خود را در پیشگاه ملت عرضه کند تا مورد ارزیابی قرار گیرد.

وی با اشاره به حضور خود در خراسان رضوی به عنوان نماینده دولت افزود: مایلم در کنار پاسخ به برخی نکات مطرح‌شده از سوی استادان، از مسائل ملی نیز سخن بگویم. جامعه دانشگاهی همواره وظیفه آگاهی‌بخشی و روشنگری دارد و باید در تحلیل شرایط کشور میان مشکلات ناشی از تصمیمات و مدیریت داخلی و عواملی که خارج از اراده دولت بر کشور تحمیل شده است تفکیک قائل شود.

وزیر علوم گفت: دولت کار خود را در شرایطی آغاز کرد که کشور با مجموعه‌ای از ناترازی‌ها و مشکلات در حوزه‌های مختلف از جمله آب، انرژی و مسائل اقتصادی روبه‌رو بود. پس از آن نیز بحران‌ها و تهدیدهای دیگری به کشور تحمیل شد. با وجود همه این فشارها حرکت کشور متوقف نشد. ممکن است این موانع سرعت حرکت را کاهش داده باشند اما نتوانستند کشور را متوقف کنند.

سیمایی با اشاره به تحولات و جنگ اخیر اظهار کرد: آنچه برای بسیاری در دنیا شگفت‌آور بود میزان تاب‌آوری جامعه ایران و انسجام مردم در برابر دشمن بود. دشمن تصور دیگری از جامعه ایران داشت اما در عمل با ملتی مواجه شد که در شرایط سخت، حس تعلق ملی و بلوغ سیاسی خود را نشان داد.

وی افزود: ایران کشوری با سابقه تاریخی و تمدنی چند هزار ساله است و نمی‌توان چنین کشوری را با فشار نظامی یا سیاسی از پا درآورد. آنچه در این دوران اتفاق افتاد، بار دیگر ظرفیت جامعه ایران برای ایستادگی در برابر تهدید خارجی را نشان داد.

وزیر علوم با بیان اینکه یکی دیگر از ویژگی‌های مهم این دوره، استمرار مدیریت کشور در شرایط بحران بود گفت: دشمن تصور می‌کرد با ترور شخصیت‌ها و فرماندهان ارشد در ساختار مدیریت کشور خلل ایجاد می‌شود. فقدان شخصیت‌های بزرگ برای کشور جبران‌ناپذیر است اما ساختار حقوقی و مدیریتی کشور به گونه‌ای شکل گرفته که با فقدان افراد اداره کشور متوقف نمی‌شود.

وی ادامه داد: با وجود از دست دادن تعدادی از مقامات سیاسی و فرماندهان ارشد، وقفه‌ای در مدیریت جنگ و اداره کشور ایجاد نشد. این مسئله نشان داد ساختار حکمرانی ایران از ظرفیت بالایی برای مدیریت شرایط بحرانی برخوردار است.

سیمایی یکی دیگر از شگفتی‌های این دوره را توان نظامی و فناوری ایران دانست و گفت: جنگ امروز صرفاً جنگ زمینی، هوایی یا دریایی نیست؛ جنگ فناوری است. هرجا سخن از فناوری به میان می‌آید، رد پای علم و دانشگاه نیز وجود دارد.

وی افزود: بخشی از اقتدار نظامی و فناوری کشور محصول سال‌ها سرمایه‌گذاری در علم، پژوهش و تربیت نیروی انسانی است. دانشگاهیان در شکل‌گیری این توان سهم جدی داشته‌اند هرچند بخش زیادی از این نقش را نمی‌توان در فضای عمومی تشریح کرد.

وزیر علوم در ادامه به نقش دیپلماسی پرداخت و گفت: یکی از درس‌هایی که از دوران دفاع مقدس باقی مانده این است که قدرت میدان باید با دیپلماسی فعال همراه شود. اگر دیپلماسی بتواند در نقطه اوج قدرت و مقاومت وارد میدان شود، می‌تواند دستاوردهای نظامی را به دستاورد سیاسی تبدیل کند و هزینه‌های کشور را کاهش دهد.

وی گفت: به همین دلیل، دیپلماسی قدرتمند در کنار توان دفاعی اهمیت زیادی دارد. هنر دیپلماسی این است که نتیجه مقاومت و قدرت کشور را پشت میز مذاکره تثبیت کند.

وزیر علوم با اشاره به مذاکرات اخیر گفت: برای فهم قدرت دیپلماسی ایران می‌توان متن پیشنهادی اولیه طرف آمریکایی را با متنی که در نهایت به امضا رسید مقایسه کرد. در پیشنهاد اولیه آمریکا محدودیت‌های گسترده‌ای درباره برنامه هسته‌ای ایران مطرح شده بود اما در متن نهایی، موضوع هسته‌ای به مذاکرات بعدی واگذار شده است.

وی افزود: در متن پیشنهادی آمریکا موضوع محدودیت برد و تعداد موشک‌های ایران مطرح شده بود اما در متن امضاشده تعهدی درباره توان موشکی یا حتی مذاکره درباره آن وجود ندارد. همچنین در پیشنهاد اولیه موضوع حمایت ایران از محور مقاومت مطرح شده بود اما چنین تعهدی در توافق نهایی از سوی ایران پذیرفته نشده است. موضوع رفع تحریم‌ها، آزادسازی دارایی‌های ایران و سرمایه‌گذاری اقتصادی نیز در متن نهایی مورد توجه قرار گرفته است.

وزیر علوم در بخش دیگری از سخنان خود به دغدغه‌های مطرح‌شده پرداخت و گفت: از ابتدای این دوره بر عدالت و کرامت دانشگاهیان تأکید داشتیم. نمی‌توان از شأن و کرامت استاد دانشگاه سخن گفت اما نسبت به مشکلات معیشتی، مسکن و زندگی او بی‌تفاوت بود.

وی افزود: پیگیری مسائل معیشتی دانشگاهیان بخش قابل توجهی از وقت مدیریت وزارت علوم را گرفته است. در مواردی برای حل یک مسئله با دستگاه‌ها و مراجع مختلف جلسات متعدد برگزار کرده‌ایم. برخی مسائل دارای موانع قانونی و حقوقی است که برای برطرف کردن آنها نیز پیگیری‌های متعددی انجام شده است.

سیمایی به جلسه اخیر با مسئولان دیوان محاسبات اشاره کرد و گفت: هدف از این جلسات رفع دغدغه‌های حقوقی و پیدا کردن مسیر قانونی برای حل مسائل دانشگاهیان است. این موضوع همچنان در حال پیگیری است. 

وزیر علوم مسکن را دومین محور مهم رفاهی دانشگاهیان دانست و گفت: از دو سال قبل کارگروه مسکن دانشگاهیان را فعال کردیم و شخصاً روند پروژه‌های دانشگاه‌ها را پیگیری می‌کنم. نظام قانونی کشور در برخی حوزه‌ها بسیار پیچیده و متورم شده و برای انجام یک پروژه گاهی باید مراحل متعددی طی شود.

وی افزود: با وجود این دشواری‌ها، پروژه‌های مسکن اعضای هیأت علمی و کارکنان در 43 دانشگاه آغاز شده و در تعدادی از دانشگاه‌ها نیز واگذاری زمین به مرحله قطعی رسیده است. طرح‌های دیگری نیز برای استفاده از ظرفیت دانشگاه‌ها و کاهش هزینه ساخت مسکن در حال اجراست.

سیمایی گفت: شرایط اجرای مسکن در دانشگاه‌های مختلف یکسان نیست. طبیعتاً تأمین زمین و ساخت مسکن در تهران بسیار دشوارتر از برخی استان‌هاست اما حتی در تهران نیز تعدادی از دانشگاه‌ها توانسته‌اند پروژه‌های خود را پیش ببرند.

وزیر علوم در پاسخ به یکی از مباحث مطرح‌شده درباره دانشگاه فرهنگیان گفت: وزیر آموزش و پرورش نیز دغدغه جدی در این زمینه دارد و گفت‌وگوهایی میان دو وزارتخانه انجام شده است. امیدواریم نتیجه بررسی‌های کارشناسی به مدلی منجر شود که بتواند معلمان متخصص، متعهد، باانگیزه و امیدوار را برای نظام آموزشی کشور تربیت کند.

سیمایی در ادامه به اقتصاد دانشگاه‌ها پرداخت و گفت: اقتصاد دانشگاه در مقایسه با نیازهای آن همچنان ضعیف است. به همین دلیل در این دوره «میز اقتصادی دانشگاه» را راه‌اندازی کردیم تا دانشگاه‌ها بتوانند از ظرفیت‌های قانونی موجود برای تأمین منابع استفاده کنند.

وی افزود: دانشگاه فردوسی مشهد یکی از دانشگاه‌های پیشرو در استفاده از این ظرفیت‌ها بوده و توانسته از اعتبار مالیاتی و همکاری با شرکت‌های فناور منابع خوبی جذب کند. دانشگاه‌ها باید بدانند چه فرصت‌هایی در قوانین کشور برای تأمین مالی فعالیت‌های علمی و فناورانه آنها وجود دارد.

وزیر علوم با اشاره به برنامه ایجاد برج‌های فناوری گفت: با توجه به عملکرد دانشگاه فردوسی مشهد تصمیم گرفتیم یکی از سه برج فناوری مورد نظر در مشهد ایجاد شود. وقتی امکانات محدود است، طبیعی است منابع به مجموعه‌هایی اختصاص پیدا کند که فعال‌تر هستند و ظرفیت استفاده از آن را ایجاد کرده‌اند.

سیمایی افزود: یکی از مسائل اساسی آموزش عالی این است که دانشگاه‌ها منابع پایدار اقتصادی ندارند و وابستگی بالایی به بودجه عمومی دارند. مدلی برای ایجاد منابع پایدار دانشگاه‌ها در حال آماده‌سازی است که درباره آن با رئیس‌جمهور نیز گفت‌وگو شده و قرار است پیشنهادهای آن ارائه شود.

وی در پایان گفت: هدف این است که دانشگاه‌ها در کنار اعتبارات دولتی، از مسیرهای پایدار و قانونی دیگری نیز منابع مالی به دست آورند و توان بیشتری برای انجام مأموریت‌های آموزشی، پژوهشی و فناوری خود پیدا کنند.