شکاف ریاض و واشنگتن در بحران یمن

 بخشی از این یادداشت را در ادامه بخوانید:

نیروهای انصارالله یمن در هفته‌های اخیر پیشروی‌های نظامی مهمی در یمن انجام داده‌اند. تصرف بندر مُخا، تسلط بر جزیره پریم در دهانه باب‌المندب و حملات پهپادی و موشکی به عربستان، عملاً کنترل یکی از حساس‌ترین نقاط کشتیرانی جهان را ــ هرچند به‌صورت موقت - در معرض مخاطره قرار داده است.

این اختلالات نشان می‌دهد که تحولات اخیر نه‌تنها تا حدی موازنه جنگ یمن را تغییر داده است، بلکه موقعیت عربستان را نیز در این معادله تضعیف کرده است.

 اگر اختلال در تنگه هرمز ناشی از فشار مستقیم جنگ آمریکا و محاصره دریایی ایران باشد و بی‌ثباتی در باب‌المندب از گسترش دامنه جنگ عربستان با انصارالله یمن تأثیر بگیرد، در هر صورت، جهان با وضعیتی روبه‌رو می‌شود که در آن دو شریان حیاتی انرژی ــ آبراه‌هایی که حدود ۳۵ درصد صادرات جهانی از آنها عبور می‌کند ــ همزمان آسیب‌پذیرند.

 در هفته‌های گذشته، ریاض از آمریکا خواسته بود تا برای جلوگیری از سقوط مُخا و پیشروی انصارالله یمن، حملات هوایی محدودی علیه مواضع آنها انجام دهد. اما واشنگتن که در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای ماه نوامبر قرار دارد، از ورود به یک درگیری جدید در منطقه خودداری کرد. 

دولت آمریکا نگران بود هرگونه اقدام نظامی علیه نیروهای یمنی، دامنه جنگ را به‌طور ناخواسته به درگیری منطقه‌ای گسترده‌تر تبدیل کند؛ درگیری‌ای که می‌توانست پیامدهای سیاسی داخلی بیشتری برای کاخ سفید و موقعیت شکننده ترامپ داشته باشد و بازار انرژی را بیش از پیش بی‌ثبات سازد.

این امتناع، پیامدهای مهمی داشت: اول اینکه ائتلاف ضدیمنی عملاً بدون پشتیبانی هوایی مؤثر باقی ماند؛ دوم اینکه عربستان دریافت در لحظه حساس، پیمان‌های امنیتی‌اش با آمریکا چندان قابل اتکا نیست؛ و سوم اینکه انصارالله یمن با مشاهده این شکاف، با اعتماد به نفس بیشتری حملات خود را گسترش دادند.

یاض در سال اخیر تلاش کرده بود با ایجاد ائتلاف‌های نظامی جدید با پاکستان، ترکیه و برخی کشورهای منطقه، یک چتر امنیتی چندلایه برای محافظت از خود ایجاد کند. اما بحران اخیر نشان داد این پیمان‌ها در عمل کارآمدی محدودی دارند.

پاکستان درگیر بحران داخلی و اقتصادی است و توان ورود به یک جنگ منطقه‌ای درازمدت را ندارد.

ترکیه نیز با وجود توافق دفاعی با ریاض، در اولویت‌های امنیتی خود بیشتر بر سوریه و قفقاز تمرکز دارد.

کشورهای عربی حوزه خلیج‌فارس هم درگیر اختلافات و محاسبات پیچیده خود هستند و تمایلی به ورود به جنگی گسترده‌تر ندارند.

به همین جهت، عربستان اکنون در لحظه‌ای حساس قرار دارد. 

متن کامل را در لینک زیر بخوانید.