جمع منطق و اقتدار

سخنان دکتر مسعود پزشکیان در سازمان ملل را می‌توان بیانی منطقی و در عین حال مقتدرانه از مواضع ایران در برابر تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی دانست؛ سخنانی که در آن، دفاع از حقوق مردم ایران، رد هرگونه ظلم و تجاوز و تأکید بر ضرورت ایستادگی در برابر فشارهای خارجی در چارچوبی مبتنی بر ارزش‌های تاریخی، ملی و اسلامی ایران بیان شد. پزشکیان در این سخنان تلاش کرد تصویری از ایران ارائه دهد که ضمن برخورداری از منطق و آمادگی برای تعامل در برابر تجاوز و تحمیل نیز منفعل نیست و دفاع از حقوق و منافع خود را حقی غیرقابل چشم‌پوشی می‌داند. یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های این سخنان، جمع میان «منطق» و «اقتدار» بود. پیام رئیس‌جمهوری این بود که ایران کشوری منطقی است اما این منطق به معنای پذیرش ظلم، تجاوز یا تهدید نیست. بر همین اساس، تأکید بر دفاع از حقوق مردم و آمادگی برای پاسخ به هرگونه تجاوز در کنار ادبیات عقلانی و استدلالی، پیام عزت و اقتداری را منتقل کرد که ریشه آن در ارزش‌های تاریخی ایران و آموزه‌های اسلامی قرار دارد. همزمانی سخنان پزشکیان با مواضع آقای رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی نیز از منظر سیاسی حائز اهمیت بود. سخنان رضایی در همین چارچوب، مکمل مواضع رئیس‌جمهوری تلقی شد و نشانه‌ای از هماهنگی میان نهادهای مختلف جمهوری اسلامی در بیان مواضع کشور بود. در این معنا، پیام ایران در سازمان ملل بازتاب رویکرد هماهنگ بخش‌های مختلف حاکمیت در دفاع از منافع و امنیت ملی محسوب می‌شد. این مواضع در برابر سخنان دونالد ترامپ نیز معنای بیشتری پیدا می‌کرد. در یک سو، ادبیاتی مبتنی بر تهدید، فشار و نگاه از موضع برتری قرار داشت و در سوی دیگر، رئیس‌جمهوری ایران بر منطق، عزت، دفاع از حقوق ملی و آمادگی برای مقابله با تجاوز تأکید می‌کرد. این تقابل، تفاوت دو رویکرد را در مواجهه با مسائل بین‌المللی آشکار کرد. تأکید پزشکیان بر اینکه امنیت نمی‌تواند امتیازی برای برخی کشورها باشد و اگر امنیت برای همه فراهم نباشد، ناامنی دیگران نیز در نهایت به همه آسیب خواهد زد، از دیگر محورهای مهم سخنان او بود. همچنین تأکید بر مدیریت ایران بر موضوع تنگه هرمز حامل پیامی روشن درباره جایگاه ایران در معادلات امنیتی و منطقه‌ای بود و نشان داد که تهران در موضوعات مرتبط با امنیت و منافع حیاتی خود، رویکردی منفعلانه ندارد. از سوی دیگر، سخنان پزشکیان آزمونی برای سازمان ملل نیز محسوب می‌شود. در شرایطی که پس از طوفان الاقصی و تداوم تجاوزات رژیم صهیونیستی، حقوق مردم فلسطین، لبنان، یمن، سوریه، عراق و در رأس آنها جمهوری اسلامی ایران، از نگاه ایران مورد تعرض قرار گرفته است، انتظار می‌رود سازمان ملل با اقدامات عقلایی و منطقی بتواند بخشی از اعتماد ازدست‌رفته به این نهاد را بازسازی کند. پیام پزشکیان در مجموع، تأکید بر ایرانی منطقی، عزتمند و در عین حال مقتدر بود؛ ایرانی که تعامل را می‌پذیرد اما ظلم، تهدید و تجاوز را نمی‌پذیرد.