عبوراز مرزهای دانش نیروگاهی/ اولویت‌‌های استراتژیک صنعت برق

  حدیث حدادی /  در این همایش‌ عباس علی‌آبادی وزیر نیرو عنوان کرد: تنوع‌بخشی به سبد انرژی محور اصلی مباحث تخصصی است. استفاده از هیدروژن به‌ عنوان سوخت آینده‌ دار با هدف کاهش آلاینده‌ ها در محفظه‌ های احتراق از اولویت‌ های دانشی است که باید با جدیت دنبال شود. ما باید از روش‌ های سنتی فراتر رفته و با تمرکز بر بهره‌ وری بالاتر تاثیرات مخرب زیست‌ محیطی را به حداقل برسانیم. به‌ ویژه در نیروگاه‌ های گازی که غفلت از مدیریت مصرف آب می‌ تواند مزیت رقابتی ما را در بازارهای منطقه تضعیف کند بازنگری فوری در استانداردهای مصرف آب و مدیریت شیمیایی سیستم‌ ها الزامی است.

وی افزود: در حوزه نگهداری و تعمیرات، ورود به روش‌ های نوینی نظیر ساخت افزایشی ضرورتی اجتناب‌ ناپذیر است. این فناوری نه تنها هزینه‌ ها را کاهش می‌ دهدبلکه طول عمر و کارایی تجهیزات را به شکل چشمگیری افزایش می‌ ‌دهد. همچنین تمرکز بر گسترش نیروگاه‌ های مقیاس کوچک (DG) با قابلیت ترکیب سوخت‌ های گاز و هیدروژن، راهکاری کلیدی برای تقویت پایداری شبکه و مدیریت هوشمند انرژی در شرایط بحرانی است.

علی آبادی اظهار داشت: موضوع امنیت زیرساخت‌ ها به‌ ویژه در حوزه ‌های فیزیکی و سایبری خط قرمز صنعت است. نیروگاه‌ ها باید در برابر حملات احتمالی نفوذناپذیر باشند و صیانت از این دارایی‌ ها نیازمند هوشمندسازی دقیق سیستم‌ های کنترل است. این پیچیدگی فنی، بدون تعامل سازنده با بدنه دانشگاهی حل‌ شدنی نیست. اساتید باید با ورود به مسائل عملیاتی و رمزگشایی از کنترل ماشین‌ ‌های پیچیده به عبور از چالش‌ ها کمک کنند. ما نباید اجازه دهیم از قافله جهانی عقب بمانیم تقویت پیوند دانش تئوریک و نیاز میدانی تنها راه تضمین قدرت انرژی کشور است.

نوسازی شبکه نیازمند ۶۰۰ میلیون دلار اعتبار است

علی نیکبخت رییس انجمن صنفی نیروگاه داران ایران نیز در این همایش‌ عنوان کرد: بیش از ۷۰ درصد امنیت عرضه برق ایران به ناوگان توربین‌ های گازی وابسته است و برای حفظ قابلیت اطمینان و ضریب آمادگی این ۶۰ هزار مگاوات ظرفیت نیروگاهی سالانه به حداقل ۵۰۰ تا ۶۰۰ میلیون دلار منابع ارزی واقعی و در دسترس برای تامین قطعات یدکی و خدمات تخصصی نیاز داریم.

وی افزود: محدودیت‌ های زنجیره تامین جهانی و بدعهدی سازندگان خارجی در کنار ناترازی گاز و اجبار نیروگاه‌ها به استفاده از سوخت مایع که عمر قطعات داغ توربین‌ ها را به‌شدت کاهش داده است صنعت نیروگاهی را در وضعیت دشواری قرار داده و روند تعمیرات اساسی را با تاخیر مواجه کرده است.

نیکبخت با ارائه چهار راهکار عملیاتی برای عبور از این پیچ تاریخی تصریح کرد: تنوع‌ بخشی به ظرفیت‌ های ساخت داخلی با تکیه بر تمامی سازندگان توانمند (فراتر از انحصار) استفاده هوشمندانه از تجهیزات کارکرده باکیفیت و کم‌ کارکرد با بازرسی‌ های معتبر اولویت‌ بندی طرح‌ های بهینه‌ سازی و بازسازی برای افزایش عمر مفید نیروگاه‌ ها با هزینه کمتر و در نهایت اصلاح ساختار اقتصاد برق چهار محوری است که باید در دستور کار دولت و مجلس قرار گیرد.

وی با انتقاد از وضعیت فعلی قراردادها اظهار داشت: «قرارداد های نگهداری نیروگاه‌ ها باید متناسب با نوسانات نرخ ارز بازنگری شود. اقتصاد برق نیازمند شجاعت در تصمیم‌ گیری است و تا زمانی که تسویه مطالبات نیروگاه‌ ها اولویت ساختاری نداشته باشد نمی‌توان انتظار آمادگی پایدار برای تامین برق کشور داشت. از همین رو انجمن صنفی نیروگاه‌ ها نه به‌ عنوان یک مطالبه‌گر منفعل بلکه به‌ عنوان مشاور امین حاکمیت، آمادگی دارد تا در زنجیره تصمیم‌ سازی‌ ها مشارکت کند.

ضرورت گذار از تولید محوری به خلق ارزش اقتصادی در صنعت برق

رضا مومنی مدیرعامل شرکت تولید نیروی برق دماوند در اولین روز این همایش‌(روز گذشته) که برگزار شد عنوان کرد: امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند آن هستیم که هزینه نداشتن برق را در محاسبات توسعه‌ ای لحاظ کنیم. زیرا توقف واحدهای صنعتی بر اثر ناترازی و محدودیت‌های برقی تنها یک توقف ساده نیست بلکه منجر به اختلال در زنجیره تامین، کاهش بهره‌ ‌وری و از دست رفتن فرصت‌ های کلان اقتصادی کشور می‌ شود. بنابراین سرمایه‌گذاری در صنعت برق در واقع سرمایه‌گذاری در امنیت اقتصادی و پایداری ملی است.

مومنی دستیابی به این اهداف را در گرو تحقق چهار ضلع یک منظومه واحد دانست و افزود: نخستین ضرورت اصلاح نظام تعرفه‌ گذاری و ساز و کارهای بازار برق است که باید به‌گونه‌ ای بازنگری شود که ظرفیت را به‌درستی کشف کرده و سیگنال‌ های اقتصادی معقولی برای سرمایه‌ گذاران ارسال کند.

مومنی اظهار داشت: وصول به‌ موقع مطالبات و حمایت از نیروگاه‌ هایی که منابع خود را در توسعه ظرفیت سرمایه‌ گذاری می‌ کنند قدرت مانور بخش خصوصی را به‌ شکل محسوسی افزایش می‌ دهد.

وی به ضرورت ارتقای راندمان نیروگاه‌ های موجود اشاره کرد و گفت: ما باید از نگهداری واکنشی به سمت مدیریت دارایی‌ های داده‌ محور حرکت کنیم. از سوی دیگر ارتقای عملکرد نباید صرفا به تعویض قطعات محدود شود بلکه باید بسته‌ های جامع عملکردی طراحی کرد که همزمان شاخص‌ های راندمان، دسترس‌ پذیری و هزینه‌ های چرخه عمر را بهبود ببخشند.

مومنی با اشاره به نقش شرکت‌ های دانش‌ بنیان در حل مسائل فنی، تصریح کرد: ارتباط میان نیروگاه و شرکت‌ های فناور باید از رابطه پروژه‌ محور مقطعی به یک اکوسیستم نوآوری تبدیل شود. ما در شرکت دماوند با استفاده از ظرفیت‌ های قانونی از جمله ماده ۱۱ قانون جهش تولید دانش‌ بنیان پروژه‌ های مشترکی را آغاز کرده‌ ایم و از تمامی پژوهشگران برای همکاری در این حوزه دعوت می‌ کنیم.

مومنی بومی‌ سازی هدفمند و زنجیره تامین تاب‌ آور را ستون فقرات امنیت انرژی دانست و تاکید کرد: هدف نهایی این همایش‌ ها باید ایجاد زبان مشترک میان بهره‌برداران، سازندگان و سیاست‌گذاران باشد تا با تبدیل مسائل واقعی نیروگاه‌ ‌ها به پروژه‌ های فناورانه شاهد کاهش هزینه‌ ‌ها و افزایش پایداری شبکه برق کشور باشیم.