میدان در جنگ تابآوری
وقتی از اهمیت میدان در شرایط امروز کشور سخن گفته میشود و رقابت کنونی با تعبیر «جنگ تابآوری» صورتبندی میشود، یک پرسش اساسی پیش روی ما قرار میگیرد: آیا میدان صرفاً باید در چارچوب کارکردهای متعارف خود تعریف شود یا میتوان برای آن دستور کاری گستردهتر، با تمرکز بر تقویت انسجام ملی و تابآوری اجتماعی و اقتصادی کشور، در نظر گرفت؟
محمدجواد آرینمنش، نماینده ادوار مجلس: اگر مسأله اصلی، توان جامعه برای ایستادگی در برابر فشارها و عبور از بحرانها باشد، میدان نیز میتواند با نگاهی جامعتر مورد توجه قرار گیرد. در این صورت، موضوع فقط حفظ ظرفیتهای موجود نیست، بلکه چگونگی بهکارگیری این ظرفیتها برای افزایش همبستگی اجتماعی، تقویت اعتماد عمومی، کاهش آسیبپذیری اقتصادی و حفظ توان جامعه برای مواجهه با دشواریهای پیش رو نیز اهمیت پیدا میکند.
میدان را میتوان علاوه بر عرصه حضور و کنش، بستری برای هماهنگی ظرفیتهای اجتماعی و ملی نیز در نظر گرفت؛ بستری که در آن، تواناییهای پراکنده جامعه به سمت مسائل مشترک هدایت میشوند و امکان همکاری میان مردم، نهادهای مسئول، فعالان اقتصادی و گروههای اجتماعی افزایش مییابد. در شرایطی که کشور با فشارهای اقتصادی، محدودیت منابع، تورم، نوسانات بازار و مشکلات معیشتی روبهرو است، استفاده مؤثر از ظرفیتهای ملی اهمیت بیشتری پیدا میکند. در چنین وضعیتی، میدان میتواند در کنار کارکردهای جاری خود، به محلی برای طرح مسائل واقعی جامعه، تقویت مشارکت عمومی و کمک به هماهنگی اقدامات برای کاهش آسیبهای اقتصادی و اجتماعی تبدیل شود.
البته تحقق چنین نقشی مستلزم آن است که برای میدان، دستور کاری روشن، قابل سنجش و متناسب با نیازهای واقعی جامعه تعریف شود؛ دستور کاری که از سطح شعار فراتر برود و به تقویت ظرفیتهای حل مسأله در کشور کمک کند. یکی از محورهای اصلی این دستور کار میتواند تقویت انسجام ملی و پرهیز از دامن زدن به اختلافات فرساینده باشد. انسجام به معنای یکسان بودن دیدگاهها یا نادیده گرفتن تفاوتهای سیاسی و اجتماعی نیست.
جامعه پویا طبیعتاً با دیدگاهها، مطالبات و برداشتهای متفاوت روبهرو است. مسأله اصلی این است که این تفاوتها چگونه مدیریت شوند و آیا میتوان با حفظ امکان نقد و گفتوگو، بر منافع مشترک و مسائل اساسی کشور تمرکز کرد. در شرایط دشوار، تشدید دوقطبیها و تبدیل اختلافنظرها به تقابلهای مستمر میتواند ظرفیت جامعه برای حل مشکلات را کاهش دهد.
در مقابل، پذیرش تنوع دیدگاهها، گفتوگوی مسئولانه و همکاری بر سر اولویتهای مشترک میتواند زمینه استفاده بهتر از منابع انسانی و اجتماعی کشور را فراهم کند. از این رو، اگر قرار باشد میدان نقشی مؤثرتر در شرایط کنونی داشته باشد، میتوان نقش جدیدی برایش تعیین کرد. مهمترین دستور کار قابل طرح برای میدان در شرایط کنونی، حرکت از صرفِ تأکید بر حضور و ظرفیت، به سمت تعریف نقشی روشنتر در تقویت انسجام ملی و افزایش تابآوری اجتماعی و اقتصادی باشد؛ نقشی که در آن، حفظ وحدت به معنای حذف اختلافنظرها نباشد، بلکه به معنای جلوگیری از فرسایش ظرفیتهای جامعه و متمرکز کردن توان کشور بر حل مسائل مشترک باشد.
انتهای پیام/