بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه در نشست خبری؛
ابتکار روی میز همان طرح ایران است/ توپ در زمین واشنگتن است
مذاکره کننده ارشد ایران آقای قالیباف هستند
سیاست
170369
سخنگوی وزارت امور خارجه با تأکید بر تداوم انسجام در مراجع عالی تصمیمگیری کشور اعلام کرد: محمدباقر قالیباف مذاکرهکننده ارشد ایران است و روند مدیریت دیپلماسی کشور در شورای عالی امنیت ملی انجام میشود.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه در نشست خبری امروز دوشنبه ۱۱ آبان ماه به پرسش های خبرنگاران رسانه های داخلی و خارجی پاسخ داد.
با پدیدهای فوقالعاده خطرناک مواجه هستیم و آن، عادیسازی جنایت و کشتار در فلسطین است
به گزارش ایرنا، سخنگوی وزارت خارجه در ابتدای این نشست خبری گفت: تحولات در منطقه ما با شتاب ادامه دارد. تحولات منطقه غرب آسیا کماکان حول محور فلسطین اشغالی جریان دارد و مسئله اصلی، تداوم نسلکشی در فلسطین و استمرار اشغالگری است. اساساً همه ما میدانیم که علتالعلل ناامنی و مشکلات در منطقه ما، رژیم صهیونیستی است.
وی ادامه داد: پس از انتخابات این رژیم، جنایات آن علیه مردم غزه و لبنان تشدید شده است. تنها در روز گذشته، بیش از ۱۰ نفر از فلسطینیان در جریان تهاجم رژیم صهیونیستی به شهادت رسیدند. در آستانه فصل سرما و زمستان، وضعیت و مشکلات آوارگان فلسطینی در غزه فاجعهبار است. حتی اجازه ورود کانکس و امکانات اولیه زندگی را به فلسطینیان نمیدهند. متأسفانه کشورهای اروپایی و جامعه جهانی در برابر تداوم این جنایات دچار نوعی کرختی شدهاند. ما با پدیدهای فوقالعاده خطرناک مواجه هستیم و آن، عادیسازی جنایت و کشتار است؛ اینکه فلسطینیان صرفاً به عدد و رقم تقلیل پیدا کنند. هر جانی که از دست میرود، به معنای نابود شدن زندگی یک انسان است.
بقائی خاطرنشان کرد: هم سازمان ملل متحد و هم نهادهای منطقهای و بینالمللی، بهویژه سازمان همکاری اسلامی، مسئولیت و رسالت دارند که در برابر این جنایات موضعگیری کنند. کمیته مستقل بینالمللی تحقیق سازمان ملل متحد نیز در گزارش اخیر خود بخشی از فجایع در حال وقوع را به تصویر کشیده و نشان داده است که نسلکشی در فلسطین، هم در غزه و هم در کرانه باختری، بهشدت ادامه دارد. ما میدانیم که مقامات رژیم صهیونیستی تحت تعقیب هستند، اما همزمان دیوان بینالمللی کیفری در معرض سنگینترین فشارها از سوی آمریکا قرار دارد؛ صرفاً به این دلیل که تلاش کرده است بر اساس اساسنامه خود، جنایتکاران را تحت تعقیب قرار دهد.
انتصابات جدید در سطح نمایندگیهای جمهوری اسلامی ایران
سخنگوی وزارت خارجه در ادامه این نشست خبری گفت: یک خبر هم خدمت شما عرض کنم؛ خبری که بهصورت دورهای در اینجا درباره آن اطلاعرسانی میکنم و مربوط به انتصابات جدید در سطح نمایندگیهای جمهوری اسلامی ایران است. ما پنج انتصاب داشتهایم که یکی از آنها مربوط به سفارت جمهوری اسلامی ایران در قبرس است. آقای شمسیزاده، که چهرهای آشنا در حوزه رسانه هستند و پیشتر مدیرکل رسانههای داخلی وزارت امور خارجه بودهاند، بهعنوان سفیر جدید جمهوری اسلامی ایران در قبرس انتخاب شدهاند. از زحمات ایشان قدردانی کنم و برایشان در مسئولیت جدید آرزوی موفقیت داشته باشم.
سفرآقای غریب آبادی به دوحه برای تسهیل تعامل غیرمستقیم میان ایران و آمریکا بود
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسش ایرنا با این مضمون که «در چند روز اخیر رایزنیها بین ایران و آمریکا از طریق میانجیها از جمله قطر ادامه داشته و علاوه بر سفر هیات قطری به تهران در روز پنجشنبه، معاون وزیر خارجه هم به دوحه رفت. همزمان شاهد اظهارنظرهای ضد و نقیض مقامهای آمریکایی هستیم که همزمان با تهدید از دیپلماسی سخن میگویند. نتیجه رایزنیها تا الان چه بوده است؟ ضمنا آیا تغییری در ترکیب تیم مذاکرهکننده و تیم عالی مسئول در زمینه دیپلماسی در دوره جنگ شاهدیم؟» گفت: سفر معاون وزیر امور خارجه به دوحه با هدف تسهیل تعاملات میان میانجی و ایران انجام شد. با توجه به اینکه قطر در حال تسهیل تبادل پیامها میان ایران و آمریکا است، آقای غریبآبادی نیز برای همین منظور در دوحه حضور داشتند و گفتوگوها همچنان ادامه دارد.
وی ادامه داد: موضوع، موضوع پیچیدهای است یا بهتر است بگویم موضوعات بسیار پیچیدهای در میان است و گذر زمان نیز با توجه به عملکرد آمریکا بر پیچیدگی آنها افزوده است. از نظر ما، تبادل پیامها همچنان ادامه دارد و آمریکا باید این واقعیت را بپذیرد که ما هر آنچه را که بهعنوان مطالبات مشروع ایران مدنظر بوده، در قالبی معقول از مدتها قبل به طرف آمریکایی منعکس کردهایم.
بقائی ادامه داد: وقتی از مطالبات صحبت میکنیم، باید در نظر داشته باشیم که اجرای این مطالبات برای بازگشت امنیت به منطقه ضروری است. نمیتوان از امنیت تنگه هرمز ابراز نگرانی کرد، اما همزمان به محاصره اقتصادی ایران ادامه داد، همه مواردی را که در قالب تفاهم اسلامآباد پذیرفته شده بود، کنار گذاشت و انتظار داشت ایران بهصورت یکجانبه تعهداتی را بپذیرد. این یک معامله یکسویه خواهد بود که بهسادگی پایدار نخواهد ماند.
وی افزود: بنابراین، اصرار ایران بر اجرای مطالباتش، صرفاً در راستای منافع ملی کشور و بهصورت یکجانبه نیست، بلکه رویکردی معقول با هدف کمک به بازگشت امنیت به جامعه، تنگه هرمز و منطقه خلیج فارس است.
شورای عالی امنیت ملی، مدیریت دیپلماسی کشور را برعهده دارد
سخنگوی وزارت خارجه در ادامه پاسخ به سوال ایرنا گفت: در رابطه با تغییر ترکیب تیم مذاکرهکننده، دبیر محترم شورای عالی امنیت ملی به صراحت موضوع را تشریح کردند درباره روند مدیریت دیپلماسی کشور و اینکه شورای عالی امنیت ملی این روند را مدیریت میکند. منظور از شورای عالی امنیت ملی، ریاست محترم جمهوری بهعنوان رئیس شورا و وزارت خارجه به عنوان عضو آن و سایر ارکان نظام است که در این شورا نقش و جایگاه دارند.
بقائی ادامه داد: مذاکرهکننده ما، همانطور که وزیر محترم امور خارجه نیز در مصاحبه روز گذشته اعلام کردند، جناب آقای قالیباف هستند. الحمدلله انسجام و همدلی میان تصمیمگیران و مراجع عالی تصمیمگیری حقیقتاً بیسابقه است و این موضوع را باید مورد توجه قرار داد.
ملاک ما عملکرد دولت آمریکاست نه لحن نامهها
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سؤالی درباره نامه اخیر معاون رئیسجمهور آمریکا به دبیر شورای عالی امنیت ملی و گمانهزنیها پیرامون لحن و پیشنهادهای متمایز آن اظهار داشت: تفاوت در لحن و سبک نامهنگاری یک امر طبیعی است و افراد ممکن است با شیوههای گوناگونی بنویسند یا سخن بگویند؛ اما آنچه برای جمهوری اسلامی ایران ملاک قضاوت به شمار میرود، عملکرد عینی دولت آمریکاست. تجربه نشان داده است که واشنگتن در حوزه دیپلماسی نهتنها ابتکاری از خود ندارد، بلکه هر زمان روزنهای برای دیپلماسی باز شده، آن را تخریب کرده است. آمریکا در طول دو سال گذشته پیوسته بر طبل جنگ کوبیده و روندهای دیپلماتیک را یا در میانه راه مختل کرده و یا پس از به نتیجه رسیدن، نظیر تفاهمنامه اسلامآباد که مذاکرهکننده ارشد آن همین نویسنده نامه بود و تنها دو تا سه هفته بعد زیر پا گذاشته شد، تخریب کرده است؛ تا جایی که رئیسجمهور آمریکا اخیراً آن روند را اتلاف وقت خواند؛ بنابراین هر حرکت دیپلماتیک از سوی طرف آمریکایی باید با نهایت احتیاط نگریسته شود.
ابتکار روی میز همان طرح ایران است؛ توپ در زمین واشنگتن قرار دارد
سخنگوی وزارت امور خارجه با تأکید بر اینکه تنها ابتکار واقعی موجود، طرح پیشنهادی تهران است، تصریح کرد: ابتکار دیپلماتیک همان طرحی است که جمهوری اسلامی ایران مطرح کرد و در جریان سفر هیئت کشورمان به نیویورک بهطور مفصل درباره آن بحث شد، نظرات طرف مقابل از طریق واسطهها دریافت گردید و ملاحظات متقابل رد و بدل شد. این پیشنهاد همچنان روی میز قرار دارد و توپ کاملاً در زمین ایالات متحده است؛ چرا که مطالبات ایران شفاف، معقول و منطقی بیان شده است. هیچ توافقی شکل نمیگیرد و تنگه هرمز بازگشایی یا امن نمیشود مگر آنکه محاصره دریایی آمریکا پایان یابد و خواستههای مشروع ایران عملیاتی شود.
تصمیمگیری درباره پاسخ به نامه بر عهده دبیر شعام است؛ امکان اجرای طرح ایران ظرف دو روز
بقائی درباره پاسخ به این نامهنگاری و سرنوشت میانجیگریها خاطرنشان کرد: با توجه به اینکه مخاطب نامه، دبیر محترم شورای عالی امنیت ملی بودهاند، تصمیمگیری پیرامون نحوه و کیفیت پاسخ بر عهده ایشان خواهد بود. با این حال، تأکید میکنم که این نامه آغازگر هیچ ابتکار جدیدی نیست و مبنای هرگونه تعامل غیرمستقیم از طریق واسطهها، همان طرح مراحل هفتگانه جمهوری اسلامی ایران است. ما بر اساس حسن نیت خود این سازوکار را فشرده کردهایم و در صورت پذیرش و اجرای مطالبات مشروع ایران، این امکان وجود دارد که ظرف دو روز کل طرح عملیاتی شود، امنیت به تنگه هرمز بازگردد و فرایند مذاکرات کلید بخورد؛ امری که تحقق آن تماماً به اراده و تصمیم واشنگتن بستگی دارد.
یهودستیزی پدیدهای اروپایی است و به فرهنگ و تمدن ایرانی نمیچسبد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سؤالی پیرامون اتهامزنیهای اخیر برخی کشورهای غربی از جمله آلمان، انگلیس، استرالیا و گزارش شبکه سیبیاس کانادا مبنی بر ادعای طراحی تحرکات ضد یهودی توسط ایران اظهار داشت: اتهام یهودستیزی اساساً به ایران و ملت ایران نمیچسبد؛ چرا که پدیده یهودستیزی (آنتیسمیتیسم) پدیدهای کاملاً تاریخی و اروپایی است و هیچگونه قرابتی با دین، آیین، فرهنگ و زیست تمدنی ایرانی ندارد. متأسفانه برخی دولتها و رسانههای غربی یک برچسب کلیشهای و بیپایه را مداوم بازتولید میکنند، در حالی که کمترین توجهی به واقعیات عینی و تاریخی نشان نمیدهند. ایرانیان در طول تاریخ همواره از مهربانترین و بردبارترین مردمان در قبال پیروان آیین یهود بودهاند؛ چنانکه تنها در شهر تاریخی یزد ۱۳ یا ۱۴ کنیسه و در سراسر کشور حدود ۱۰۰ کنیسه یهودیان فعال است و مقابر متعدد پیامبران و بزرگان یهودی در اقصی نقاط خاک ایران مورد احترام قرار دارد.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی با مقایسه امنیت اماکن یهودیان در ایران با کشورهای غربی تصریح کرد: با وجود آنکه ما درگیر جنگی تمامعیار با رژیمی هستیم که به دروغ خود را نماینده جامعه جهانی یهودیان معرفی میکند، اما در سراسر ایران چند مورد تعرض به اماکن مقدسه یهودی دیده شده است؟ حتی اگر در موارد انگشتشمار و نادری حرکتی رخ داده باشد، با قاطعیت و فوریت با آن برخورد شده است. در نقطه مقابل، کشورهای مدعی اروپایی باید پاسخ دهند که چه فضایی ایجاد کردهاند که پایتختهایشان هر روز شاهد تعرض به گورستانهای یهودیان است، کنیسههایشان باید با سیمخاردار محافظت شوند یا تابلوهای آنها برای در امان ماندن از تهاجم برچیده شود؟ این فرافکنیها تلاشی برای سرپوش گذاشتن بر مشکلات درونی خود غرب است.
بقائی با تأکید بر هوشیاری تاریخی و تمایز شناختی جامعه ایران خاطرنشان کرد: موج کنونی خشم در اروپا بیارتباط با جنایات و نسلکشی رژیم صهیونیستی نیست؛ رژیمی که با فریبکاری مدام جنایات خود را به نام دین یهود فاکتور میکند. با این حال، جامعه، مردم و نظام ایران بسیار متمدنتر، ریشهدارتر و آگاهتر از آن هستند که اعمال ننگین و ضدبشری یک رژیم اشغالگر و نسلکش را به پای پیروان یک آیین الهی بنویسند؛ از این رو، پایتختهای اروپایی به جای اتهامزنی به ایران، بهتر است به خود بیایند و ریشههای خشونت را در سیاستها و ساختارهای خویش جستوجو کنند.
تهدیدها عزم ما را برای تقویت توانمندیهای دفاعی جزمتر میکند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سؤالی پیرامون پیگیریهای حقوقی ایران در قبال اظهارات خصمانه اخیر رئیسجمهور آمریکا مبنی بر تهدید تأسیسات باقیمانده هستهای کشورمان اظهار داشت: ما موارد نقض فاحش حقوق بینالملل و تجاوز آشکار از اصول منشور ملل متحد را به شکل مستمر مستندسازی و در مجامع مربوطه ثبت و اعلام میکنیم؛ اما واقعیت این است که به تجربه دریافتهایم این سازوکارها و نهادهای بینالمللی صرفاً در حد حرف و ادعا باقی میمانند. مایه تأسف عمیق است که سازمان ملل متحد، شورای امنیت و شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی در برابر چنین تهدیدات مستقیم و نقضهای آشکاری که پایههای صلح و اصول منشور را هدف گرفته، روزه سکوت گرفتهاند.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی با هشدار نسبت به عواقب عادیسازی تهدیدات نظامی هستهای تصریح کرد: ایالات متحده بیتردید بزرگترین تهدید علیه رژیم منع اشاعه هستهای (NPT) به شمار میرود. طرح تهدیدات صریح یا تلویحی علیه تأسیسات هستهای یک کشور و اشاره به کاربست تسلیحات خاص، عملاً تشویق بازیگران به نقض معاهدات بنیادین بینالمللی است. سایر کشورهای دارای سلاح هستهای با دقت کامل رفتار قانونشکنانه واشنگتن را زیر نظر دارند و دولت آمریکا با این اقدامات، در حال پایهگذاری یک الگوی مخرب در سطح بینالمللی است که پیامد محتوم آن فروپاشی ثبات و به مخاطره افتادن صلح و امنیت جمعی برای همه کشورها خواهد بود.
بقائی با تأکید بر ایستادگی و اقتدار دفاعی جمهوری اسلامی ایران خاطرنشان کرد: این دست لفاظیها و تهدیدات تجاوزکارانه نهتنها کوچکترین خللی در اراده ملی ایجاد نخواهد کرد، بلکه تردیدی نیست که عزم ما را برای تقویت همهجانبه زیرساختها و توانمندیهای بومی جهت دفاع مؤثر از حاکمیت ملی و تمامیت ارضی کشور جزمتر و راسختر میسازد.
ایران تجربه دارد و فریب نمیخورد / مواضع ضد و نقیض هیئت حاکمه آمریکا نشانه سردرگمی است
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سؤالی پیرامون تناقض رفتاری مقامات آمریکایی—از تهدیدات لفظی ترامپ و روبیو مبنی بر ناتمام نماندن کار ایران تا ارسال نامهای با لحن ملایم به دبیر شورای عالی امنیت ملی و احتمال وجود عملیات فریب—اظهار داشت: حتی به فرض اینکه پای یک عملیات فریب در میان باشد که البته از این جریان هیچ بعید نیست، باید به یاد داشت که هر عملیات فریبی نیازمند دو طرف است؛ یک فریبدهنده و یک فریبخورنده. پاسخ ما روشن است: فریب نخوردهایم و نخواهیم خورد؛ چرا که این نخستین تجربه ما در مواجهه با دولتمردان آمریکایی نیست. ما هرگز فراموش نکردهایم که در جریان تهاجم نظامی ۲۳ خرداد ۱۴۰۴، رئیسجمهور آمریکا درست نیمساعت پیش از آغاز حمله توییت زد و مدعی شد مذاکرات با ایرانیها کماکان ادامه دارد. دستگاه دیپلماسی با اشراف کامل به تجارب دو سال اخیر و بدعهدیهای گذشته نظیر سالهای ۲۰۱۵ و ۲۰۱۸ تصمیمگیری میکند.
اسماعیل بقائی با تبیین ریشههای تکثر مواضع در هیئت حاکمه ایالات متحده تصریح کرد: اینکه در لایههای قدرت آمریکا صداهای متفاوتی شنیده شود امری محتمل است؛ صداهایی که بخشی از آن بازتابدهنده مطالبه جدی و انباشتهشده افکار عمومی و ملت آمریکاست. واقعیت عینی این است که جامعه آمریکا از رفتارهای انگلوار رژیم صهیونیستی که بر گرده شهروندان آمریکایی سنگینی میکند، بهشدت خسته و خشمگین است؛ امری که هم در پیمایشها و نظرسنجیهای معتبر و هم در اعتراضات گسترده خیابانی در این کشور بهوضوح نمایان است. از این رو، دور از ذهن نیست که بخشهایی از ساختار تصمیمگیری واشنگتن به این ادراک و اعتراف رسیده باشند که اعتبار، ثروت ملی و جایگاه جهانی آمریکا نباید وقف رژیمی شود که هویت و بقای خود را منحصراً در گرو جنگ دائمی و خونریزی پایانناپذیر در منطقه تعریف کرده است.
بقائی با تأکید بر اینکه ملاک جمهوری اسلامی ایران همواره عملگرایی میدانی واشنگتن است نه لفاظیها، خاطرنشان کرد: ما گرچه دیدگاهها و صداهای متنوع را رصد میکنیم، اما آنچه تعیینکننده نهایی است رفتار ملموس دولت آمریکاست. این مواضع ضدونقیض و رفتارهای دوگانه، بیش از هر چیز نشانه سردرگمی عمیق در درون ساختار حکمرانی خود آنهاست و این پرسش بنیادین را در پیشگاه افکار عمومی جهان مطرح میکند که طرف واقعی تصمیمگیر در ایالات متحده کیست و جامعه جهانی باید با چه کسی گفتوگو کند؟ آیا واقعاً در ساختار سیاست خارجی آمریکا همه راهها به تلآویو ختم میشود؟ این معمایی است که سران واشنگتن اگر دغدغهای برای اعتبار، استقلال و جایگاه بینالمللی خود دارند، باید هرچه سریعتر برای آن پاسخی شفاف بیابند.
ایران تا زمانی که عضو NPT است به تعهدات خود پایبند خواهد بود
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره طرح مطالبه تغییر دکترین هستهای ایران در فضای عمومی و بازتاب آن در مذاکرات گفت: فکر میکنم طرف مقابل ناظر گفتوگوها و گفتمانها در فضای رسانهای، نخبگانی و عمومی جامعه است. ما نیازی نداریم در قبال آنچه در سطح گفتوگوها و گفتمانها میگذرد، برخورد تصنعی داشته باشیم. این یک امر واقعی است که مردم ما با توجه به اتفاقاتی که در دو سال گذشته و باز هم تأکید میکنم، در ۱۲ تا ۱۳ سال اخیر، از زمان آغاز مذاکرات که به توافق هستهای در سال ۲۰۱۵ منتهی شد و تحولات پس از آن رخ داد، یک پرسش منطقی را مطرح میکنند.
بقائی ادامه داد: پرسش این است که با وجود همه تلاشهای ایران برای نشان دادن مسالمتآمیز و صلحآمیز بودن برنامه هستهای خود، طرف مقابل همواره به دنبال بهانهجویی بوده است. این یک بحث واقعی است. طرف مقابل، صاحب فتوای منع تولید و استفاده از تسلیحات هستهای را ترور کرده است.
وی خاطرنشان کرد:پیشتر نیز گفتهام که دلیل و بانی شکلگیری این بحث، نهفقط در جامعه ما، بلکه در سطح بینالمللی، کسی نیست جز آمریکا و رژیم صهیونیستی. برنامه هستهای ایران مطلقاً صلحآمیز بوده و هست و این موضوع بارها اثبات شده است.
سخنگوی وزارت خارجه در ادامه خاطرنشان کرد: اینکه طرف مقابل بر اساس دروغ بزرگی که از ۲۰ سال پیش آغاز کرده، مدام ادعای وجود سلاح هستهای یا خطر دستیابی ایران به سلاح هستهای را تکرار میکند، این بحث را دامن میزند که گویا آنها خود را به خواب زدهاند و هرچقدر هم ما درباره صلحآمیز بودن برنامه هستهای ایران بحث و دلیل و مدرک ارائه کنیم، قرار نیست به آن اعتنایی کنند. بنابراین، این بحث، موضوعی واقعی است. اما همانطور که اعلام شد، در سطح تصمیمگیری، ما همچنان عضو معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای (NPT) هستیم و مادامی که ایران عضو این معاهده است، خود را مقید و ملزم به رعایت تعهدات مندرج در آن میداند.
کنایه سخنگوی وزارت خارجه به اظهارات مقام اماراتی درباره ایران
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره تکرار ادعاهای امارات متحده عربی درباره جزایر سهگانه ایرانی و نیز تاثیر رژیم صهیونیستی بر ادعاهای مقامات این کشور گفت: ما درباره بیانیه مشترک یکی از مقامات اماراتی با کانادا، موضع خود را اعلام و در قالب یک توییت نیز آن را تشریح کردهایم. برای صرفهجویی در وقت، آن مطالب را تکرار نمیکنم؛ اما اگر بخواهم بسیار موجز و مختصر خدمت شما عرض کنم، از یغمای جندقی کمک میگیرم که در بیتی میگوید: «گر بوی کبابی رسدت رنگ مباز/ظن قوی آن است که خر داغ کنند»
اتهامات امنیتی علیه ایران در کویت مطلقاً مردود است
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سؤالی پیرامون صدور احکام اعدام و حبس ابد در کویت برای شماری از افراد به ادعای همکاری اطلاعاتی با ایران و تلاش برای ترور مقامات کویتی اظهار داشت: سفارت جمهوری اسلامی ایران در کویت پیشتر با صدور بیانیهای مواضع رسمی کشورمان را به روشنی تبیین کرده است؛ این اتهامات واهی مطلقاً مردود و بیپایه است. ما از دولت کویت میخواهیم که اعمال فشار و آزار رساندن به اتباع خود را به بهانههای ساختگی نظیر همدلی و همدردی با ایران متوقف سازد. موج اتهامزنیهایی که در یکی دو سال اخیر و بهویژه طی ماههای گذشته علیه ایران یا اتباع منتسب به کشورمان مطرح میشود، فاقد هرگونه سندیت و مبنای حقوقی بوده و صرفاً بازتولید کلیشههای نخنما علیه جمهوری اسلامی است.
اسماعیل بقائی با اشاره به تسری این رویکرد به سایر کشورهای حوزه خلیج فارس تصریح کرد: جمهوری اسلامی ایران همواره پایبندی عمیق و اصولی خود را به رعایت قواعد حسن همجواری، احترام کامل به حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی تمامی کشورهای منطقه به اثبات رسانده است. متأسفانه رفتارهای امنیتی مشابهی را علاوه بر کویت در بحرین نیز شاهد بودهایم؛ اقداماتی از این دست که با انگیزههای سیاسی و علیه شهروندان صورت میگیرد، نهتنها نقض آشکار موازین بنیادین حقوق بشر به شمار میرود، بلکه پایهها و چارچوبهای اصل حسن همجواری را نیز بیش از پیش مخدوش و تضعیف میکند.
در برابر استفاده از خاک همسایگان برای تعرض به حاکمیت ایران ساکت نمینشینیم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سؤالی پیرامون ادعای اخیر مشاور رئیس دولت امارات مبنی بر اینکه اعتماد ابوظبی به تهران سلب شده و ایران مسبب آن بوده است—با توجه به کاربست پایگاهها و قلمرو این کشور در جریان حملات تجاوزکارانه به ایران—اظهار داشت: اعتماد را جمهوری اسلامی ایران مخدوش نکرده و از بین نبرده است؛ بلکه در این زمینه باید گفت «خود کرده را تدبیر نیست»، مگر اینکه مقامات این کشورها تصمیم بگیرند با تدبیر واقعی از رویکردها و خطاهای گذشته دست بردارند. جمهوری اسلامی ایران به هیچ وجه نمیتواند در برابر سوءاستفاده از قلمرو برخی کشورهای منطقه برای تعرض و تعدی مستقیم به حاکمیت ملی، تمامیت ارضی و امنیت شهروندانش سکوت کند و پاسخی بازدارنده ندهد.
اسماعیل بقائی با آسیبشناسی علل بروز ناامنی در منطقه تصریح کرد: آنچه در طول هشت ماه گذشته در این جغرافیا رقم خورد، مستقیماً نتیجه اتکا و اعتماد بیش از حد و نسنجیده برخی دولتهای منطقه به پایگاهها و حضور نظامی ایالات متحده در قلمروشان بود. متأسفانه بعضی از این کشورها نهتنها مانع استفاده ماشین جنگی آمریکا از امکانات، فضا و زیرساختهای سرزمینیشان برای تجاوز به ایران نشدند، بلکه در مواردی حتی مشوق و تسهیلکننده این تهاجم نیز بودند. طبیعی است که چنین رفتاری بنیانهای اعتماد متقابل را تخریب میکند.
وی با تأکید بر دکترین همسایگی و امنیت جمعی خاطرنشان کرد: مقوله اعتماد یک جاده دوطرفه است و نیازمند اقدام و اراده دوسویه در میدان عمل است. جمهوری اسلامی ایران بارها با صداقت و به صورت اصولی اعلام کرده که با هیچ کشوری در منطقه سر ستیز و دشمنی ندارد و باور قطعی ما این است که دستیابی به امنیت و ثبات پایدار، تنها در گرو همکاریهای درونمنطقهای و اعتمادسازی دستهجمعی بدون دخالت بیگانگان محقق میشود. با این حال، مطالبه و انتظار کاملاً معقول، مشروع و تغییرناپذیر ملت ایران این است که دولتهای منطقه تحت هیچ شرایطی اجازه ندهند از خاک، حریم هوایی و امکاناتشان به عنوان سکویی برای تهاجم و توطئه علیه یک همسایه بزرگ و تاریخی استفاده شود.
جنگ همچنان در جریان است / همزمان با رایزنی با میانجیها برای همه سناریوها آمادگی داریم
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سؤالی پیرامون تشدید لفاظیهای متقابل اخیر میان تهران و واشنگتن و اینکه آیا در تهران این ارزیابی وجود دارد که این حملات کلامی به ازسرگیری درگیری نظامی بیانجامد اظهار داشت: واقعیت این است که در همین لحظهای که صحبت میکنیم، جنگ در جریان است. محاصره همهجانبه اقتصادی و تکرار مداوم تهدیدات علیه ایران، خود بخشهای جداییناپذیری از جنگی به شمار میروند که در طول این هشت ماه علیه ملت ما اعمال شده است.
سخنگوی وزارت امور خارجه با تأکید بر هوشیاری راهبردی و آمادگی کامل کشور برای حفاظت از امنیت ملی تصریح کرد: ما به عنوان یک الزام بنیادین باید برای هرگونه پیشامد و سناریویی آمادگی کامل داشته باشیم؛ چرا که موضوع اساسی، دفاع بیقیدوشرط از میهن، صیانت از تمامیت سرزمینی و پاسداری از کرامت و عزت یک کشور و ملت تمدنی چند هزار ساله است و در این مسیر هیچ تردیدی به خود راه نخواهیم داد.
بقائی در پایان با تبیین پیوند میان آمادگی دفاعی و روندهای سیاسی خاطرنشان کرد: دستگاه دیپلماسی دقیقاً در همان لحظاتی که نمایندگان کشورمان با میانجیها پیرامون طرحها و روندهای دیپلماتیک گفتوگو میکنند، و حتی در شرایطی که جریان دیپلماسی دچار انسداد باشد، این اصل راهبردی را مبنا قرار میدهد که در هر وضعیتی باید برای پاسخ به تمامی سناریوهای محتمل مهیا و هشیار بود.
تحولات جدید باعث غفلت از پرونده افغانستان نشده است
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سؤالی پیرامون وضعیت ابتکارات دیپلماتیک منطقهای ایران و ارزیابی برخی گمانهزنیها مبنی بر کمرنگ شدن نقشآفرینی تهران در سازوکارهایی نظیر «گروه تماس» با توجه به دگرگونیهای ژئوپلیتیک اخیر اظهار داشت: جمهوری اسلامی ایران همواره در خط مقدم طراحی و اجرای روندهای دیپلماتیک درونمنطقهای قرار داشته است؛ در همین راستا، در طول یک سال گذشته از فرصتهای مهم چندجانبه، از جمله حاشیه اجلاس سازمان همکاری شانگهای، برای تشکیل و پیشبرد نشست چهارجانبه بهره گرفتیم تا بستر مناسبی برای دور جدید گفتوگوها فراهم شود.
بقائی با اشاره به تحرکات جاری دستگاه دیپلماسی تصریح کرد: برای تمهید مقدمات برگزاری نشست چهارجانبهای که احتمالاً در ماههای آتی برگزار خواهد شد، مدیرکل دوجانبه ذیربط در وزارت امور خارجه سفرهای کاری هدفمندی به پایتختهای مهم منطقه از جمله ترکیه و پاکستان داشته است. این روند با دقت، حساسیت و جدیت کامل در دستور کار دیپلماتیک کشور قرار دارد تا هماهنگی میان بازیگران اصلی پیرامونی تقویت شود.
وی با تأکید بر عدم غفلت از پروندههای راهبردی پیرامونی خاطرنشان کرد: پیگیری سازوکار «فرمت مسکو» در مهرماه با جدیت دنبال شد و در حاشیه آن نیز رایزنیهای دوجانبه و چندجانبه مؤثری صورت گرفت تا این فرایند با قوت استمرار یابد. دگرگونیها و تنشهای جاری در سطوح کلان منطقهای هرگز موجب نشده است که جمهوری اسلامی ایران از اهمیت حیاتی روندهای مرتبط با افغانستان، مهار تهدیدات تروریستی و پیوند ناگسستنی ثبات آن با امنیت جمعی کشورهای همسایه غافل شود.
هشدار ایران درباره تلاش رژیم صهیونیستی برای ایجاد تفرقه در منطقه سومالیلند
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که «رژیم صهیونیستی بهعنوان نخستین طرفی که منطقه سومالیلند را به رسمیت شناخته، اخیراً سفیری نیز به این منطقه اعزام کرده است. موضع جمهوری اسلامی ایران درباره این اقدام چیست؟» گفت: میگویند کوری عصاکش کوری دیگر شود! رژیم صهیونیستی رژیمی نامشروع است که بر مبنای قتل و غصب یک سرزمین بنا شده و طبیعتاً به دنبال یارگیری و ایجاد تفرقه و تشدد در میان کشورهای منطقه و کشورهای اسلامی است.
وی ادامه داد: از همان ابتدا که این موضوع مطرح شد، سومالی بهعنوان کشور اصلی و کشوری که در سطح سازمان ملل متحد از سوی جامعه جهانی به رسمیت شناخته شده است، بهشدت اعتراض کرد. اتحادیه عرب، اتحادیه آفریقا، سازمان همکاری اسلامی و همچنین بسیاری از کشورهای غربی و اروپایی نیز به این روند اعتراض کردند؛ چراکه میدانند این فرایند در راستای تخریب صلح و امنیت در این منطقه است. بنابراین، کشورهای اسلامی و آفریقایی باید بیش از پیش مراقب باشند تا فتنهانگیزی رژیم صهیونیستی موجب تهدید بیشتر صلح و امنیت در آن منطقه نشود.
آمریکا در اجماعسازی علیه ایران با همراهی کشورها مواجه نشد
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اینکه «دلیل اصلی ناکامی آمریکا در ایجاد اجماع علیه ایران در این نشستها چیست؟» گفت: دلیل این موضوع آن است که کشورهای جهان به فراست دریافتهاند آمریکا به دلیل اعتیاد به رویکرد یکجانبهگرایی و توسل بیش از حد به زور، به دنبال تحمیل منافع و خواستههای تنگنظرانه خود در هر موضوع و مسئلهای در جهان است و به همین دلیل، کشورها با این روند همراهی نمیکنند.
وی ادامه داد: در رابطه با تنگه هرمز نیز همه میدانند که دلیل ایجاد مشکل و اخلال در کشتیرانی در این تنگه، آمریکا و رژیم صهیونیستی بودهاند. حتی متحدان آمریکا نیز نمیتوانند این واقعیت را نادیده بگیرند. به همین دلیل، در سطح بینالمللی نوعی عصبانیت مشهود از عملکرد آمریکا به چشم میخورد که نشانههای آن را میتوان در چنین نشستهایی مشاهده کرد.
واژه «تسلیم» در قاموس ملت ایران وجود ندارد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سؤالی درباره اظهارات وزرای آمریکایی مبنی بر اینکه ایرانیها به زودی مجبور به تسلیم میشوند، گفت: این ادبیات یعنی چه؟ واژه «تسلیم» اصلاً در قاموس ما نیست.
وی تأکید کرد: ایرانیها نشان دادهاند که فقط در برابر اراده و قدرت یک وجود تسلیم و خاکسار هستند و آن هم خارج از دایره انسان است؛ ما فقط در برابر خداوند یاد گرفتهایم که تسلیم و خاضع باشیم، والسلام.
مشارکت در تعرض به ایران خلاف حقوق بینالملل است و تبعات سنگینی دارد
سخنگوی وزارت امور خارجه در ادامه این نشست خبری و در پاسخ به سؤالی پیرامون مسئولیت حقوقی و میدانی کشورها و بازیگرانی که به انحای مختلف از تهاجم نظامی علیه ایران پشتیبانی میکنند، با هشدار قاطع نسبت به عواقب چنین اقداماتی اظهار داشت: کسانی که جنگ را بر ملت ایران تحمیل کرده یا در صدد تحمیل آن برآمدهاند، و تمام طرفهایی که به هر نحوی در این روند مباشرت، همکاری یا حمایت داشتهاند، باید بدانند که ایرانیان در دفاع مشروع از موجودیت و تمامیت ارضی خود هرگز ذرهای مماشات به خرج نخواهند داد.
اسماعیل بقائی با تبیین مسئولیت بینالمللی دولتهای همکار در تعرض نظامی تصریح کرد: چه بر اساس موازین بنیادین حقوق بینالملل و چه بر پایه خرد سلیم انسانی، هر طرفی که به هر شکل در تدارک، طراحی، تسهیل، پشتیبانی یا اجرای یک تجاوز نظامی علیه کشوری دیگر مشارکت ورزد، به عنوان شریک جرم در یک اقدام نامشروع و عمل متخلفانه بینالمللی شناخته میشود؛ بنابراین چنین بازیگرانی ناگزیرند مسئولیت رفتار خود را بپذیرند و تقاص سنگین این خطای راهبردی را پس بدهند.
بقائی با هشداری صریح به پایگاهها و کشورهای حامی اقدامات متجاوزان خاطرنشان کرد: هر طرف یا دولتی که در هرگونه تعرض، ماجراجویی و ضربه نظامی با ایالات متحده آمریکا و رژیم صهیونیستی همراهی، همکاری یا همپیمانی داشته باشد، تحت هیچ شرایطی نباید تصور کند که در حاشیه امن قرار دارد یا از گزند پاسخ کوبنده، مقتدرانه و پشیمانکننده جمهوری اسلامی ایران مصون خواهد ماند.
روابط ایران و ترکمنستان در مسیر بهبود و گسترش قرار دارد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره سفر وزیر امور خارجه به ترکمنستان و جزئیات گفتوگوهای دو کشور و نیز حضور معاون اقتصادی وزیر خارجه در این سفر گفت: بله، معاون دیپلماسی اقتصادی وزیر امور خارجه در این سفر حضور دارند. همچنین نمایندگانی از برخی دیگر از دستگاههای اقتصادی و مرتبط، از جمله وزارت نفت، وزیر امور خارجه را همراهی میکنند.
وی ادامه داد: روابط ما با همسایگان، روابطی راهبردی است. همسایگان یکی از مزیتهای سرزمینی و ژئوپلیتیکی ایران به شمار میروند. الحمدلله در سالهای اخیر، بر مبنای سیاست همسایگی، روابط ایران با کشورهای همسایه روزبهروز در مسیر بهبود قرار گرفته است. این روند در حوزه آسیای مرکزی و قفقاز، از جمله در روابط با ترکمنستان، نیز مشهود است و ما با این کشور روابطی خوب و رو به رشد داریم.
هنوز به مرحله بررسی ازسرگیری بازرسیهای آژانس نرسیدهایم
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی در نشست شورای امنیت اعلام کرد که هر مسیری برای حلوفصل پرونده هستهای ایران باید شامل بازرسیهای آژانس باشد. همزمان، آمریکا به دنبال افزودن درخواستهایی در حوزه هستهای به مذاکرات است. موضع وزارت امور خارجه در این زمینه چیست و ایران تحت چه شرایطی با ازسرگیری بازرسیها موافقت خواهد کرد؟» گفت: ما هنوز به آن مرحله نرسیدهایم. آقای مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی بدهیهای زیادی به ایران دارد و ابتدا باید بدهیهای قبلی خود را تسویه کند و بعد درباره روند آتی صحبت کند.
وی ادامه داد: یکی از بدهیهای بزرگ مدیرکل آژانس به ایران این است که در مواجهه با اقدام جنایتکارانه و غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی در حمله به تأسیسات هستهای ایران، موضعی اتخاذ نکرد. علاوه بر این، با تهیه گزارشهای دوپهلو، به نوعی فضاسازی کرد تا جنایات آمریکا و رژیم صهیونیستی را توجیه کند. متأسفانه اعتبار آژانس بینالمللی انرژی اتمی از آن زمان تاکنون بهشدت مخدوش شده و شخص مدیرکل در این زمینه مسئولیت مستقیم دارد.
سخنگوی وزارت خارجه افزود: ما اکنون در مرحله گفتوگو از طریق میانجیها برای پیشبرد مطالبات ایران هستیم. در این مرحله، همهچیز بستگی به این دارد که طرف مقابل، یعنی طرف آمریکایی که آغازگر این بازی کثیف بوده است، مطالبات و شروط ایران را اجرا کند. پس از آن باید درباره مراحل بعدی صحبت کنیم. سفر کنونی، سفری دوجانبه است و قرار است در جریان آن، درباره همکاریهای دوجانبه در حوزههای مختلف، از جمله اقتصادی، تجاری و انرژی، گفتوگو شود.
انتظار نداریم با یک انتخابات آمریکایی جدید متولد شود
اسماعیل بقائی در پاسخ به سؤالی درباره نحوه پیگیری انتخابات ریاستجمهوری آمریکا در تهران و میزان تأثیر نتایج آن بر کاهش یا تشدید تنشهای نظامی اظهار داشت: ما از طریق تلویزیون این رویداد را دنبال میکنیم. فارغ از نتیجه انتخابات، آنچه برای ما اولویت دارد، امنیت ملی و منافع حیاتی جمهوری اسلامی ایران است.
سخنگوی وزارت امور خارجه با اشاره به ریشهدار بودن سیاستهای خصمانه واشنگتن تأکید کرد: همه میدانیم که قرار نیست با برگزاری یک انتخابات، آمریکای تازهای متولد شود. مواجهه ایالات متحده با ایران، یا به تعبیر دقیقتر، شرارت واشنگتن علیه ملت ایران، پیشینهای بیش از ۷۰ ساله دارد و ریشههای آن دستکم به کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ بازمیگردد.
وی خاطرنشان کرد: ما در طول این دههها رفتوآمد احزاب و رؤسایجمهور مختلف در کاخ سفید را مکرراً دیدهایم؛ به همین دلیل، ترجیح دستگاه تصمیمگیری این است که بهجای چشمدوختن به تغییرات در واشنگتن، کاملاً بر ظرفیتهای داخلی و تقویت توانمندیهای همهجانبه خود در تمامی عرصهها متمرکز بماند.
زمان، شکل و نحوه مذاکرات را صرفاً بر اساس مصالح خودمان تعیین میکنیم نه تحولات آمریکا
اسماعیل بقائی در پاسخ به سؤالی درباره ارتباط فشردهشدن طرح پیشنهادی ایران و زمانبندی مذاکرات با تحولات و انتخابات آمریکا اظهار داشت: ما تصمیمگیری در مورد صیانت از منافع و امنیت ملی ایران را به هیچ چیز دیگری در هیچ کجای دنیا گره نمیزنیم.
سخنگوی وزارت امور خارجه با اشاره به استقلال تصمیمگیری در تهران افزود: ممکن است خیلی چیزها با یکدیگر منطبق شوند، اما مبنای تصمیمگیری ما تنها مصالح کشور است. برای ما دیپلماسی و دفاع ابزاری جهت تأمین منافع ملی هستند؛ میگویم دفاع چون ما هیچوقت به دنبال جنگ نبودهایم، و با توجه به جمیع ملاحظات، در مورد نحوه انجام، زمان و شکل آن تصمیم میگیریم.
لغو تحریمهای اعمالشده پس از نقض تفاهم اسلامآباد و آزادسازی داراییهای ایران مطالبه ماست
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «در رابطه با طرح هفتبندی که ایران اکنون روی میز گذاشته است، درباره بند مربوط به تحریمها آیا ایران خواستار لغو تمامی تحریمهایی است که آمریکا طی سالهای گذشته علیه کشورمان اعمال کرده است؟ همچنین، در ارتباط با بازگشایی تنگه هرمز و پیشبرد مذاکرات، آیا ایران خواستار آزادسازی تمام اموال و داراییهای بلوکهشده خود شده یا درباره میزان و مصادیق آن صحبت شده است؟» گفت: ما که نمیخواهیم چرخ را از نو اختراع کنیم. این مذاکرات نباید منقطع و جدا از مذاکراتی دیده شود که به تفاهم اسلامآباد منجر شد؛ چراکه طرفهای مذاکره همان طرفها هستند، مطالبات همان مطالبات است و مشکل نیز همان مشکل قبلی است.
وی ادامه داد: بنابراین، اگر بخواهم خیلی ساده و خلاصه پاسخ بدهم، مطالبات ما همان مواردی است که آمریکا در قالب تفاهم اسلامآباد پذیرفت، اما بعداً آن را نقض کرد. بر این اساس، آنچه آمریکا در مرحله نخست باید انجام دهد، در وهله اول لغو تمامی تحریمهایی است که پس از نقض تفاهم اسلامآباد و تحت عنوان «عملیات طرد اقتصادی» علیه ایران اعمال کرده است. علاوه بر این، باید همان مواردی را که در متن تفاهم پذیرفته بود، از جمله آزادسازی اموال و داراییهای ایران، اجرا کند.
بقائی افزود: میخواهم تأکید کنم که برخی تلاش میکنند از این موضوع سوءاستفاده کنند و مطالبات ایران را بهعنوان پیششرطهایی در مسیر دیپلماسی معرفی کنند. اینها پیششرط نیستند؛ هر اسمی میخواهید روی آنها بگذارید، این مطالبات لازمه بازگشت امنیت به تنگه هرمز و خلیج فارس هستند. مطالبات ما چیزهای عجیبوغریبی نیستند؛ اینها حقوقی هستند که از ایران سلب شده است. ما میگوییم برای اینکه امنیت به تنگه هرمز بازگردد، لازم است اجازه دهید حقوق تضییعشده ایران به آن بازگردانده شود. پس از آن میتوان درباره مراحل بعدی صحبت کرد.
انتهای پیام/