
ایران از آتشبس اخیر در غزه استقبال میکند و آن را گامی به سوی کاهش تنشها در منطقه میداند، اما همزمان نگاه بدبینانه خود نسبت به رژیم صهیونیستی را حفظ کرده است.

در جهان امروز، کریدورها دیگر صرفاً مسیرهای حملونقل کالا نیستند؛ آنها به شریانهای حیاتی اقتصاد جهانی و همزمان به ابزارهای ژئوپلیتیکی تبدیل شدهاند که نظم بینالملل را بازتعریف میکنند. هر کشوری که در این مسیرها جایگاه مهمتری بیابد، نه تنها از منافع اقتصادی بیشتری برخوردار میشود، بلکه امنیت و ثبات ملیاش نیز با منافع دیگر قدرتها گره میخورد.

علی لاریجانی در نخستین روزهای مأموریت تازهاش در قامت دبیر شورای عالی امنیت ملی، بغداد و لبنان را به عنوان مقصد سفر خود انتخاب کرد تا گامی هدفمند برای بازتعریف موازنههای امنیتی و سیاسی در غرب آسیا بردارد؛ سفری که از بغداد آغاز شده و قرار است به سواحل مدیترانه و بیروت برسد تا دو نقطه حساس و پرچالش جهان عرب را در یک قاب دیپلماتیک به هم پیوند دهد.

در پی مذاکرات روز جمعه میان ایران و تروئیکای اروپایی، شکاف میان انتظارات طرفین بار دیگر آشکار شد؛ جایی که اروپا با عبور از چهارچوب سنتی برجام، مطالباتی چون «غنیسازی صفر»، اظهار درباره ذخایر اورانیوم ۶۰ درصدی و تهدید به فعالسازی مکانیزم ماشه را روی میز گذاشت.

دوران کنونی به عنوان ایام پس از جنگ ۱۲ روزه حاوی تحولات دیپلماتیک و روندهای سیاسی پرشتابی برای کشور است که هر کدام به خودی خود اهمیت قابل توجهی دارد.

پس از شکلگیری واقعیتی تلخ که در جنگ ۱۲ روزه رقم خورد و اصل بنیادین عدم توسل به زور در منشور ملل متحد آشکارا از سوی آمریکا و اسرائیل در مورد ایران نقض شد، اکنون پرسش اساسی پیش روی ایران آن است: در برابر تجاوز اسرائیل، چه میتوان کرد؟ در این وانفسا، علاوه بر طراحی راهبردهای نظامی و بازدارنده و تلاش در عرصه سیاسی و دیپلماتیک باید هوشمندانه وارد میدان پیچیده اما مؤثر حقوق بینالملل شد.

مکانیسم ماشه که بهعنوان ابزاری حقوقی و راهبردی برای حل اختلافات در برجام مطرح بوده، این روزها بار دیگر در کانون منازعات سیاسی بینالمللی و بهویژه اختلافات میان ایران و کشورهای اروپایی قرار گرفته است. در این بین اروپا به دنبال حفظ نقش خود در فرآیند مذاکرات هستهای به عنوان میراثدار این مذاکرات است و در عین حال فعالسازی این مکانیسم منجر به بلاموضوع شدن نقش اروپا در آینده مذاکرات خواهد شد.

برکناری میخائیل بوگدانوف، دیپلمات کهنهکار و معمار سیاست خاورمیانهای روسیه از سوی ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری روسیه موجی از تحلیلها درباره تغییر احتمالی رویکرد کرملین در منطقه به دنبال داشت.

در جریان جنگ ۱۲روزه ایران و اسرائیل، بسیاری از کشورهای منطقه بهویژه دولتهای عربی، مواضعی بیسابقه و همسو با ایران اتخاذ کردند؛ عباس خامهیار کارشناس مسائل غرب آسیا اتخاذ این مواضع را نه تاکتیکی و مصلحتی، بلکه ادامه رویکرد راهبردی یکساله این کشورها در مواجهه با تحولات امنیتی منطقه میداند.