
اعلام بازگشت نیروهای آمریکایی به پایگاه هوایی بگرام در افغانستان از سوی دونالد ترامپ، نشانهای از تغییر راهبرد واشنگتن از مبارزه با تروریسم به رقابت با قدرتهای بزرگ است. موقعیت جغرافیایی بگرام، امکان نظارت همزمان بر ایران، چین و حوزه نفوذ روسیه را فراهم میکند؛ امری که افغانستان را از یک کشور جنگزده به نقطهمحوری در معادلات ژئوپلیتیکی بدل کرده است.

بازگشت آمریکا به پایگاه هوایی بگرام در افغانستان، که دونالد ترامپ اعلام کرده، نشانهای از تغییر استراتژی واشنگتن از مبارزه با تروریسم به رقابت با قدرتهای بزرگ است. این پایگاه در موقعیتی استثنایی قرار دارد: هزار مایل از تهران، چهارصد مایل از سینکیانگ چین و کمتر از هشتصد مایل از بندر گوادر پاکستان. از همین نقطه، آمریکا میتواند ایران، چین و حوزه نفوذ روسیه را بهطور همزمان زیر نظر بگیرد؛ امری که از نظر جغرافیای سیاسی، افغانستان را از یک کشور جنگزده به مرکز ثقل جدید ژئوپلیتیکی تبدیل میکند.

استاد دانشگاه و تحلیلگر مسائل شبه قاره گفت: بگرام، چه بهصورت حضور مستقل آمریکاییها و چه بهصورت گستردهتر که نشانه نفوذ آمریکا در حکومت طالبان باشد، برای روسیه و ایران هم خطرناک است؛ لذا ممکن است هدف آمریکاییها توأمان چین، روسیه و ایران باشد. این البته بسته به شرایط است: در یک دوره ممکن است هدفگیری علیه ایران برجسته شود، در دورهای دیگر علیه روسیه یا علیه چین.

در حالی که طالبان و چین مخالفت خود را با بازگشت آمریکا به پایگاه هوایی بگرام اعلام کردهاند، دونالد ترامپ بار دیگر از خروج شتابزده دولت بایدن از افغانستان انتقاد کرده و خواستار بازپسگیری این پایگاه راهبردی شده است.