ووشوی ایران در بازی‌های آسیایی ۲۰۲۶ ناگویا با کسب یک مدال طلا و سه نقره به کار خود پایان داد؛ نتیجه‌ای که در مقایسه با دوره‌های گذشته، از کاهش تعداد و کیفیت مدال‌ها حکایت دارد. علی اسفندیاری، مدیر فنی تیم ملی ووشوی دانشجویان در سال ۲۰۱۲، معتقد است نتیجه‌گرایی بیش از اندازه، توجه به رده‌های پایه و میدان دادن به استعدادهای جوان را تحت تأثیر قرار داده است.
کسب ۶ مدال طلا در بازی‌های آسیایی ۲۰۲۶ ناگویا، نشان‌دهنده عملکرد درخشان کشتی آزاد ایران بود؛ اما کشتی فرنگی با دو مدال طلا و یک برنز، نسبت به دوره قبل افت محسوسی داشت؛ نتیجه‌ای برخلاف ادعای سرمربی تیم ملی کشتی فرنگی.
علی اشکانی، مربی کشتی فرنگی، کسب ۶ مدال طلای کشتی ایران در بازی‌های آسیایی ناگویا را نتیجه‌ای خوب می‌داند، هرچند معتقد است سهم اصلی این افتخارآفرینی بر دوش آزادکاران بوده است. او در ارزیابی عملکرد فرنگی‌کاران، بر ضرورت اعتماد به جوانان، برنامه‌ریزی برای پشتوانه‌سازی و پرهیز از احتیاط بیش از اندازه تأکید دارد.
دو مدال طلا و یک برنز کشتی فرنگی ایران در بازی‌های آسیایی ناگویا، نشان داد که فرنگی‌کاران کشورمان همچنان توانایی کسب مدال در سطح قاره را دارند. اما کاهش تعداد مدال‌ها نسبت به دوره قبل و ناکامی در برخی اوزان، ضرورت توجه بیشتر به پشتوانه‌سازی و میدان دادن به جوانان را یادآوری می‌کند.
کشتی ایران بار دیگر در بازی‌های آسیایی نشان داد که یکی از ستون‌های اصلی کاروان ورزشی کشور است. محسن کاوه، سرمربی پیشین تیم ملی کشتی آزاد، کسب ۶ مدال طلا و یک برنز در ناگویا را نتیجه‌ای رضایت‌بخش می‌داند، اما معتقد است توجه به پشتوانه‌سازی و آماده‌کردن نسل آینده باید جدی‌تر دنبال شود. او همچنین بازگشت روسیه به رقابت‌های جهانی را عاملی مهم در افزایش دشواری رقابت با مدعیان اصلی کشتی جهان می‌داند.
عملکرد تیم ملی تکواندوی ایران در بازی‌های آسیایی ناگویا ۲۰۲۶، در مقایسه با دو دوره پیشین این رقابت‌ها در جاکارتا و هانگژو، از کاهش قابل‌توجه تعداد مدال‌ها حکایت دارد؛ موضوعی که ضرورت بررسی دقیق عملکرد فنی، کیفیت آماده‌سازی ورزشکاران و برنامه‌ریزی مدیریتی این رشته را بیش از گذشته برجسته می‌کند.
فیض‌الله نفجم سرمربی تیم‌های پایه تکواندو، عملکرد این رشته در بازی‌های آسیایی ۲۰۲۶ را رضایت‌بخش می‌داند. او در گفتوگو با «ایران» درباره عملکرد تکواندو در ناگویا می‌گوید: «کسب دو مدال طلا، یک نقره و یک برنز در مجموع عملکرد خوبی برای تکواندو در بازی‌های آسیایی محسوب می‌شود.
طلسم دهه‌ها انتظار تکواندوی زنان ایران سرانجام در ناگویا شکسته شد. ساغر مرادی، دختر ۱۸ ساله تبریزی، در فینالی دراماتیک و پراسترس برابر حریف ازبکستانی، اولین طلای تاریخ تکواندوی زنان ایران در بازی‌های آسیایی را به نام خود ثبت کرد.
تکواندو سال‌ها یکی از رشته‌های افتخارآفرین ورزش ایران در میدان‌های بین‌المللی بوده است؛ رشته‌ای که در ادوار مختلف بازی‌های المپیک و رقابت‌های جهانی و آسیایی، سهم قابل توجهی در مدال‌آوری کاروان ایران داشته و به‌واسطه برخورداری از استعدادهای ارزشمند، همواره از ظرفیت بالایی برای تکرار موفقیت‌ها برخوردار بوده است.
۱۹ مدال طلای کاروان ورزشی ایران در بازی‌های آسیایی ناگویا، حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد بیشتر از پیش‌بینی اولیه مدال‌های طلا بود. در جلسات کارشناسی پیش از بازی‌ها، تأکید اصلی بر کسب مدال طلا بود تا رتبه ایران در جدول رده‌بندی مدالی پایین‌تر از هانگژو قرار نگیرد. به همین دلیل، کسب ۲۵ مدال طلا به‌عنوان هدف تعیین شده بود.
ورزش زنان ایران با کسب ۱۴ مدال در بازی‌های آسیایی ۲۰۲۶ ناگویا، رکوردی تاریخی به ثبت رساند و جایگاه خود را به‌عنوان قدرت اول ورزش زنان در غرب آسیا تثبیت کرد. این موفقیت را می‌توان یکی از مهم‌ترین اتفاقات ورزش ایران در این دوره از بازی‌ها دانست؛ دستاوردی که نشان داد ورزش زنان دیگر صرفاً مکمل سبد مدالی کاروان ایران نیست و می‌تواند سهمی تعیین‌کننده در موفقیت‌های ملی داشته باشد.
مقایسه عملکرد کشورهای غرب آسیا در بازی‌های آسیایی هانگژو ۲۰۲۲ و ناگویا ۲۰۲۶ نشان می‌دهد ایران توانسته جایگاه خود را در میان قدرت‌های ورزشی منطقه ارتقا دهد. ایران در هانگژو با کسب ۱۳ مدال طلا، ۲۱ نقره و ۲۰ برنز، در مجموع ۵۴ مدال به دست آورد و در رتبه هفتم جدول توزیع مدال‌ها قرار گرفت.
ارتقای یک پله‌ای جایگاه کاروان ورزشی ایران در بازی‌های آسیایی ناگویا ۲۰۲۶، آن هم در شرایطی که ورزش کشور در یک سال منتهی به این رقابت‌ها با شرایطی کم‌سابقه و دشوار روبه‌رو بود، دستاوردی قابل توجه محسوب می‌شود.
عدم تحقق ۲۵ مدال طلای پیش‌بینی شده برای کاروان ورزشی ایران در بازی‌های آسیایی ناگویا، بیش از هر چیز به تربیت قهرمانان گلخانه‌ای بازمی‌گردد؛ رویکردی که نوسان در عملکرد ورزش ایران را به دنبال داشته است. البته کسب ۲۵ مدال طلا در بازی‌های آسیایی هدفی رویایی نیست.
بازی‌های آسیایی ناگویا برای ورزش ایران تنها یک رقابت قاره‌ای و جدال ورزشی نبود؛ این مسابقات صحنه‌ای بود که توان ورزش ایران را در شرایطی متفاوت به نمایش گذاشت.
تاریخ ورزش زنان ایران، روایت عبور از محدودیت‌ها و تبدیل فرصت‌های محدود به افتخاراتی است که امروز سهمی تعیین‌کننده در کارنامه ورزش کشور دارند.
علی امیریان در اولین تجربه حضورش در بازی‌های آسیایی ناگویا، با وجود مصدومیت و فرصت کوتاه آماده‌سازی، به مدال نقره دوی ۸۰۰ متر رسید. او که با ترس از تکرار آسیب‌دیدگی و در شرایط دشوار آب‌وهوایی رقابت می‌کرد، حالا هدف بزرگ‌تری را دنبال می‌کند؛ تبدیل نقره آسیا به طلا و کسب سهمیه مستقیم المپیک.
دوومیدانی در بازی‌های آسیایی ناگویا عملکرد خوبی از خود به نمایش گذاشت، اما باید پذیرفت که در بخش استعدادیابی، آموزش و پرورش ورزشکاران عملکرد مطلوبی نداشته‌ایم و مسئولان توجه چندانی به ظرفیت مدال‌آوری این رشته پرطرفدار المپیکی ندارند.
محمدرضا طیبی با ثبت رکوردی طلایی در ناگویا، پس از ۵۲ سال بار دیگر نام پرتاب وزنه ایران را در آسیا بر سر زبان‌ها انداخت. پرتابگر قائمشهری در اولین تجربه حضورش در بازی‌های آسیایی، با آمادگی، تمرکز و شناخت دقیق رقبا، از سد قهرمانان هند و عربستان گذشت و هفتمین مدال طلای کاروان فرشتگان میناب را به ارمغان آورد. او که دو سال برای رسیدن به این موفقیت برنامه‌ریزی کرده بود، حالا قهرمانی آسیا و جهان و کسب سهمیه و مدال المپیک را دنبال می‌کند.
بانوان در دوومیدانی ایران پتانسیل فراوانی دارند و مدال زهرا زارعی نشان داد سرمایه‌گذاری هدفمند در این بخش می‌تواند بازدهی بیشتری به همراه داشته باشد. تحقق این هدف، نیازمند تغییر در مدیریت بانوان است. نایب رئیس فعلی بانوان که حدود ۱۰ تا ۱۲ سال با فدراسیون‌های مختلف همکاری کرده، تاکنون ایده و برنامه مشخصی برای پیشرفت این بخش ارائه نداده است.