گزارش سی ان ان از استقبال چینی ها از یک نمایشگاه مرتبط با آثار تاریخی ایران همزمان با جنگ
اشتیاق آشنایی با تمدن کهن
جامعه
150409
در حالی که بمبارانهای آمریکا و اسرائیل بر سر ایران فرود میآمد و به برخی مکانهای فرهنگی ارزشمند آسیب میزد، دهها شیء باستانی ایرانی در ۵ هزار کیلومتری آنسوتر، در شمال چین، زیر نظر دقیق «دونگ بیبینگ» به نمایش عمومی درآمده بود.
این مدیر موزه مسئول برگزاری یک نمایشگاه با بیش از ۱۵۰ اثر عتیقهٔ ایرانی است؛ از شیشهگریهای گلدار گرفته تا فرشهای زیبا با طرحهای پیچیده.
به گزارش سیانان، از زمانی که جنگ در اواخر فوریه آغاز شد، این نمایشگاه در شهر هوهههات، استان مغولستان داخلی هر روز محبوبتر شده است؛ همزمان با افزایش علاقهٔ چینیها به کشور و فرهنگی نزدیک(ایران) که در عمق و قدمت با تمدن خودشان برابری میکند. این نمایشگاه که قرار بود در ماه مارس پایان یابد، تا آوریل تمدید شد و تازه همین دوشنبه به پایان رسید. این آثار بهزودی در شهری دیگر – که هنوز مشخص نشده – به نمایش درخواهند آمد؛ پنجمین ایستگاه از یک تور سراسری. دونگ گفت وقتی خبر آسیب دیدن بناهای تاریخی ایران، از جمله کاخ گلستان تهران، یک میراث جهانی یونسکو، را خواند «بسیار دلشکسته» شد. او افزود: «اما حالا، درست مقابل چشمان من، مجموعهای از آثار واقعاً برجستهٔ ایرانی قرار دارد.»
بسیاری از بازدیدکنندگان تجربه خود از تماشای این آثار را در شبکههای اجتماعی به اشتراک گذاشتند و دیگران را تشویق کردند هرچه زودتر از نمایشگاه دیدن کنند. دونگ به سیانان گفت: «این جنگ باعث شد احساس کنم باید از این آثار محافظت کنم و تا جایی که میتوانم آنها را حفظ کنم.»
ایران و چین ریشههای تمدنی مشترکی دارند که به هزاران سال پیش بازمیگردد. هر دو کشور پیوندهای امروزی خود را به یک تمدن باستانی گره میزنند؛ چیزی که مردم و دولتهایشان بهشدت به آن افتخار میکنند. شهر باستانی پرسپولیس، طبق گفته یونسکو، تجسم پیشرفتهای معماری، شهرسازی، ساختوساز و هنر در دوران امپراطوری هخامنشی (۵۵۰ تا ۳۳۰ پیش از میلاد) است؛ دورانی که پیش از ایران مدرن بوده و «در میان محوطههای باستانشناسی بیهمتا قرار میگیرد و گواهی یکتا بر یکی از کهنترین تمدنهاست.»
وزارت میراث فرهنگی ایران اعلام کرده است که بیش از 140 اثر تاریخی این کشور طی شش هفته بمباران آمریکا و اسرائیل تخریب یا آسیب دیدهاند. یونسکو نیز نسبت به آسیب دیدن اماکن فرهنگی در ایران و لبنان ابراز نگرانی کرده است. دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، پیشتر تهدید کرده بود که اگر ایران به خواستههایش تن ندهد «تمام تمدن» آن را نابود خواهد کرد.
رشد فروش کتابها
در حالی که دولت چین تلاش کرده در مناقشه میان بزرگترین رقیب جهانیاش و نزدیکترین متحدش در خاورمیانه رویکردی محتاطانه داشته باشد، مردم چین موجی از کنجکاوی و تحسین نسبت به ایران از خود نشان دادهاند. کتابفروشیهای مهم پکن، افزایش علاقه را تأیید کردهاند.
یک کارمند کتابفروشی «پیج وان» در پکن که نخواست نامش فاش شود، گفت: «کتابهای مربوط به ایران قبلاً خریدار نداشتند، اما اخیراً تقاضا زیاد شده است.» در دانشگاههای چین، دانشجویان نیز در تلاشند بفهمند چرا آمریکا خواهان جنگ با کشوری است که برای آنها دور و ناشناخته به نظر میرسد و به همین دلیل کتابهای مربوط به ایران را امانت میگیرند.
یک کتابدار در یکی از دانشگاههای معتبر پکن، که نام خانوادگیاش ژانگ است، به سیانان گفت: «از ماه گذشته دانشجویان بیشتری برای امانت گرفتن کتابهای مرتبط با ایران آمدهاند.»
تماشای مستندهای مربوط به ایران باستان اخیراً به یکی از سرگرمیهای محبوب «کارن یان»، کارمند ۳۰ سالهٔ بخش مالی در پکن تبدیل شده؛ بویژه بعد از روزهای سخت کاری که باید دادههای بازار و پیامدهای جهانی جنگ را دنبال کند.
او میگوید زیبایی بیزمان معماری ایرانی – تزئینی، با دقت هندسی – برایش آرامشبخش بوده است. یان با اینکه اعتراف میکند اطلاعات کمی درباره ایران دارد، میگوید کنجکاویاش از زمان شروع جنگ بسیار بیشتر شده است.
«یان» به سیانان گفت: «دیدن اینکه آن مکانهای باستانی در ایران در خبرها به تلی از آوار تبدیل شدهاند باعث شد بخواهم بدانم پیش از این چه بودهاند، و میبینم که واقعاً زیبا بودهاند.»
ایراندوست تازهکار دیگری «اِکو ژائو» است؛ کسی که در صنعت مشاوره در شهر سوجو، در غرب شانگهای، کار میکند و اخیراً دو کتاب دربارهٔ ایران خریده تا «وضعیت کنونی یا شرایط مردم عادی را بهتر درک کند یا با آنها همدلی داشته باشد.»
این فرد ۳۴ ساله با اشاره به «پایههای تمدنی مشترک دو کشور و نیز تاریخ مشترک ستم و تهاجم» گفت علاقه چینیها به ایران «احتمالاً بهخاطر فضای کنونی بینالمللی و واقعیت تنشهای میان آمریکا و چین» است.
ژائو افزود: «پس ما همیشه آمریکا را دشمن دیدهایم – درست مثل ایران – و در تمام ابعادِ تبلیغاتمان، رویکردی ضدآمریکایی اتخاذ کردهایم و آمریکا را دشمن اصلیمان دانستهایم.»
و اکنون که جنگ – که فعلاً با یک آتشبس لرزان متوقف شده – همچنان در زنجیرههای تأمین جهانی آشوب ایجاد میکند و بویژه در شرق آسیا بر ذخایر سوخت فشار میآورد، بسیاری در چین نیز تلاش میکنند بفهمند این وضعیت چگونه بر آنها تأثیر خواهد گذاشت. «گائو شان»، یک ناشر دانشگاهی در پکن، به سیانان گفت که اخیراً کتابهایی درباره ایران را از گوشههای فراموششده دفترش بیرون آورده تا بیشتر بفهمد چه در حال رخ دادن است.
این مرد ۴۵ ساله اشاره کرد که ایران با چین پیوندی دارد، زیرا «ایران باستان همیشه حلقهای مهم در مسیر باستانی جاده ابریشم چین بوده است.»
او افزود: «اما حالا میخواهم بخوانم تا بفهمم اینکه آمریکا چگونه با این کشور وارد جنگ شد ممکن است بر تأمین انرژی ما اثر بگذارد.»
«یین چوانبین»، سرپرست نمایشگاه هوهههات – یک شهروند چینی ساکن ایران – گفت امیدوار است هممیهنانش بتوانند ببینند ایرانیها هم درست مثل ما شادیها و غمهای خودشان و زاویه دید خودشان را نسبت به جهان دارند. «باور دارم این کار تصویر تمدن ایران و خود کشور را ارتقا میدهد و این واقعاً برای من رضایتبخش است.»
کاربران چینی نیز، عکسهای آثار این موزه را در شبکههای اجتماعی به اشتراک گذاشتهاند و برخی دیگران را تشویق کردهاند که حتماً از این نمایشگاه دیدن کنند. یکی از کاربران نوشت: «کاخ گلستان اکنون تخریب شده است، تا وقتی هنوز فرصت داریم، باید حتماً از این نمایشگاه کمیاب دیدن کنیم.»
«فان هونگدا»، مدیر مرکز خاورمیانه دانشگاه شائوشینگ، نیز در گفتوگو با رسانههای چینی، به ارزش آموزشی مهم چنین نمایشگاههایی و سهم آنها در تلاشهای جهانی حفاظت از میراث فرهنگی اشاره کرد. او گفت: «درک جهانی از خاورمیانه تا حد زیادی توسط پوشش خبری رسانهها شکل میگیرد و این گزارشها اغلب بر درگیریها و جنگها متمرکز هستند... این باعث شده است که درک عموم از این منطقه ناقص باشد.»
با وجود آسیب بمبارانها به آثار تاریخی ایران، نمایشگاه میراث ایرانی در چین با استقبال کمنظیر روبهرو شد؛ کاربران چینی، اروپایی و استرالیایی از «زیبایی و عظمت تمدن ایران» نوشتند و کارشناسان از شکلگیری موجی جهانی احترام و کنجکاوی فرهنگی نسبت به تاریخ ایران سخن میگویند.
برش
واکنش به تاریخ ایران پس از حمله متجاوزانه آمریکاو رژیم صهیونیستی به چین محدود نشد. روندا گاراد، فعال سیاسی استرالیایی، با اشاره به بازتابهای گسترده تحولات اخیر در فضای مجازی، از شکلگیری موجی نوین از توجه و علاقه جهانی به تاریخ، معماری، غذا و فرهنگ گردشگری ایران خبر داد. روندا گاراد، در واکنش به حملات آمریکایی-صهیونی به ایران و بازتاب آن در شبکه اجتماعی ایکس، با اشاره به نقش معکوس اقدامات دونالد ترامپ در شکلدهی به افکار عمومی جهانی، تصریح کرد: «او اشتیاق و علاقه بزرگی نسبت به فرهنگ ایران ایجاد کرد.» وی با تأکید بر روند رو به گسترش توجه کاربران جهانی به مؤلفههای هویتی و تمدنی ایران، افزود: «پستهایی درباره تاریخ، معماری، غذا، موسیقی و حتی ویدیوهای خلاقانه، بهسرعت در حال وایرال شدن هستند.» گاراد با اشاره به تغییر محسوس در ادراک عمومی نسبت به ایران، گفت: «نفرتی که دههها درباره ایران به خورد افکار عمومی داده شده بود، اکنون با شتابی قابل توجه در حال تبدیل شدن به نوعی حمایت، احترام و کنجکاوی فرهنگی است.»
انتهای پیام/