مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت در گفتوگو با «ایران» مطرح کرد
هدر رفت بیش از ۳۰ درصد مواد غذایی در ایران
اسراف غذایی یک اپیدمی جهانی است و ایران هم ازاین موضوع مستثنی نیست، چون بیش از ۳۰ درصد مواد غذایی تولید شده در کشور هدر میرود. البته این آمار در اقلامی مثل میوه و سبزیجات به ۴۰ درصد هم میرسد، یعنی تقریباً نیمی از تولیدات کشاورزی دور ریخته میشود.
محدثه جعفری؛ گروه گزارش / طبق گزارشهای بینالمللی، تقریباً یکسوم غذای تولیدشده در سراسر جهان، اتلاف میشود. این هدر رفت معادل مصرف ۲۵۰ کیلومترمکعب آب، بهکارگیری ۱.۴ میلیارد هکتار از اراضی قابلکشت و اضافه کردن ۳.۳ میلیارد تن گازهای گلخانهای به اتمسفر زمین است. برخلاف کشورهای توسعهیافته که بیشترین اتلاف موادغذایی در مرحله مصرف رخ میدهد، در کشور ما این اتلاف عمدتاً در مراحل قبل از مصرف، یعنی در فرآیندهای کاشت، داشت، برداشت، حملونقل و بستهبندی اتفاق میافتد. البته این موضوع به این معنا نیست که در مرحله مصرف اتلافی نداریم، بویژه در شهرهای بزرگ، ضایعات مواد غذایی در مرحله مصرف هم بسیار قابلتوجه است.
با این اوصاف وزارت بهداشت برای مقابله با این بحران، راهکارهایی از جمله مباحث فرهنگسازی و مداخلهای را در دستور کار قرار داده تا به مرور زمان بر این بحران غلبه کند.
دکتراحمد اسماعیلزاده مدیر کل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی درباره طرحهای تغذیهای به «ایران» میگوید: «در حوزه مواد غذایی چندین برنامه در وزارت بهداشت در دستور کار داریم که با قدرت پیگیر ادامه اجرای آن در کشور هستیم. اولین مورد بحث نان است که در سال گذشته پویش ملی اطلاعرسانی تغذیه سالم را با هدف افزایش دانش و آگاهی مردم در مورد نان سالم برگزار کردیم. همچنین اقدامات دیگری برای گسترش برنامه نان کامل از طریق دفاتر متعدد وزارت بهداشت انجام شده است. مورد بعدی بحث بازنگری برنامه غنیسازی آرد با آهن و اسید فولیک است که حدود 85 درصد اقدامات فنی و علمی آن انجام شده و امسال نهایی میشود. موضوع بعدی برنامه ضایعات مواد غذایی است که سال گذشته برای اولین بار توسط وزارت بهداشت همایشی مربوط به روز جهانی ضایعات غذایی
برگزار شد. دراین همایش دستگاههای متعدد اقداماتشان را گزارش کردند تا بتوانیم به چشماندازی از موضوع ضایعات غذایی بویژه ضایعات نان در کشور برسیم و بتوانیم با اقدامات کارشناسی جلوی این هدررفت را بگیریم.»
او با بیان اینکه بحث غنیسازی آرد با ویتامین دی هم جزو برنامههای وزارت بهداشت است، توضیح میدهد: «باوجود تلاشهای معاونت بهداشت این برنامه هنوز به سرانجام نرسیده اما همچنان پیگیر موضوع هستیم تا با همکاری سازمان غذا و دارو غنیسازی آرد با ویتامین دی را هم در سالهای آینده داشته باشیم. البته در موضوع نان، بحث کنترل نمک موجود در نان و همچنین نظارت و کنترل نانواییها را هم داریم. همان طور که سال گذشته این برنامهها در وزارت بهداشت با قوت پیگیری شد، امسال هم جزو مهمترین برنامههای دفتر تغذیه وزارت بهداشت است.»
نیمی از محصولات کشاورزی دور ریز میشود
مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت درباره موضوع ضایعات غذایی توضیح میدهد: «سال گذشته برای اولین بار روز جهانی مقابله با ضایعات غذایی را در همایشی برگزار کردیم. چون بسته به نوع موادغذایی و تولیدات کشاورزی متأسفانه دچار ضایعات غذایی بسیاری هستیم. البته آمار دور ریزها در میوهها و سبزیجات بسیار بیشتر است و به 40 درصد هم میرسد چون روند کاشت، داشت و برداشت محصولات کشاورزی در کشورما به شکل اصولی
انجام نمیشود. همچنین براساس آمارهای کشوری به طور کلی بین 30 تا 35 درصد محصولات غذایی در کشور دچار ضایعات میشود که هر کدام از دسته بندیهای غذایی اقدامات خاص خودشان را میطلبند.»
دکتر اسماعیلزاده درباره برنامههای وزارت بهداشت برای مقابله با دورریز و فرهنگسازی مصرف مواد غذایی میگوید: «ما با دو رویکرد فرهنگسازی و مداخلهای برای کاهش ضایعات غذایی در کشور برنامههایی داریم که برنامه آموزشی آن شامل دانشآموزان و مراجعین به خانههای بهداشت است. در این مورد بحث آموزش را سال گذشته به کل مراکز بهداشتی ابلاغ کردیم و از تمام کارشناسان تغذیه در مرکز بهداشتی خواستیم که جزوههای آموزشی مقابله با ضایعات که توسط دفتر بهبود جامعه تغذیه وزارت بهداشت تدوین شده است را در طی فصل برای افرادی که به مراکز بهداشتی مراجعه میکنند و همچنین در مدارس حداقل در چهار جلسه آموزش بدهند. این برنامه از سال گذشته شروع شده و امسال هم ادامه خواهد داشت.»
بــــرش
جمعآوری پسماند خوراکی برای تهیه غذای طیور
او توضیح میدهد: «بعد از بحث آموزش، وزارت بهداشت برنامه پایلوتی به شکل مداخلهای در دو استان با همکاری مدارس و شهردارییها کلید زده است. امیدواریم جوابهای مثبتی از اجرای آن دریافت کنیم تا بتوانیم به صورت سراسری آن را
اجرا کنیم. این طرح را ابتدا برای دانشآموزان اصفهان شروع کردیم و قرار است در مشهد و یک استان دیگر هم این مورد را آزمایش کنیم. در این برنامه علاوه بر ارائه مباحث آموزشی، از دانشآموزان میخواهیم ضایعات غذایی که در خانههایشان ایجاد میشود، جمعآوری کرده و در کیسههایی آنها را به مدرسه تحویل دهند. بعد از این مرحله نوبت شهرداریهاست که این بستههای جمعآوری شده را از مدرسه تحویل بگیرند و وارد مسیر پسماند کنند. در پایان از این ضایعات، محصولاتی درست میشود که به درد تغذیه حیوانات و طیور بخورد.»
مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت درمورد مشوقهایی که میتواند دانشآموزان را ترغیب به حضور در چنین طرحی کند، میگوید: «برای تشویق دانشآموزان کارتهایی از طرف شهرداری تدارک دیده شده که براساس آنچه که به هر دانشآموز تحویل میدهد، مبلغی روی آن کارت شارژ میشود تا دانشآموزان بتوانند با آن کارت اقلام غذایی سالم از بوفههای مدارس خریداری کنند.
یعنی از یک طرف بحث تغذیه سالم ترویج پیدا میکند از طرف دیگر با کاهش ضایعات در مواد غذایی و بازگشت آنها به چرخه بازیافت روبهرو خواهیم شد. البته این برنامه به شکل پایلوت در حال اجراست و اگر دستگاههای دیگر همکاری خوبی با این برنامه داشته باشند، میتوانیم آن را در کل کشور تعمیم بدهیم.»
انتهای پیام/