پایان عصر نتانیاهو؟

اسحاق هرتزوگ، رئیس‌جمهوری رژیم اسرائیل روز شنبه گادی آیزنکوت، رقیب اصلی بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر این رژیم را مأمور تشکیل دولت جدید کرد و بدین ترتیب، مسئولیت دشوار تشکیل ائتلاف پارلمانی را پس از انتخابات نامشخص ماه گذشته به او سپرد.
رئیس‌جمهوری اسرائیل اعلام کرد که پیش از اتخاذ این تصمیم، با بنیامین نتانیاهو و گادی آیزنکوت گفت‌وگوهای «عمیق و مفصلی» داشته است. او در نهایت آیزنکوت، رئیس پیشین ستادکل ارتش و سیاستمدار متمایل به راست را برای تشکیل دولت انتخاب کرد؛ زیرا در جریان رایزنی‌های هفته گذشته، شمار بیشتری از نمایندگان پارلمان از آیزنکوت در مقایسه با نتانیاهو حمایت کرده بودند.
این تصمیم فرصتی را که آیزنکوت مدت‌ها در انتظار آن بود، در اختیارش قرار می‌دهد تا به وعده خود برای کنار زدن نتانیاهو عمل کند تا شاید راه نجاتی پیش روی بن‌بست راهبردی این رژیم بگذارد. آیزنکوت که از سال ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۹ رئیس ستادکل ارتش بود، وعده داده است پس از دوران پرتنش و اختلاف‌برانگیز نخست‌وزیری نتانیاهو برای متحد کردن جامعه صهیونیست‌ها تلاش کند؛ دورانی که در آن این رژیم به‌شدت به سمت راستگرایی افراطی حرکت کرد.
او اگرچه ادعا کرده با وحشی‌گری شهرک‌نشینان اسرائیلی در کرانه باختری برخورد خواهد کرد و حتی این اقدامات را «تروریسم یهودی» خوانده اما با این حال، این فرمانده نظامی همان مواضع آپارتاید صهیونیستی در خصوص فلسطین را داشته و با تشکیل کشور مستقل فلسطین مخالفت شدیدی کرده است.
آیزنکوت برای تشکیل دولت با موانع قابل‌توجهی روبه‌رو خواهد بود. او حداکثر شش هفته فرصت دارد تا ائتلافی تشکیل دهد؛ در غیر این صورت، رئیس‌جمهوری این فرصت را به نامزد دیگری که به احتمال زیاد نتانیاهو خواهد بود، واگذار می‌کند.
آیزنکوت روز جمعه گفت که برای تشکیل یک «دولت وحدت ملی و اضطراری» تلاش خواهد کرد تا در سریع‌ترین زمان ممکن نتانیاهو را از قدرت کنار بزند. این امر احتمالاً به معنای تشکیل یک دولت اقلیت خواهد بود؛ دولتی که از حمایت برخی احزاب برخوردار است، بی‌آنکه آن احزاب رسماً به ائتلاف حاکم بپیوندند. آیزنکوت گفته است که احزاب دیگر می‌توانند در مراحل بعدی به دولت ملحق شوند.
آیزنکوت گفت: «باید فوراً رهبری باثبات تشکیل دهیم، از برگزاری دور دیگری از انتخابات جلوگیری کنیم و به عزم نتانیاهو برای چسبیدن به قدرت پایان دهیم.»
نتانیاهو در مجموع نزدیک به ۱۹سال نخست‌وزیر رژیم آپارتاید صهیونیستی بوده است؛ دوره‌هایی که به سال ۱۹۹۶ بازمی‌گردد. جلاد غزه روز شنبه به دولت احتمالی به رهبری آیزنکوت که متکی به حمایت احزاب عربی باشد، حمله کرد.
اگر آیزنکوت در تشکیل دولت ناکام بماند، هرتزوگ می‌تواند نامزد دیگری را انتخاب کند که در آن صورت چهار هفته فرصت خواهد داشت تا دولت تشکیل دهد. اگر این نامزد نیز موفق نشود، پارلمان می‌تواند از هرتزوگ بخواهد مأموریت تشکیل دولت را به نماینده سومی واگذار کند. این نماینده ۱۴روز فرصت خواهد داشت تا آخرین تلاش خود را برای تشکیل دولت انجام دهد. اگر همه نامزدها شکست بخورند، پارلمان منحل خواهد شد و انتخابات جدید برگزار می‌شود.
 
اعراب در کانون بحران سیاسی

انتخابات ۲۷ اکتبر باعث شد هیچ‌یک از طرف‌ها نتوانند اکثریت مطلق ۶۱کرسی پارلمان را به‌دست آورند. ائتلاف نتانیاهو ۵۳کرسی کسب کرد؛ آیزنکوت و متحدان او ۴۸کرسی به‌دست آوردند و دو حزب عربی نیز در مجموع ۱۹کرسی کسب کردند که رکوردی بی‌سابقه محسوب می‌شود.
اکنون که آیزنکوت مأمور تشکیل دولت شده است، با مجموعه‌ای از تصمیم‌های دشوار روبه‌روست. او می‌تواند با دو حزب تحت رهبری اعراب متحد شود، اما برخی احزاب راست‌ افراطی در اردوگاه سیاسی او اعلام کرده‌اند که وارد دولتی نخواهند شد که برای ادامه کار به حمایت این احزاب وابسته باشد.آیزنکوت همچنین شروطی را برای احزاب عربی تعیین کرده که آنها هنوز نپذیرفته‌اند.
علاوه بر این، نتانیاهو که اکثریت پارلمانی خود را از دست داده، فشار زیادی وارد می‌کند تا مانع هرگونه همکاری سیاسی میان احزاب یهودی و عرب شود. او نتایج انتخابات را به چالش کشیده و ادعا کرده است که آرای انتخابات از طریق رشوه و تأمین مالی خارجی توسط احزاب عرب «دزدیده شده است.»
به گزارش نیویورک تایمز؛ دیوید زینی، رئیس سازمان امنیت داخلی اسرائیل (شاباک) نیز خواستار تحقیق درباره سیاستمداران عرب شده است. نتانیاهو روز شنبه در پیامی ویدیویی هشدار داد که اگر دولت اقلیتی با حمایت احزاب عرب تشکیل شود، اسرائیل «به‌سادگی دوام نخواهد آورد.» او در عوض خواستار تشکیل یک دولت با حضور تمام احزاب بلوک خود از جمله احزاب راست افراطی و مذهبی افراطی شد.
 
سنگ‌اندازی لیبرمن

مهم‌ترین مانع پیش روی آیزنکوت، آویگدور لیبرمن است. رهبر حزب «اسرائیل خانه ما» که در مقاطع مختلف وزیر دفاع، وزیر خارجه و وزیر دارایی این رژیم بوده، هرگونه دولتی را که به حمایت احزاب عرب وابسته باشد رد کرده است. او معتقد است دولت اقلیت عمر کوتاهی خواهد داشت و در نهایت فقط به تقویت نتانیاهو منجر می‌شود. به گزارش سی‌ان‌ان، لیبرمن روز جمعه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «نتانیاهو با ۷۰کرسی برای یک دوره چهارساله دیگر بازخواهد گشت و از آنجا مسیر نابودی بسیار کوتاه خواهد بود.»
لیبرمن به مانعی سرسخت در برابر تلاش آیزنکوت برای تشکیل دولت با حمایت احزاب عرب تبدیل شده است. لیبرمن در عوض مسیر متفاوتی را پیشنهاد کرده است. او با کنار گذاشتن مخالفت چندین‌ساله خود با احزاب افراطی حریدی، خواستار آن شده که برای تشکیل ائتلافی متشکل از ۶۱نماینده، با حضور دو حزب مذهبی «شاس» و «یهودیت متحد توراتی» و بدون مشارکت احزاب فهرست مشترک و رعم، حداکثر تلاش صورت گیرد.

برش

بن‌بست در بن‌بست! 
فارغ از اینکه آیزنکوت بتواند تشکیل دولت بدهد یا موفق به انجام این امر نشود، تصمیم رئیس رژیم اسرائیل برای سپردن بار دولت به دوش مخالفان نتانیاهو در چنین مقطعی حائز اهمیت است. وقتی دونالد ترامپ در هفته منتهی به انتخابات کنست در اقدامی بی‌سابقه در این فرآیند دخالت کرده و از صهیونیست‌ها خواست به ائتلاف نخست‌وزیر رأی دهند کارشناسان معتقد بودند که این موضع رئیس‌جمهور آمریکا ممکن است نتیجه عکس دهد و حالا به‌نظر می‌رسد چنین اتفاقی افتاده است. شکست تحقیرآمیز و تاریخی ترامپ و حزبش در انتخابات کنگره، سردمداران رژیم را به این نتیجه رسانده که شاید فرصت مناسبی برای کنار زدن نتانیاهو از قدرت فراهم شده است.
فضای سیاسی سرزمین‌های اشغالی هنوز از اظهارات جی‌دی‌ونس معاون رئیس‌جمهور آمریکا در تحلیل شکست بی‌سابقه جمهوری‌خواهان در انتخابات آمریکا بهت‌زده و شگفت‌زده است. اگر جنگ غزه و حمایت بی‌قیدوشرط آمریکا از نسل‌کشی رژیم صهیونیستی یکی از دلایل شکست دولت بایدن در انتخابات ریاست جمهوری بود، تبعات جنگ آمریکا علیه ایران با تحریک نتانیاهو و حکام تل‌آویو، دلیل اصلی شکست ترامپ در انتخابات سوم نوامبر است. بویژه برای جریانی که با شعار «اول آمریکا» و وعده «توقف جنگ‌های بی‌پایان» از آمریکایی‌ها و جنبش ماگا رأی گرفت اما رأی‌دهندگان آمریکایی دیدند به آنها خیانت شده و این نتانیاهو است که ترجیحات کاخ سفید را تعیین می‌کند. فضای عمومی به‌حدی ضداسرائیلی شده که در انتخابات اخیر لابی آیپک علیه هر نامزدی که پول خرج کرد، آن کاندیدا با قدرت رقیبش را شکست داد.
ونس در ارزیابی شکست جمهوری‌خواهان گفت: دلیل واقعی شکست ما تقریباً برای همه روشن است. ما متوجه شدیم شمار زیادی از کسانی که در سال ۲۰۲۴ به ترامپ رأی داده بودند، عصبانی‌اند و قصد دارند به دموکرات‌ها رأی بدهند. از این رأی‌دهندگانی که از ما رویگردان شده بودند، پرسیده شد چه چیزی باعث می‌شود دوباره به اردوگاه ما برگردند. چهار پاسخ نخست که تقریباً تمام پاسخ‌ها را شامل می‌شدند، اینها بودند: 1-به جنگ با ایران پایان دهید. 2- بر هزینه‌های زندگی و تورم تمرکز کنید. 3-آمریکا را در اولویت قرار دهید و 4- رابطه‌مان با اسرائیل را تغییر دهید.
 در چنین شرایطی رژیم اشغالگر صهیونیستی، برای ترمیم چهره فروپاشیده خود در جهان و بازتنظیم رابطه با واشنگتن چاره‌ای جز عبور از نتانیاهو  ندیده است. کسی که ادامه در قدرت ماندنش، صهیونیست‌ها را در یک بحران وجودی و خطرناک قرار خواهد داد. در حقیقت اشغالگران باید برای حفظ آینده روابط با ایالات متحده و ادامه نخست‌وزیری نتانیاهو یکی را برگزینند.