
در جهانی که ماشینها هر روز بیش از گذشته تواناییهای انسانی را بازسازی میکنند، دستخط هنوز چیزی بیش از وسیلهای برای انتقال کلمات است. هر دستخط نشانی از حضور انسانی است که کلمات را بر صفحه مینشاند؛ حضوری که در انتخاب شکل حروف، فشار قلم، مکث میان واژهها و حتی لغزشهای کوچک دست آشکار میشود. اما اگر روزی ماشین بتواند تمام این نشانهها را چنان دقیق تقلید کند که تشخیص نسخه اصلی از بدل ناممکن شود، چه چیزی از یگانگی انسان باقی خواهد ماند؟

سفرنامهنویسی شرح مشاهدات مسافر از سرزمینهای گوناگون است که اطلاعاتی درباره آثار تاریخی، جغرافیا، اقلیم، فرهنگ، زبان و آداب و رسوم را به مخاطب ارائه میدهد. سفرنامهنویسی ریشه در دوران باستان دارد و از همان نخست با اهداف جنگی، تجاری یا زیارتی شکل گرفت، اما بیشتر وابسته به دیدگاههای شخصی بود. بعدها در قرون وسطی و دوران اکتشافات بزرگ اروپاییها، نوشتن درباره تجربیات سفر، قالبی پختهتر به خود گرفت.

وقتی نام لیلی گلستان به میان میآید، ذهن خیلی از افراد به سمت گالری گلستان میرود؛ فضایی که برای دههها، خانه امن هنرمندان بوده و سکوی پرتاب بسیاری از استعدادهای جوان. اما لیلی گلستان فقط یک مدیر گالری نیست؛ میتوان او را بخشی از حافظه زنده فرهنگ و هنر معاصر ایران دانست. کسی که در طول این سالها، هم بهعنوان مترجم و نویسنده و هم بهعنوان یک زن فعال و پیشرو، در قلب اتفاقات مهم فرهنگی و هنری حضور داشته است.

در دنیای داستانی احمد آرام، دلهره یک انتخاب نیست؛ ردپایی غیرقابل انکار از حضور یک میراث است. او سالهاست بوم فرهنگی جنوب را در آثارش کاویده؛ چه در فضای سوررئال رمان «شبی که انتو با درد خویش آشنا شد» و چه در اتمسفر وهمآلود رمانهای «باغ استخوانهای نمور»، «حلزونهای پسر» و مجموعه داستانهایی چون «آنها چه کسانی بودند». آرام که از میان بوشهری مملو از ضربالمثل و روایتهای شفاهی برخاسته، حالا در مجموعه داستان تازه «خوکچه بادنما» که انتشارات نیماژ آن را منتشر کرده، مرز میان واقعیت و خیال را به شکلی دلهرهآور میخراشد.

یک پژوهشگر در نشست رونمایی و معرفی «از شوریدگیها تا سرگشتگیهای فهیمه رحیمی» گفت: شاید برای برخی جالب باشد که بخشی از نخبگان فرهنگی تصور میکردند فهیمه رحیمی یک فرد نیست و پشت این نام، یک گروه قرار دارد.

کسی که همه چیز را به دست آورده باشد، دیگر چه آرزویی میتواند داشته باشد؟ شاید همین پرسش، دروازهای باشد به سوی دنیای ادیبی که جوهره آثار او شیوهای از بودن در جهان و شرحی باشکوه از سرنوشت روح انسان است.

ویرجینیا وولف معمولاً با رمانهای «خانم دالووی» و «بهسوی فانوس دریایی» شناخته میشود؛ اما بخش مهمی از جایگاه او در تاریخ ادبیات، مدیون جستارها و نقدهای ادبیاش است. وولف در این نوشتهها نه تنها به ارزیابی آثار و نویسندگان میپردازد، بلکه پرسشهایی بنیادین را مطرح میکند: چه کسانی امکان نوشتن دارند؟