
یک مقام اتحادیه اروپا از رایزنی این اتحادیه با آمریکا برای داشتن دستکم یک کرسی در هیات صلح غزه خبر داد.

۷ اکتبر، اگر فقط یک تأثیر عینی بر سیاست بینالملل گذاشت، اثبات ناکارآمدی راهحلی بود که دست کم از ۱۹۹۳ و توافق اسلو، به عنوان تنها راهحل مناقشه اسرائیل و فلسطین از سوی ایالات متحده و متحدان تل آویو بر جهان تحمیل شده بود: راهحل ۲ دولتی.

شبکه ۱۲ تلویزیون رژیم صهیونیستی در گزارشی اعلام کرد که دولت ترامپ اعتقاد دارد که بنیامین نتانیاهو نخست وزیر رژیم صهیونیستی برای تخریب توافق تلاش میکند.

استاد روابط بینالملل در گفتوگو با روزنامه ایران با تأکید بر پویایی ساختارهای بینالمللی، از پایان دوران هژمونی کامل سخن گفت و تصریح کرد که هیچ منطقهای در جهان قابل مهندسی نیست. او با اشاره به تحولات پس از هفت اکتبر، نادیده گرفتن فلسطینیها را ناممکن دانست و از بحران مشروعیت شورای امنیت و شخصیسازی قدرت در سیاست خارجی آمریکا انتقاد کرد.

محمدمحسن فایضی_ کارشناس مسائل فلسطین در یادداشتی نوشت: صبح روز یکشنبه با تیراندازی نیروهای حماس در رفح یعنی منطقهای که اکنون پشت خط زرد(عقب نشینی اسرائیلیها) قرار دارد و در کنترل اسرائیلیهاست، دو نظامی کشته شدند.

استفن والت_ استاد دانشگاه هاروارد نوشت: جای تعجب نیست که دونالد ترامپ در حال جشن گرفتن پیروزی است و توافق آتشبس را «طلوع تاریخی خاورمیانه جدید» مینامد. با این حال، او قبلاً چیزهای مشابهی گفته است و برخی از اسلاف او نیز چنین گفته بودند. امیدوارم حق با او باشد، اما من روی آن شرط نمیبندم.

عمرو حمزوی_ عضو ارشد و مدیر برنامه خاورمیانه در بنیاد کارنگی در یادداشت خود نوشت: توافق صلح غزه با رویکرد مرحلهای (تدریجیگرایی) میتواند شانس موفقیت بالاتری داشته باشد.

در حالی که رژیم صهیونیستی همچنان از تحویل ماشینآلات سنگین برای بازسازی غزه خودداری میکند، جی دی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، روز دوشنبه برای بررسی اجرای مرحله دوم طرح آتشبس و گفتوگو با مقامات اسرائیلی از جمله بنیامین نتانیاهو راهی تلآویو خواهد شد؛ محور این مذاکرات شامل آزادی اجساد اسرای باقیمانده و تسهیل روند بازسازی در مناطق آسیبدیده است.

جنبش حماس از میانجی ها خواست که روند آتش بس در نوار غزه تکمیل شود و همچنین خواستار مجازات عاملان جنایت جنگی و محاکمه آنها شد.

با شدت گرفتن تحولات پس از ۷ اکتبر ۲۰۲۳، نظریهپردازان رئالیسم بار دیگر به مرکز توجه بازگشتهاند. ناکارآمدی نظم آمریکایی در جلوگیری از نسلکشی در غزه، نقدهای جدی را متوجه سیاست خارجی ایالات متحده و رابطه ویژه آن با اسرائیل کرده است.


«ججه اودونگو» وزیر امور خارجه اوگاندا و رئیس دورهای جنبش عدم تعهد، در جریان نوزدهمین اجلاس وزرای خارجه این جنبش در کامپالا، خواستار تشدید تلاشها برای ارسال کمکهای بشردوستانه به مردم فلسطین و بازسازی غزه شد. او با تأکید بر وحدت و هماهنگی کشورهای در حال توسعه، تقویت همکاریهای جنوب–جنوب در حوزههای صنعتیسازی، تجارت و تبادل فناوری را لازمه دستیابی به توسعه پایدار دانست و بر نقش فعال اوگاندا در هدایت منسجم جنبش در مواجهه با تحولات جهانی تأکید کرد.

با تکمیل مرحله نخست توافق تبادل اسرا میان گردانهای قسام و رژیم اسرائیل، ۲۴ اسیر اهل بیتالمقدس آزاد شدند؛ چهرههایی که برخی از آنان دههها در زندانهای اشغالگران محبوس بودند و به حبسهای ابد و طولانیمدت محکوم شده بودند. این تبادل بخشی از توافق آتشبس در غزه است که با وجود مانعتراشیهای اسرائیل، به اجرا درآمد.

محمدمحسن فایضی تبادل اسرا را یکی از مهمترین و مغفولماندهترین ابعاد پرونده فلسطین دانسته و تأکید کرده است که برای فلسطینیها، آزادی اسرا نه یک موضوع نمادین، بلکه وظیفهای بنیادین برای مقاومت است؛ وظیفهای که حماس پس از ۷ اکتبر با جدیت پیگیری کرده و به موفقیتهای قابلتوجهی دست یافته است.

با تحویل ۷ اسیر اسرائیلی به کمیته بینالمللی صلیب سرخ، نخستین مرحله توافق آتشبس برای پایان دادن به جنگ غزه آغاز شد. طبق این توافق، حماس در ازای آزادی ۲۰ اسیر اسرائیلی، حدود ۲۰۰۰ زندانی فلسطینی را از زندانهای اسرائیل آزاد خواهد کرد.

سخنگوی وزارت امور خارجه با انتقاد از ترکیب و ساختار اجلاس شرمالشیخ، آن را فاقد اعتبار بینالمللی دانست و گفت ایران نمیتواند در نشستی حاضر شود که ریاست آن با طرفی است که به حمله غیرقانونی علیه کشورمان افتخار میکند. بقائی تأکید کرد که اولویت ایران توقف نسلکشی در غزه و خروج اشغالگران است و تا زمانیکه حق تعیین سرنوشت ملت فلسطین به رسمیت شناخته نشود، هیچ طرحی به صلح واقعی منجر نخواهد شد.

در شرایطی که اجلاس شرمالشیخ ۲ با حضور بازیگران منطقهای و بینالمللی برگزار شد، ایران تصمیم گرفت در آن شرکت نکند؛ تصمیمی که برخلاف برخی تحلیلها، نه از سر انفعال بلکه از دل یک ارزیابی راهبردی و واقعگرایانه اتخاذ شد. تهران ترجیح داد در میانه فضای مبهم مذاکرات، رقابتهای ژئوپلیتیکی و بیاعتمادی مزمن، نقش مستقل خود را حفظ کند و وارد بازیهایی نشود که نه نقشه راه مشخص دارند و نه تضمینی برای تأمین منافع ملی.

محمدمحسن فایضی_ کارشناس مسائل فلسطین در یادداشتی نوشت: یکی از موضوعات و مسائل مهمی که در پرونده فلسطین-اسرائیل وجود دارد، پرونده اسرا و تبادل آنهاست.

ابراهیم متقی، استاد روابط بینالملل دانشگاه تهران، تصمیم ایران برای عدم حضور در اجلاس شرمالشیخ را نماد عقلانیت راهبردی و استقلال دیپلماتیک میداند؛ تصمیمی که در فضای آکنده از بیاعتمادی و رقابتهای ژئوپلیتیکی، بیش از آنکه نشانه انفعال باشد، بازتابی از درک دقیق هزینهها و دستاوردهای احتمالی مشارکت در چنین نشستهایی است.

حماس به وعده خود عمل کرد و اولین گروه از اسرای اسرائیلی را تحت توافق آتشبس آزاد کرد؛ از آن سو هم ۷ تن از اسرای اسرائیلی همزمان با ورود ترامپ به تلآویو آزاد شدند.