انتظار میرود آقای دکتر پزشکیان در این سفر، به عنوان رئیسجمهوری و نماینده مردم، با اعتماد به نفس و از موضع عزتمندانه از منافع و امنیت ملّی دفاع کند و درعین حال سایه جنگ و تشدید تحریم و انزوای جهانی ایران را دور کند.
مسعود پزشکیان در سفر به سازمان ملل متحد، رئیس جمهوری اسلامی ایران است. باوجود این، به عنوان یک کنشگر جامعه ایرانی، نمیدانم چقدر میتوان انتظار داشت که آقای پزشکیان در این سفر و هنگام سخنرانی در مجمع عمومی سازمان ملل، میتواند دیدگاههای همه ایرانیان را پوشش دهد؟ انتظار میرود دکتر پزشکیان سخنرانی خود را بر اساس منافع ملی کشور تنظیم و ارائه کند.
به نظر میرسد مهمترین حرف و مضمونی که شایسته است دکتر پزشکیان در سخنرانی و مصاحبههای خود در اجلاس سالانه سازمان ملل در سپتامبر ۲۰۲۵ روی آن تأکید کند، تعهد ایران به دیپلماسی برابر و سازنده برای انجام یک توافق با بلوک غرب از طریق مذاکره است.
رئیسجمهوری در سفر پیش رو به نیویورک که با هدف شرکت در مجمع عمومی سازمان ملل و انجام گفتوگوهای دوجانبه مؤثر با سران کشورهای دیگر صورت میگیرد، باید با استفاده دقیق و هوشمندانه از همه ابزارهای دیپلماتیک برای نمایاندن اقتدار و بر جسته ساختن جایگاه ایران در صحنه بینالملل به عنوان کشوری با فرهنگ عمیق، تمدن کهن، پیشرفتهای علمی و دانش بومیسازیشده اقدام کند.
در آستانه برگزاری مجمع عمومی سازمان ملل، با توجه به اهمیت فرصت سفر ریاست محترم جمهوری ایران، توصیههایی به جناب آقای دکتر پزشکیان به عنوان نماینده ملت ایران ارائه میشود تا این حضور مؤثرتر و کارآمدتر باشد.
در نشستهایی مانند مجمع عمومی سازمان ملل متحد که رئیسجمهوری در رأس هیأتی بلندپایه در آن حاضر میشود، علاوه بر سخنرانی رسمی، مجموعهای از دیدارها، گفتوگوها و نشستهای جانبی نیز برای رئیس جمهوری تدارک دیده میشود که تأثیر آنها کم از برنامه رسمی شامل سخنرانی چند دقیقهای رئیسجمهوری و رؤسای کشورها نیست.
حضور دکتر مسعود پزشکیان رئیس جمهوری کشورمان در نیویورک و سخنرانی در مجمع عمومی سازمان ملل متحد، فرصتی ارزشمند برای ملت ایران به شمار میآید. این حضور میتواند بستری مناسب برای بازتاب صریح و شفاف مواضع جمهوری اسلامی ایران در عالیترین سطح بینالمللی باشد.
شرایط فعلی کشور نیازمند دیپلماسی فعال و تصمیمات شجاعانه در مدیریت روابط ایران با اروپاست که پایه آن انسجام داخلی نهادهای تصمیمگیر است. با حضور آقای علی لاریجانی بهعنوان دبیر شورای عالی امنیت ملی و هماهنگی نزدیک با رئیسجمهوری، وحدت و همگرایی مهمی در نهادهای تصمیمگیر شکل گرفته است که پیام روشنی به طرفهای غربی ارسال میکند. این پیام این است که ایران بدون اختلاف داخلی، دیپلماسی منسجمی دارد.
سفر رئیسجمهوری به نیویورک یک فرصت مهم در عرصه بینالمللی است. در چنین مقاطعی، لازم است عالیترین مقام اجرایی کشور با پشتوانه اختیاراتی که از سوی رهبر انقلاب به عنوان بالاترین مرجع سیاسی و راهبردی کشور دارد، بتواند در صورت فراهمشدن زمینهها، یک سرفصل جدید در روابط خارجی بگشاید.
مجمع عمومی سازمان ملل فرصتی است تا کشورها مواضع خود را در برابر افکار عمومی جهانی و دیپلماتها تبیین کنند. در همین چهارچوب رویدادهایی نظیر وتوی قطعنامههای مرتبط با توقف جنگ غزه و بهکارگیری مکانیزم ماش، ضعف ساختاری نظام بینالملل را آشکار میسازد.
قدرتهای غربی رأیگیری بر سر قطعنامه مربوط به مکانیسم ماشه را در شورای امنیت سازمان ملل، به عمد یک هفته جلو انداختند تا یک هفته پیش رو، به صورت فرصتی فشرده برای دستیابی به توافقی احتمالی با مقامهای ایرانی در سفرشان به نیویورک دربیاید.
سفر دکتر پزشکیان به سازمان ملل در شرایطی بسیار حساس و سرنوشتساز انجام میشود.
سفر رئیسجمهوری به نیویورک و حضور در مجمع عمومی سازمان ملل متحد، رویدادی معمولی و تشریفاتی نیست؛ بلکه فرصتی استراتژیک برای دفاع از حقوق ملت ایران در عرصهای بینالمللی است.
غافلگیری مهمترین عنصری است که برای توصیف امسال میتوان عنوان کرد و نمود بارز آن در روند بازارها قابل ردیابی است. خوشبینی به مذاکرات هستهای، ماههای ابتدایی سال را با رونق چشمگیر بورس و در مقابل رکود و افت قیمتی در بازارهای سفتهبازی نظیر ارز و طلا همراه کرد.
سفر امروز رئیسجمهوری به سازمان ملل یکی از دشوارترین سفرهای ایشان است. اهمیت این سفر به دو دلیل اساسی بازمیگردد؛ نخست اینکه ایران در شرایطی تاریخی و بسیار تعیینکننده قرار دارد، به این دلیل که تصمیمات این هفته در چهارچوبهای سیاست خارجی و روابط بینالمللی، مسیر چند سال آینده روابط کشور با جهان را شکل خواهد داد. تجربه تلخ سازشهای نافرجام و در عین حال نبردهای پُراهمیت این دوره، بار سنگینی بر دوش رئیسجمهوری نهاده است.
به عقیده من رئیسجمهوری در مجمع عمومی سازمان ملل درباره قطعنامههایی که در سال ۲۰۰۳ تصویب شد صحبت و توجهها را به آن جلب کند.
نگاه عمومی به سازمان ملل این گونه است که دستگاههای حقوقی و سیاسی جهان عملاً ابزاری ناکارآمد محسوب میشوند. چنان که بهرغم بمباران کشور ما از سوی آمریکا و رژیم اسرائیل هیچیک از این نهادها اقدامی برای محکوم کردن این تجاوزات انجام ندادند.
با توجه به حساسیت بسیار بالای شرایط فعلی ایران، آقای دکتر پزشکیان بهعنوان رئیسجمهوری باید از فرصت سفر به آمریکا به بهترین شیوه استفاده کنند.
بهعنوان کسی که رئیسجمهوری کشورمان را همچون برادر و عزیز خود میدانم، لازم میدانم چند نکته را در آستانه سفرهای خارجی دکتر پزشکیان یادآور شوم؛ نخست آنکه ایشان به محیطی گام میگذارند که ماهیت آن چندان دوستانه نیست.
ضرورت دارد آقای دکتر پزشکیان در جریان دیدارهای رسمی خود در نیویورک و به ویژه در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل متحد، با سران کشورهای اروپایی مذاکراتی را برگزار کند. هدف از این مذاکرات، رایزنی و تبادل نظر با آنان درباره راهکارهایی برای جلوگیری از فعال شدن مکانیزم ماشه باشد.