در شرایطی که زیرساختهای حیاتی کشور طی یک سال گذشته تحت فشارهای ناشی از جنگ و التهابات منطقهای قرار داشت، وزارت نیرو با چرخش استراتژیک از مدیریت سنتی به «الگوی تابآوری پدافندی»، توانست با تمرکز بر تمرکززدایی تولید برق، هوشمندسازی لحظهای شبکه و مدیریت قاطع منابع آبی، از فروپاشی احتمالی شریانهای اصلی حیات کشور جلوگیری کرده و با اجرای پروژههای ضربتی، تداوم پایدار خدمات زیرساختی را به عنوان سنگر اصلی امنیت ملی و ثبات اجتماعی در دوران جنگ تثبیت کند.
نگاهی به مدیریت تولید، انتقال و ذخیرهسازی گاز و رکورد مصرف ۷۳۷ میلیون مترمکعبی که شکسته شد
جنگ، پیش از آنکه در آسمان و میدانهای درگیری دیده شود، در شبکههای زیرساختی خود را نشان میدهد؛ در خطوطی که انرژی را از جنوب به مرکز و شمال کشور میرسانند، در ایستگاههایی که فشار گاز را تنظیم میکنند، در مخازنی که باید برای روز مبادا پر باشند و در نیروگاههایی که نباید حتی در اوج بحران، از تأمین سوخت بازبمانند.
تولید، مصرف، ذخیرهسازی و انتقال؛ چهار جبهه همزمان در تأمین سوخت
شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی، دولت چهاردهم را در شرایطی آغاز کرد که همزمان با رشد تقاضا برای بنزین و سوخت نیروگاهها، سطح ذخایر برخی فرآوردههای کلیدی بهویژه نفتگاز در وضعیت مطلوبی نبود.
یک سال گذشته را میتوان یکی از پرتنشترین دورهها برای زیرساختهای کشور دانست؛ دورهای که در آن، دو جنگ و مجموعهای از حوادث پیشبینینشده، بخشهایی از زیرساختهای حیاتی را تحت فشار قرار داد. در چنین شرایطی، مسأله فقط حفاظت از تأسیسات و بازسازی آسیبها نبود؛ تداوم خدمترسانی به میلیونها نفر و حفظ جریان انرژی در شرایطی که بخشی از زیرساختها هدف حمله قرار گرفته بود، خود به یک مأموریت بزرگ تبدیل شد.
دولت آقای پزشکیان را باید دولت چالشهای پیشبینی نشده در تاریخ نظام اسلامی دانست. وقوع دهها ترور، تهدید سرزمینی کشور، دو جنگ تمام عیار در دل ناترازی شدید انرژی هر کدام میتوانست زمینه ایجاد یک بحران بزرگ اجتماعی با محوریت کمبود انرژی یا سوخت را فراهم کند.
سالهاست که واژه «امنیت انرژی» در ادبیات سیاستگذاری کشور تکرار میشود، اما کمتر دورهای مانند یک سال گذشته، این مفهوم را از دل نظریه به دلِ میدان کشاند. کشوری که همزمان با دو جبهه نظامی درگیر بود، ناچار بود ثابت کند چراغ خانهها، چرخ کارخانهها و باک خودروهای مردم، حتی در سختترین روزها، خاموش و خالی نمیماند. این آزمونی نبود که بتوان با شعار از آن عبور کرد؛ آزمونی بود که پاسخش را باید در ذخایر استراتژیک، در سرعت تصمیمگیری، و در توان مدیریت بحران جستوجو کرد.
معاون وزیر نفت از پشتپرده تأمین بنزین در روزهای پرالتهاب جنگ ۴۰ روزه میگوید
دو جنگ ۱۲روزه و رمضان در یک سال گذشته، آزمونی جدی برای تابآوری زیرساختهای انرژی کشور بود. بخشی از تأسیسات تولید، انتقال و ذخیرهسازی فرآوردههای نفتی هدف حمله قرار گرفت و آسیب دید، بنابراین تأمین سوخت کشور نیز با محدودیتهایی در حوزه تولید و واردات مواجه شد.
در یک سال گذشته، دولت و صنعت نفت کشور روزهای پرتنش و کمسابقهای را پشت سر گذاشت، از دو جنگ ۱۲روزه و ۴۰روزه گرفته تا آسیب به بخشی از زیرساختهای تولید، ذخیرهسازی و انتقال انرژی. بااین حال، زنجیره تأمین و توزیع سوخت کشور در این مدت با تکیه بر ظرفیتهای موجود، مدیریت میدانی و استفاده از راهکارهای جایگزین، استمرار یافت و اجازه داده نشد این شرایط به اختلال در عرضه سوخت منجر شود.
محمود واعظی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات دولت یازدهم:
رئیس جمهور از روز اول با وعده هایی همچون رفع فیلترینگ و ایجاد اینترنت پایدار، پا به میدان مناظرههای انتخاباتی گذاشت و به مرم قول داد که به آنها عمل میکند. حالا بعد از گذشت دو سال از ریاست جمهوری، می بینیم که همچنان بر تحقق وعده های خود پافشاری دارد و حتی در روزهای سخت جنگ و بحران هم می خواهد به آنها جامه عمل بپوشاند. این پایبندی به وعده ها و اقتدار در تصمیم گیری را می توان در بازگشایی اینترنت پس از جنگ ۴۰ روزه با وجود مخالفت های بسیار مشاهده کرد.
همزمان با تجاوز جنایتکارانه آمریکا به کشورمان، شاهد اعمال محدودیتهای اینترنتی بودیم؛ محدودیتهایی که هرچند مردم در روزهای جنگ با همراهیشان با دولت و حاکمیت، آن را پذیرفته بودند، اما با کمتر شدن تنشها خواستار رفع محدودیتها و بازگشت اینترنت بینالملل شدند؛ اینترنتی که برای بسیاری از مشاغل و کسبوکارها، آموزش عالی و تحقیق و... ضروری بود.
در دنیای امروز، برخی زیرساختها آنقدر در تار و پود زندگی روزمره مردم تنیده شدهاند که اهمیت واقعی آنها معمولاً زمانی آشکار میشود که برای مدتی از دسترس خارج شوند.
بازگشایی اینترنت در شرایطی که مردم بیصبرانه چشم به راه کاهش محدودیتها بودند اما مقاومتها در برابر آن کم نبود و حتی برخی اینترنت بینالملل را موضوعی غیرضروری میدانستند، نیازمند یک نگاه ویژه و تصمیمی بزرگ بود؛ تصمیمی که به اعتقاد برخی کارشناسان، تنها از عهده یک تشکیلات ویژه و منسجم همچون ستاد ویژه ساماندهی و راهبری فضای مجازی برمیآمد.
علی رغم همه بیوفاییهای تنظیم گران بخشی(تنظیم گران اقتصاد متداول)، دولت چهاردهم توانسته است سهم اقتصاد دیجیتال را افزایش دهد؛ اما آینده فناوری ایران نه با بزرگتر شدن چند پلتفرم، بلکه با تبدیل اینترنت به زیرساخت پایدار علم، تولید و نوآوری رقم خواهد خورد.
دولت چهاردهم در عمر ۲ساله خود تلاشهایی جدی برای هموار کردن مسیر کاهش محدودیتهای اینترنتی داشته است؛ سیاستی که از وعدههای مهم دولت در حوزه ارتباطات و احقاق حق کاربران به شمار میرود.
نگاه جامعهشناختی درباره انسجام ملی در روزهای جنگ تحمیلی
بسیاری از تحلیلگران تصور میکردند هدف قرار دادن مناطق مسکونی و غیرنظامیان، با ایجاد فضای رعب و هراس، میتواند شیرازه جامعه را از هم بپاشد و اراده جمعی را به عقبنشینی وادارد. اما تجربه زیسته مردم ایران در جریان وقایع اخیر نشان داد که این معادله بدبینانه در عمل، نتیجهای معکوس داشته است. در روزهایی که مرز میان شهروند و رزمنده در میدان خطر کمرنگ شد، نوعی همبستگی از دل بحران جوشید که با به حاشیه بردن گسلهای اجتماعی، سرنوشت مشترک را به قویترین عنصر انسجام ملی تبدیل کرد.
فعالیتهای بنیاد شهید و امور ایثارگران در دوران پس از جنگ
بنیاد شهید و امور ایثارگران در جریان جنگ ۱۲ روزه و جنگ تحمیلی ۴۰ روزه،نقش فعالی در ثبت آمار شهدا، دیدار با خانوادههای شهدا و پیگیری امور فرهنگی و حمایتی داشته است.
اگر آنچنان بلیغ و صریح، بر گفت و نوشت خاطرات تأکید نمیکرد، دست و دلی برای روایت کردن این خاطرات نداشتم. آن فرزانه بیهمتا، همیشه دفتر و کتاب و قلم را میستود، حدیث گفتن و ذکر جمیل کردن را دوست میداشت و بزمآرای خاطرهگویان و خاطرهنگاران انقلاب بود.
هفته دولت، فرصتی برای مرور کارنامه خدمت است؛ اما امسال، این مرور با یاد کسانی گره خورده است که خدمت را تا آخرین منزل ادامه دادند. شهیدان سید اسماعیل خطیب و امیر سرتیپ عزیز نصیرزاده، دو عضو هیأت دولت بودند که در جنگ رمضان جان خود را در راه دفاع از ایران نثار کردند. یاد آنان، بیش از هر چیز، ما را به تأمل درباره معنای خدمت، اختلافنظر و احترام فرامیخواند.
کمتر چهرهای در ساختار امنیتی جمهوری اسلامی ایران وجود داشت که بخش عمدهای از چهار دهه فعالیت خود را دور از رسانهها سپری کرده باشد و در عین حال، نامش در مقاطع مختلف با مهمترین تحولات امنیتی کشور گره بخورد. سید اسماعیل واعظی که بیشتر با نام سید اسماعیل خطیب شناخته میشد، از همین دسته مدیران بود.
شش ماه از حمله آمریکا و اسرائیل به ایران میگذرد. حملهای که یکی از تلخترین مقاطع تاریخ معاصر کشور را رقم زد و شماری از عالیترین فرماندهان و مسئولان جمهوری اسلامی ایران را به شهادت رساند. در میان چهرههایی که در روز ۹ اسفند جان خود را از دست دادند، نام امیر سرتیپ شهید عزیز نصیرزاده، وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح دولت چهاردهم، جایگاه ویژهای داشت.
