
وزیر علوم، تحقیقات و فناوری با تاکید بر اینکه بازسازی پس از جنگ تنها به ساخت زیرساختها و بازسازی اقتصادی محدود نمیشود، گفت: مهمترین چیزی که باید پس از جنگ بازسازی شود، مفهوم «ما» است و این امر زمانی محقق میشود که گروههای مختلف اجتماعی دوباره منافع مشترکی برای با هم بودن و کنار هم زیستن پیدا کنند.

اتحاد ملی و انسجام اسلامی، از ابتدای پیروزی انقلاب اسلامی و حتی پیش از آن، یکی از مهمترین رمزهای موفقیت ملت ایران در مواجهه با قدرتهای بزرگ و دشمنان بوده است.

نزدیک به ۴۵ سال پس از پایهگذاری رسمی «هفته وحدت»، که ابتکاری برای تقویت علقه و همگرایی میان شیعیان و اهل سنت ایران و همچنین میان جمهوری اسلامی ایران و دیگر کشورهای مسلمان بود، «وحدت و انسجام» در دوره زعامت و رهبری آیتالله سیدمجتبی خامنهای، که از آن با عنوان «جمهوری سوم» یاد میشود، جایگاهی فراتر از یک توصیه سیاسی یافته است.

جولین روزهای فعالیت خود با مجموعهای از بحرانها و تهدیدات امنیتی روبهرو شد، پزشکیان تلاش کرد میان ضرورتهای میدان، الزامات دیپلماسی و حفظ انسجام داخلی تعادل برقرار کند؛ رویکردی که به گفته ابراهیم متقی، استاد روابط بینالملل دانشگاه تهران به جای قرار دادن مقاومت و مذاکره در برابر یکدیگر، آنها را به دو ابزار مکمل برای حفظ قدرت ملی و عبور از بحران تبدیل کرد.

چهلمین کنفرانس بینالمللی وحدت اسلامی با حضور رئیس جمهور در تهران آغاز به کار کرد.

طی یک سال گذشته، جامعه ایران همزمان با چند بحران درهمتنیده مواجه بوده است: جنگهای تحمیلی ۱۲روزه و ۴۱روزه با ائتلاف آمریکا و اسرائیل موسوم به جنگ رمضان در اسفند ۱۴۰۴ و فروردین ۱۴۰۵، تشدید تحریمهای اقتصادی، بازگشت محاصره دریایی در تنگه هرمز و اختلال در ترانزیت نفت و کالا، و در کنار همه اینها، تورمی که بر اساس برآورد صندوق بینالمللی پول در سال گذشته به حدود ۵۰.۹ درصد رسید و برای سالجاری نیز بالا پیشبینی میشود.

کشور ما در سالهای اخیر با تجربهای متناقض از انسجام روبهرو بوده است؛ همبستگی درخشان در روزهای بحرانی و شکاف در زیست روزمره. در این میان، پرسش اصلی این است که چگونه میتوان این سرمایه مقطعی را به سرمایه دائمی تبدیل کرد؟

۲۷ مرداد ۱۴۰۳، وقتی مسعود پزشکیان در پیشگاه نمایندگان مجلس، دولتش را «دولت وفاق ملی» معرفی کرد و در توضیح چیستی آن بیان کرد یعنی «دولتی که خود را متعلق به همه ملت ایران، موظف به تأمین حقوق شهروندی همه ایرانیان و ملتزم به اولویت بخشیدن به منافع ملی بر هر منفعت دیگری میداند».

وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی گفت: کشور بدون انسجام ملی و بدون همه ایرانیان نمیتواند از بحران عبور کند.

یکی از مسائل مهمی که امروز باید با صراحت درباره آن سخن گفت، ضرورت حفظ انسجام ملی از مسیر پذیرش تکثر و تنوع موجود در جامعه است. به نظر میرسد بخشی از فعالان هنوز باور عمیقی به این واقعیت ندارند که مردم، با وجود تفاوتهای فکری، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی، کشورشان را دوست دارند و نسبت به آینده ایران احساس مسئولیت میکنند.

رئیسجمهور با تأکید بر ضرورت حفظ وحدت و انسجام ملی، میدان دادن به همه ظرفیتهای سیاسی و اجتماعی و توجه همزمان به مسائل اقتصادی، اجتماعی و امنیتی کشور، گفت: نقشه دشمن برای فروپاشی کشور دیگر صرفاً نظامی نیست و آنها بر ایجاد اختلاف از درون حساب باز کردهاند؛ بنابراین همه جریانهای سیاسی باید با کنار گذاشتن منیتها و اختلافات، در مسیر حل مسائل مردم، تقویت معیشت، اشتغال، مسکن و درمان و حفظ عزت و سربلندی کشور به میدان بیایند.

رئیسجمهور با تاکید بر اینکه مصلحتی بالاتر از «حفظ وحدت و انسجام» وجود ندارد، گفت: خیلی جاها باید برای حفظ وحدت و انسجام کوتاه بیاییم. بنده هیچ انگیزهای جز خدمت به مردم کشورم براساس عدالت و انصاف ندارم، روشن است که مشکلات بسیاری هم داریم اما تلاش میکنیم که با همراهی یکدیگر بر این مشکلات غلبه کنیم.

بسیاری از تحلیلگران تصور میکردند هدف قرار دادن مناطق مسکونی و غیرنظامیان، با ایجاد فضای رعب و هراس، میتواند شیرازه جامعه را از هم بپاشد و اراده جمعی را به عقبنشینی وادارد. اما تجربه زیسته مردم ایران در جریان وقایع اخیر نشان داد که این معادله بدبینانه در عمل، نتیجهای معکوس داشته است. در روزهایی که مرز میان شهروند و رزمنده در میدان خطر کمرنگ شد، نوعی همبستگی از دل بحران جوشید که با به حاشیه بردن گسلهای اجتماعی، سرنوشت مشترک را به قویترین عنصر انسجام ملی تبدیل کرد.

معاون فرهنگی، اجتماعی و رسانه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی گفت: دیپلماسی بدون پشتیبانی مردمی امکانپذیر نیست؛ حضور محکم مردم، اراده ملت را به دشمن تحمیل و دستاوردهای میدان را تثبیت میکند.

ادعای استعفای چندباره رئیسجمهوری و پاسخ رهبر انقلاب اسلامی به آن را فارغ از تکذیب شدنش، باید فراتر از یک ادعا و «خبر» دید. این ادعا یک «خط خبری» و در حقیقت اسم رمز پروژهای علیه انسجام ملی است که فرجام آن باز شدن یک جبهه نزاع داخلی همزمان با جنگ خارجی است.

رئیس جمهور با تأکید بر اینکه وفاق ملی مهمترین سرمایه ایران برای عبور از چالشهای پیش رو است، تصریح کرد: دولت با تکیه بر خدمت صادقانه، عدالت محوری، تقویت مشارکت مردمی و حفظ کرامت همه شهروندان مسیر تحقق صلح پایدار، عزت ملی و پیشرفت کشور را دنبال خواهد کرد.

روزهای اخیر، نشانههای امیدوارکنندهای از شکلگیری یک اجماع نانوشته میان جریانهای اصلی سیاسی کشور مشاهده میشود. آنچه امروز بیش از هر زمان دیگری خود را به عنوان یک ضرورت عقلانی تحمیل میکند، همگرایی در هر دو طیف اصلاحطلب و اصولگرا بر درک عمیق از یک اصل بنیادین و آن هم حفظ امنیت ملی کشور عزیزمان است.

بیراه نیست اگر گفته شود وجهی از شعار «اصلاحطلب، اصول گرا، دیگه تمومه ماجرا» در دو سال گذشته و بخصوص در ماههایی که کشور درگیر شرایط جنگی است، به نحوی مصداق پیدا کرده است البته نه به خواست و مراد طراحان و بانیان آن در دی ماه سال ۱۳۹۶. در حقیقت آنچه به نظر میرسد «تمام» شده است نه گفتمان اصلاحطلبی و اصول گرایی، بلکه شیوه رقابتهای دو مجموعه سیاسی بزرگ کشور است.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با انتشار تصویری از آیتالله عبدالله جوادی آملی در شبکه اجتماعی ایکس، بر سخنان این مرجع تقلید درباره ضرورت حفظ آرامش و امنیت تأکید کرد.

در آخرین پیام رهبر انقلاب اسلامی، چند محور اساسی مورد تأکید قرار گرفت؛ از بیاعتمادی به دولتمردان آمریکایی گرفته تا ضرورت حفظ وحدت ملی و حمایت از مسئولان و دستاندرکاران نظام سیاسی کشور. اگرچه هر یک از این محورها در جای خود از اهمیت ویژهای برخوردارند، اما تأکید ایشان بر انسجام داخلی و حمایت از مسئولان کشور، در شرایط کنونی بیش از هر زمان دیگری معنا و اهمیت پیدا میکند.