
عصر سهشنبه ۲۴ تیر، شصتوسومین نشست سهشنبههای مجله «بخارا» به رونمایی از نسخه قطع کوچک مثنوی با حضور محمدعلی موحد و جمع بسیاری از دوستداران ایشان در شهر کتاب نیاوران برگزار شد

روانکاوی بیش از یک قرن پیش توسط زیگموند فروید آغاز شد و یکی از جسورانهترین تلاشها برای کاوش در عمق ذهن انسان بود. این جنبش، ذهن را از قلمرو فلسفه و ادبیات به حوزهای نظری-بالینی برد و مفاهیمی مانند ناهشیار، عقدهها و تأثیر کودکی را وارد فرهنگ عمومی کرد. اما مسیرش پر از فراز و فرود بود: گاهی به اوج شهرت رسید و گاهی مورد حمله شدید قرار گرفت؛ از اتهام علمی نبودن تا نقدهای فمینیستی و فرهنگی. با وجود همه این چالشها، روانکاوی همچنان زنده ماند و به شاخههای متنوع و غنی تبدیل شد.

ژانر وحشت جذابترین ژانر ادبی و هنری برای مخاطبانی محسوب میشود که به هیجان و ماجراجویی علاقه دارند.

در لایههای پنهانی وجود انسان، گاهی بخشهایی هستند که پس از گذشت سالها هنوز روی زندگی حال و آینده تأثیر میگذارند؛ بخشهایی که با نبودنها و رفتنها خالی ماندهاند و هرگز جای خالیشان پر نشده است. گاهی سکوت پس از رفتن، بلندتر از هر فریادی در گوش روح انسان میپیچد.

در دنیای مرسوم روایتهای ادبی، نویسنده با ترسیم خطی رفتارها، روایت وقایع و توصیف جزئیات فیزیکی تلاش میکند تا تصویری زنده از یک شخصیت در ذهن مخاطب بسازد. شخصیتپردازی مناسب و فضاسازی در داستانها از عوامل مهمی هستند که ارتباط مخاطب را با کتاب بیشتر کرده و همذاتپنداری را بالا میبرند.

فرانتس کافکا (۱۹۲۴-۱۸۸۳) نویسندهای است که از همان نخستین مواجهه، نوعی حس لامکانی را به خواننده منتقل میکند؛ گویی هر جمله، هر صحنه و هر شخصیت، در جایی بین جهان ما و جهانی دیگر معلق است. او در پراگ به دنیا آمد؛ شهری که خود در آن روزگار مرزی بود میان فرهنگها و زبانها؛ یک یهودی آلمانیزبان در شهری عمدتاً چکزبان، کارمند بیمه در دل بوروکراسی امپراطوری اتریش-مجارستان و نویسندهای که بیشتر آثارش سنگینترین وزن خود را پس از مرگ نویسنده پیدا کرد. این موقعیت حاشیهای، صرفاً یک نکته زندگینامهای نیست؛ بلکه شاکله درونی جهان داستانی او را میسازد.

زنان بسیاری در جریان انقلاب اسلامی و دوران دفاع مقدس نقشی مهم، اثرگذار و فراموشنشدنی ایفا کردهاند. آنها با ایمان، آگاهی و روحیه فداکارانه در صحنههای اجتماعی، فرهنگی و سیاسی انقلاب حضوری فعال داشتند و در شکلگیری و تداوم این حرکت بزرگ مردمی، سهمی اساسی را برعهده گرفتند.

گاهی زندگی و آدمهایش ما را به تاریکترین نقطه از زندگی میبرند و با بیرحمی تمام میان همان تاریکیها رهایمان میکنند. شاید هم گاهی این خودمان هستیم که برای به چالش کشیدن تواناییها یا میزان جسارت خود به سمت تاریکی میرویم. زندگی برای ما چه خوابی دیده است؟ آن مسیر روشنی که ما را به سمت روشنایی میبرد، کجاست؟

گاهی فاجعه نه با صدای یک انفجار، که با صدای بسته شدن آرام یک در چوبی یا خیره ماندن به یک استکان چای سرد شده در یک بعدازظهر کشدار آغاز میشود. زندگی در برخی از داستانها، نه در خیابانهای شلوغ میگذرد و نه با اتفاقات بزرگ دراماتیک پیش میرود، بلکه از حواشی کوچک و به ظاهر بیاهمیت جریان پیدا میکند؛ در اتاقهایی که بوی کهنگی میدهند و در ذهنهایی که میان واقعیت سرد امروز و خاطرات گرم دیروز، سرگردانند.

دوران نوجوانی، ایستگاهی در میانه راه زندگی محسوب میشود؛ مرز باریکی میان کودکی که رویا میبیند و آرزو در سر میپروراند و بزرگسالی که باید برای تحقق آن رویاها و آرزوها مبارزه کند تا به هدف برسد.

حمیدرضا ساعتچی، نویسنده، کارگردان و تهیهکننده باسابقه تئاتر کمدی ایران، در سن ۵۹ سالگی از دنیا رفت.

علی میرسپاسی در کتاب فراملیگرایی در اندیشه سیاسی ایرانیان به نقش و موقعیت احمد فردید در تفکر معاصر ایران میپردازد.

سخن گفتن از مارتین هایدگر (۱۹۷۶-۱۸۸۹)، گویی قدم گذاشتن در جنگلی مهآلود است که در آن نور و سایه مدام از هم عبور میکنند. هایدگر خود در «درآمدی بر متافیزیک» هشدار میدهد که تفکر، راههای آسان را نمیپذیرد و تنها از جایی آغاز میشود که انسان حاضر باشد در برابر پرسش اساسى «بودن» بایستد. او مینویسد: «پرسش از هستی، بنیادیترین و دور از دسترسترین پرسش است.»

چیزی که دشمنان و آمریکاییها را به تنگ میآورد، این است که ما در فکر کردن به بنبست نمیرسیم و این باعث میشود در عمل نیز به بنبست نرسیم.

روز ۳۰ اردیبهشت ماه سال ۱۴۰۳ با حادثه سقوط بالگرد حامل سیدابراهیم رئیسی، رئیسجمهوری شهید و همراهانش در منطقه ورزقان آذربایجان شرقی، ایران وارد یک مرحله حساس تاریخی شد که میتوانست به بحران مدیریتی در ارکان کشوری، هر چند مقطعی، منجر شود.

یکی از موضوعات مهم در مطالعات تاریخ و فرهنگ ایرانی، مسأله هویت تاریخی ایران و نسبت آن با کشورهای همسایه است. ایران و توران دو سرزمینی هستند که هم در حافظه اسطورهای و ادبی ایرانیان حضور پررنگی دارند و هم در عرصه تحولات سیاسی و تاریخی، بهعنوان دو سوی یک رابطه پیچیده و چندلایه مطرح بودهاند. این دو مفهوم همیشه در مطالعات تاریخی جایگاه ویژهای به خود اختصاص داده و مورخان و تاریخدوستان بدان توجه کردهاند.

روابط ایران و روسیه در اوایل دوره قاجار یکی از سرنوشتسازترین مقاطع تاریخ معاصر ایران به شمار میآید. در این دوره، گسترش نفوذ امپراطوری روسیه در قفقاز و ضعف ساختار نظامی و اداری دولت قاجار، زمینهساز مجموعهای از تنشها و درگیریها شد که در نهایت به وقوع دو جنگ مهم میان ایران و روسیه انجامید.

با پیشرفت تکنولوژی و گسترش گوشیهای هوشمند، تحولات بسیاری در جامعه و سبک زندگی تمامی اقشار ایجاد شده است.

هان کانگ، نویسنده برجسته کره جنوبی، سال ۲۰۲۴ جایزه نوبل ادبیات را دریافت کرد و بهعنوان اولین نویسنده کرهای و اولین زن آسیایی، نام خود را در تاریخ ادبیات جهان ثبت کرد.

ادبیات همیشه یکی از راههای مهم برای شناخت تاریخ و تحولات اجتماعی یک جامعه بوده است.