وانگ-فو چطور نجات یافت؟ در ستایش نقاشی است که به دریا جان بخشید
پیوند هنر و خیال
گاهی کلمات نه فقط برای روایت یک داستان، که برای خلق جهانی موازی روی کاغذ می‌آیند؛ واژه‌ها می‌توانند از تصویری بی‌جان، قصه‌ای قابل تصور بسازند.
آیا یونسکو تاریخ ۲۵۰۰ساله هخامنشیان را خط می زند؟
حریم تخت‌جمشید یک قدم عقب‌تر رفت
مهرماه سال گذشته، وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در پاسخ به نگرانی فعالان میراث فرهنگی و افکار عمومی اعلام کرد: «هیچ‌کس حق تعرض به حریم تخت‌جمشید را ندارد.»
مروری بر آثار و جهان فکری چهار چهره شاخص ادبیات قرن بیستم فرانسه در کوارتت فرانسوی
ریتم کلمات
مارگریت یورسنار، میشل بوتور، پل والری و ژان ژنه؛ چهار ادیبی هستند که اگرچه در فضاهای متفاوتی از ادبیات فرانسه درخشیده‌اند، اما همگی در یک نقطه باهم تلاقی دارند: تأثیر عمیق موسیقی بر آفرینش کلام.
به بهانه یک انتصاب فرهنگی
اقتصاد فرهنگ؛ ضرورت امروز
انتصاب علی دارابی به ریاست کمیته تخصصی اقتصاد فرهنگ شورای فرهنگ عمومی کشور را شاید بتوان از آن خبرهایی دانست که در نگاه اول، صرفاً یک جابه‌جایی مدیریتی به نظر می‌رسند، حکمی در میان انبوه احکام و انتصاب‌هایی که هر روز در ساختار اداری کشور صادر می‌شود.
با حضور مدیران فرهنگی و هنرمندان در تالار فردوسی
موزه عروسکی ماریونت ثبت ملی شد
آیین بازگشایی و ثبت ملی موزه عروسکی ماریونت تالار فردوسی با حضور جمعی از مدیران فرهنگی، هنرمندان و فعالان تئاتر عروسکی برگزار شد؛ موزه‌ای که به گفته معاون امور هنری وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، تنها محلی برای نگهداری اشیا نیست، بلکه بخشی از حافظه هنر معاصر ایران را در خود جای داده و می‌تواند به مرکزی زنده برای آموزش، پژوهش، مستندسازی و معرفی هنر ایران تبدیل شود.
ارکستر سازهای ایرانی خالقی روی صحنه رفت
ترنم نوستالژی‌های دلشدگان و مادر در تالار وحدت
شامگاه جمعه ۲۷ شهریورماه، تالار وحدت میزبان علاقه‌مندان موسیقی و سینما بود؛ مخاطبانی که آمده بودند تا با شنیدن قطعاتی از موسیقی فیلم‌های «دلشدگان» و «مادر»، خاطرات ماندگار دو اثر ارزشمند سینمای ایران را مرور کنند؛ آثاری که موسیقی و تصویر را در پیوندی ماندگار به بخشی از تاریخ فرهنگ و هنر ایران تبدیل کرده‌اند.
از عینیت تا اقناع عقلانی؛ نقد سروش بر فلسفه اخلاق تامس نیگل
«در نشست نقد و بررسی اندیشه‌های فلسفی تامس نیگل، عبدالکریم سروش با به چالش کشیدن ایده “عینیت مستقل احکام اخلاقی”، بر نقش محوری “اقناع عقلانی” تأکید کرد. سروش با هم‌تراز دانستن اعتبار گزاره‌های اخلاقی و علوم طبیعی در گروِ داوری فاعل عاقل، پیشنهاد داد به جای تقابل گزاره‌ای درست/نادرست، از زبان اخلاق بر مدار مفاهیم “روا” و “ناروا” استفاده کنیم.»
۵ محور مهم یادداشت احمد مسجد جامعی
معماری قدرت نرم زبان فارسی در جهان/ شعرای ایرانی فرای مرزها
۵ محور مهم یادداشت احمد مسجد جامعی را که به مناسبت روز شعر و ادب فارسی در روزنامه ایران منتشر شده است می خوانید.
تلاقی دین و توسعه در مدرنیته
درس‌نامه میرزا صالح از مدرنیته / مذهب و صنعت شریک یکدیگرند؟
برخلاف تصورات رایج که توسعه را در گرو گسست کامل از مذهب می‌دانند، مشاهدات میرزا صالح شیرازی از انگلستانِ قرن نوزدهم، دریچه‌ای نو به سوی پیوند سنت و مدرنیته می‌گشاید. این گزیده از کتاب «عشق غریبه‌ها»، روایتگر نگاهی است که در آن «مذهب و صنعت» در بستر تاریخیِ توسعه غرب، نه دو نیروی متخاصم، بلکه بازوهای هم‌افزا برای پیشبرد آگاهی جمعی به شمار می‌رفتند.
ریشه‌های نظامی نوسازی در ایران
چرا توسعه در ایران از «توپخانه» آغاز شد؟ / بازخوانی یک شکست
«در بازخوانی کتاب «عشق غریبه‌ها» اثر نایل گرین، این پرسش بنیادین مطرح می‌شود که چرا مدرنیته در ایران، نه از مسیر مباحث نظری، بلکه از دلِ بحران‌های نظامی متولد شد؟ حسین سخنور در این یادداشت، چرایی اعزام نخستین محصلان ایرانی به انگلستان توسط عباس میرزا را نه یک سفر علمی ساده، بلکه واکنشی اضطراری به ناکارآمدی ساختار دفاعی سنتی در برابر ارتش روسیه تزاری تحلیل می‌کند. در ادامه، برشی از این نوشتار را که در روزنامه ایران منتشر شده از نظر می‌گذرانید.»
یادداشت احمد مسجدجامعی در روزنامه ایران پیرامون نقش ترجمه در جهانی شدن نام شاعرانی همچون سعدی و خیام
سفر جهانی شاعران ایرانی در طول تاریخ؛ راز محبوبیت خیام وسعدی
احمد مسجدجامعی طی یادداشتی در روزنامه ایران تأکید کرد که قدرتِ یک ترجمه توانا می‌تواند سرنوشت جهانی یک شاعر را تغییر دهد؛ تجربه‌ای که نشان می‌دهد ادبیات فارسی برای فتح جهان، نیازی به دستگاه‌های تبلیغاتی نداشته است. در گزیده ای از یادداشت وزیر سابق فرهنگ و ارشاد اسلامی، در خصوص نقش ترجمه در جهانی شدن نام شعرای پرآوازه ایرانی می خوانید.
چرا سروش به جای «درست و نادرست» از «روا و ناروا» می‌گوید؟
عبدالکریم سروش در نشست بررسی اندیشه‌های تامس نیگل، پیشنهاد کرد در برخی مباحث اخلاقی به جای دوگانه «درست و نادرست» از تعبیر «روا و ناروا» استفاده شود؛ پیشنهادی که به گفته او می‌تواند از وارد شدن یک پیش‌فرض فلسفی درباره وجود واقعیت اخلاقی مستقل به بحث جلوگیری کند.
اختلاف نظر عبدالکریم سروش و نیگل بر سر «واقعیت اخلاقی»
عبدالکریم سروش در نشست اخیر خود با بررسی اندیشه‌های تامس نیگل، این فیلسوف آمریکایی را اندیشمندی «باریک‌بین» دانست که به حوزه‌های کمتر آزموده شده ورود می‌کند. در این گزارش، نگاهی به دیدگاه سروش درباره تلقی نیگل از پیوستگی جهان طبیعی و اختیار انسانی داریم.
احمد مسجد جامعی به مناسبت ۲۷ شهریور روز شعر و ادب فارسی نوشت؛
شعر فارسی تارو پود زندگی/ چرا هویت ایرانی با شعر نفس می‌کشد؟
مارکوپولو در توصیف ایرانیان گفته بود: «مردمانی که به زبان شعر سخن می‌گویند و بر فرش‌های نفیس پا می‌نهند.» احمد مسجدجامعی در یادداشتی به مناسبت روز شعر و ادب فارسی، که در صفحه فرهنگی روزنامه ایران منتشر شد، با بازخوانی این تصویر، شعر را نه یک کالا در کتابخانه‌ها، بلکه روایتی از زندگی روزمره ایرانیان می‌داند که در شادی، سوگ و حماسه همراه مردم بوده و هست.
گرامیداشت روز ملی شعر و ادب با قلم مسجدجامعی در روزنامه ایران
فراتر از مرزهای سیاسی؛ چگونه زبان فارسی «قدرت نرم» جهان شد؟
احمد مسجدجامعی با انتشار یادداشتی در روزنامه ایران روز ملی شعر و ادب فارسی را گرامی داشت. در ادامه گزیده ای از یادداشت مسجد جامعی را پیرامون قدرت نرم زبان فارسی می‌خوانید.
سروش: اخلاق برای تبدیل شدن به معرفت نیازمند اقناع عقلانی است
عبدالکریم سروش در نشست نقد و بررسی اندیشه‌های تامس نیگل، با تمرکز بر نسبت اخلاق و معرفت گفت همان‌گونه که گزاره‌های علوم طبیعی زمانی به معرفت انسانی تبدیل می‌شوند که دلایل آنها بتواند عقل را قانع کند، احکام اخلاقی نیز از فرآیند استدلال و اقناع عقلانی جدا نیستند. »
به مناسبت ۲۷ شهریور روز شعر و ادب فارسی
ایران؛ جهانی به روایت شعر
جمله‌ای مشهور را به مارکوپولو، جهانگرد مشهور ونیزی که از یزد و کرمان و جیرفت و هرمز و همچنین تبریز، جهان‌شهر آن روزگار، دیدن کرد، نسبت داده‌اند.
خشت‌های نخست توسعه
کتاب «عشق غریبه‌ها» نوشته نایل‌گرین روایتی جذاب و عمیق از یک رویداد تاریخی است: اعزام پنج محصل ایرانی به انگلستان، به همت عباس میرزا. همان‌طور که نویسنده در مقدمه کتاب تصریح می‌کند، این اثر به مفاهیم انتزاعی و کلیشه‌ای نمی‌پردازد؛ بلکه درباره آدم‌های واقعی است که در کنار یکدیگر، شانه به شانه و حتی در مقام دوست زندگی می‌کردند.
در میزگرد «آینده حکمرانی و تنظیم‌گری فضای مجازی در ایران» مطرح شد
مردم؛ حلقه مفقوده حکمرانی فضای مجازی
در دومین میزگرد تخصصی همایش ملی «حکمرانی و تنظیم‌گری فضای مجازی» که با موضوع «آینده حکمرانی و تنظیم‌گری فضای مجازی در ایران؛ امکان‌ها و پیشران‌ها» در پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی برگزار شد، دکتر عزیزنجف‌پور، عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم‌انسانی و مطالعات فرهنگی، از زاویه‌ای متفاوت به مسأله تنظیم‌گری فضای مجازی پرداخت. او معتقد است مسأله حکمرانی فضای مجازی در ایران فقط مسأله تنظیم رابطه دولت و سکوها نیست؛ مسأله مهم‌تر، غیبت مردم از فرآیند حکمرانی این فضاست.
گزارش «ایران» از سخنرانی عبدالکریم سروش در نشست نقد و بررسی اندیشه‌های تامس نیگل، فیلسوف آمریکایی
«اقناع عقلایی» برای امور اخلاقی
در نشست نقد و بررسی اندیشه‌های تامس نیگل که به همت حلقه «دیدگاه نو» برگزار شد، عبدالکریم سروش یکی از سخنرانان این هم‌اندیشی بود که بحث خود را بر یکی از مسائل مهم فلسفه اخلاق متمرکز کرد: نسبت «واقعیت اخلاقی» با عقلانیت و معرفت انسانی. سروش، این پرسش را پیش کشید که احکام اخلاقی چگونه می‌توانند به معرفت انسانی تبدیل شوند و چه نسبتی میان «دلیل» و «اقناع عقلانی» وجود دارد.